Lek in ruimtestation ISS provisorisch gedicht

Ruimtevaart Woensdagnacht werd een lek in een Sojoez-module van het ISS ontdekt. Het lek is provisorisch gedicht met een gaasje gedoopt in epoxyhars.

De sojoez-module waarin het lek werd gevonden (rechtsboven, met Russische vlag). Het ISS vliegt op deze foto van 15 augustus boven het Andes-gebergte. Foto NASA

Een micrometeoriet of een stukje ruimtepuin heeft een gat van 1,5 millimeter geslagen in een Russisch gedeelte van het Internationaal Ruimtestation ISS. Het lek is inmiddels provisorisch gedicht.

De vluchtleiding van het ISS merkte woensdagnacht dat de luchtdruk in het Internationaal Ruimtestation langzaam afnam. De Duitse ESA-astronaut Alexander Gerst ontdekte het lek, en bevestigde het door zijn vinger erop te houden.

Dit jaar wordt het internationale ruimtestation ISS twintig. Hoe verder? Alsnog in zee laten storten, opsplitsen, of doorgaan en nieuwe markten aanboren? Lees ook: Te huur: internationaal ruimtestation, 574 m3

Het gaatje zit in de Russische Sojoez-module waarmee bemanningsleden aankomen en terugkeren naar de aarde. Inmiddels heeft bemanningslid Sergei Prokopjev het lek provisorisch gedicht met een gaasje gedoopt in epoxyhars. De verloren lucht is aangevuld, de bemanning is nooit echt in gevaar geweest: het had weken geduurd voordat het ISS helemaal leeggelopen was. ISS-beheerders NASA en het Russische ruimteagentschap Roscosmos studeren nog op een permanente oplossing.

Boosdoener: micrometeoriet of ruimtepuin?

Volgens Roscosmos-directeur Dmitri Rogozin is een mogelijke oorzaak de inslag van een micrometeoriet, een natuurlijk voorkomend ruimtesteentje. Soms schieten micrometeorieten de atmosfeer in, en worden ze zichtbaar als vallende ster.

Een andere kandidaat is een flintertje ruimtepuin. Ruimtepuin bestaat uit fragmenten van rakettrappen, ontplofte satellieten en ander door mensen gemaakt menselijk ruimtevaart-afval. De US Space Surveillance volgt zo’n 23 duizend grote brokstukken, maar er zijn veel meer kleine fragmenten.

Zelfs een verfschilfer kan al schade aanrichten met een inslagsnelheid van duizenden kilometers per uur. Regelmatig worden satellieten beschadigd door ruimtepuin, en het ISS moet er af ten toe voor uitwijken.

Initiatieven om ruimtepuin op te ruimen komen maar langzaam van de grond. In oktober vindt een proef plaats met RemoveDEBRIS, een ruimtesonde die tests gaat doen met een net en een harpoen om ruimtepuin in te vangen.

Gedeelten van het ISS zijn uitgerust met een speciale beschermingslaag, die kleine inslagen kan weerstaan. Maar dat geldt niet voor de Sojoez-capsule.

In 1971 stikten drie kosmonauten door een lek in de terugkerende Sojoez-capsule. Het gedeelte van de Sojoez-module dat nu geraakt is, keert niet mee terug naar de aarde.

Wordt het niet eens tijd voor een grote ruimteschoonmaak? Bekijk de video:

Correctie 17:19: in een eerdere versie van dit artikel stond dat de zeskoppige bemanning de luchtdrukverlaging opmerkte. Dat klopt niet: de vluchtleiding merkte het wegvallen van de luchtdruk op, de astronauten sliepen toen nog.

    • Bruno van Wayenburg