ProRail: spoor raakt vol, tijd voor actie

De spoorbeheerder waarschuwt dat de komende jaren geïnvesteerd en geïnnoveerd moet worden om het aantal reizigers en goederen te kunnen blijven verwerken.

De verkeersleidingpost van ProRail bij station Utrecht Centraal. Foto Remko de Waal/ANP

Het Nederlands spoornetwerk is nagenoeg vol en ruimte voor nieuwe rails is er bijna niet. Dat stelt beheerder ProRail, dat maandag z’n zogeheten capaciteitsverdeling voor 2019 bekendmaakte.

ProRail beheert meer dan 7.300 kilometer aan Nederlands spoor en ziet dat alsmaar voller stromen. Voor komend jaar worden meer dan 2,2 miljoen passagiersritten verwacht die samen ruim 165 miljoen kilometers zullen maken door Nederland. In 2004 werd, ter vergelijking, in totaal 129 miljoen kilometer gereden. Het aantal goederentreinen stijgt komend jaar met 8 procent ten opzichte van nu.

Tienden

ProRail verwacht de drukte tot nog zeker 2025 aan te kunnen, maar waarschuwt er tegelijkertijd voor dat investeringen en innovaties nodig zijn. “Voordat die gedaan zijn, zijn we een aantal jaar verder”, zegt een woordvoerder. “Daarom waarschuwen we nu alvast.”

Een van de maatregelen die ProRail al heeft genomen is aanpassing van de dienstregeling per 2020. Treinen worden vanaf dan per tienden van een minuut (per zes seconden) ingepland, waar dat nu nog in afgeronde minuten gebeurt. Zo kunnen treinen korter op elkaar rijden, legt de woordvoerder uit. Reizigers zullen daar overigens niets van merken, zegt hij.

Spoorbeheerder ProRail bereidt zich voor op een enorme reizigersgroei de komende tien jaar. Om geld vraagt het bedrijf (nog) niet.

De ProRail-woordvoerder sluit de aanleg van extra spoor niet uit, maar legt uit dat dat in zijn ogen wel een van de minst zinvolle oplossingen is. “Los van het feit dat de ruimte in Nederland beperkt is, zullen treinen elkaar dan nog vaker kruisen. Daar moet je in een dienstregeling dan ook weer rekening mee houden.”

Beveiligingssysteem

Een andere innovatie waar de spoorbeheerder z’n oog op heeft laten vallen is het zogeheten European Rail Traffic Management System (ERTMS). Dat beveiligingssysteem zit in treinen ingebouwd, terwijl de meeste Nederlandse treinen nu nog rijden op een systeem dat in de rails is verwerkt. ProRail: “Als treinen elkaar op afstand doorgeven waar ze zich bevinden kunnen ze nog korter op elkaar rijden.”

Voor de aanschaf van ERTMS is wel geld nodig. “Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat is onze opdrachtgever. Dus dat moet daar vandaan komen.”

    • David van Unen