‘Tekort aan tandartsen blijft groeien, leid er meer op’

Mondzorg

Nederland blijft maar onderzoeken hoeveel tandartsen er extra nodig zijn. Hoogleraar Feilzer luidt de noodklok.

Het tekort aan tandartsen wordt almaar groter als de numerus fixus bij opleidingen niet snel wordt opgeheven. Daardoor wordt mondzorg in Nederland steeds minder toegankelijk.

Daarvoor waarschuwt hoogleraar Albert Feilzer, decaan van het Academisch Centrum Tandheelkunde in Amsterdam, de gezamenlijke faculteit tandheelkunde van de Amsterdamse universiteiten. Feilzer roept minister Bruno Bruins (Volksgezondheid, VVD) op actie te ondernemen.

Jaarlijks worden in Nederland 259 tandartsen opgeleid. Dat zouden er 390 moeten worden, de helft meer, stelde bureau Panteia in mei na onderzoek voor het ministerie. De Koninklijke Nederlandse Maatschappij tot bevordering der Tandheelkunde (KNMT) drong afgelopen juni ook aan op vergroting van het aantal opleidingsplekken.

Over het rapport van Panteia is echter discussie ontstaan. Volgens minister Bruins hadden experts meer scenario’s willen zien „waarbinnen rekening kon worden gehouden met bandbreedtes voor onzekerheden”, schreef hij in een brief aan de Tweede Kamer. Het onderzoeksbureau noemde zelf al nader onderzoek wenselijk naar „taakherschikking” in mond- en tandzorg. Mondhygiënisten zouden bijvoorbeeld taken van tandartsen kunnen overnemen.

Bruins wil nu, gezien de „kritische kanttekeningen” bij het rapport en „de mogelijk aanzienlijke financiële consequenties”, nader onderzoek door het Capaciteitsorgaan. Dit onderdeel van zijn ministerie onderzoekt of er voldoende specialisten in de zorg worden opgeleid.

Hoogleraar Feilzer heeft er genoeg van: „Wanneer stoppen ze met het uitstellen van de besluitvorming en het opvragen van rapporten, en committeren ze zich aan de uitslag?” Volgens hem heeft het Capaciteitsorgaan in 2009, 2010 en 2013 ook – zonder resultaat – geadviseerd meer tandartsen op te leiden.

Door vergrijzing verliest Nederland nu jaarlijks zo’n 300 tandartsen, meer dan er worden opgeleid. Van de afgestudeerden, overwegend vrouwen, gaat een groeiend deel parttime werken. Daardoor zijn er, schat Feilzer, „bijna drie nieuwe tandartsen” nodig om één gepensioneerde tandarts te vervangen. In Nederland zijn circa 9.000 tandartsen werkzaam.

Nederland haalde tot voor kort jaarlijks 220 tot 250 tandartsen uit het buitenland, volgens Panteia. Sinds vorig jaar moeten zij bewijzen dat ze goed Nederlands spreken – waardoor de instroom halveerde. Certificeren en opleiden kost praktijken 20.000 tot 50.000 euro per buitenlandse tandarts, schat Henk van Soest. Hij werft tandartsen in Spanje en Portugal voor Nederlandse praktijken. Volgens Panteia gaan de meeste tandartsen na een paar jaar weer terug.

Uitbreiding van de opleidingscapaciteit voor tandartsen is niet snel te realiseren. De studieplekken zijn duur en studenten tandheelkunde hebben veel begeleiding nodig.

Lees het achtergrondverhaal: Tekort aan tandartsen: in Zeeland bieden Spanjaarden uitkomst
    • Simoon Hermus