81 jaar, geen strafblad en 3 ton verduisterd

Wie: Arnold

Kwestie: verduisteren bij non-profitinstellingen

Waar: rechtbank Midden-Nederland

Enigszins stram komt de 81-jarige verdachte de rechtszaal binnenlopen. Hij draagt niet het tenue dat de meeste verdachten dragen: sneakers-jeans-hoodie, maar een tweed jasje. Hij wordt verdacht van het verduisteren van meer dan drie ton.

Dat deed hij als penningmeester van twee non-profitinstellingen. De stichting Hartenzorg Sint Antonius 2000 (onderzoek naar hartziekten) en de vereniging KNVB Ereleden en Bondsridders. De organisaties waren, mede vanwege Arnolds achtergrond als accountant, blij dat hij penningmeester wilde zijn. Hij was van onbesproken gedrag, zijn strafblad is blanco als de zaak begint.

Dat er grote sommen geld verdwenen bij stichting Hartenzorg, kwam pas na 5,5 jaar aan het licht. Bij de vereniging van voetbalbond KNVB liep hij binnen twee jaar tegen de lamp. Daar gingen alarmbellen rinkelen toen iemand een bonnetje in Arnolds auto zag liggen waaruit bleek dat hij op kosten van de KNVB had getankt.

Accountant EY heeft in opdracht van Hartenzorg de hoogte van de fraude geprobeerd vast te stellen. Bij de politie heeft Arnold bekend dat hij een groot deel van dat geld heeft verduisterd. Hij pinde voor eigen gebruik en liet geld naar eigen rekeningen overschrijven.

Maar hij bekende niet alles. Een deel van de betalingen en opnames waren wel degelijk in het belang van de stichting of de vereniging, zei hij bij de politie. Geld dat hij uitgaf bij de Makro bijvoorbeeld, was voor eten en drinken op bijeenkomsten van de stichting.

Zijn partiële ontkenning maakt deze zitting tot een ‘bladerzaak’, waarbij de officier, de rechters en de advocaat van de verdachte simultaan in het dossier bladeren, heen, terug, opnieuw heen om specifieke betalingen te vinden. Maar voor veel van de opgenomen bedragen kan Arnold geen sluitende verklaring geven. Uiteindelijk zal de rechtbank oordelen dat van 3.000 euro „niet onaannemelijk” is dat het ten goede is gekomen aan de stichting.

Nadat Arnold voor het eerst voor zichzelf pinde, dacht hij: „Ik betaal het terug”, zegt hij. Maar het ging „van kwaad tot erger”. De rechter wijst erop dat Arnold in de jaarverslagen geld ‘wegschreef’ dat hij had verduisterd. „U zag elk jaar hoeveel geld er weg was, dan wist u toch dat het niet reëel was dat u dat terug zou gaan betalen?”

Arnold: „Ik heb altijd op redelijke voet geleefd. Ik heb voor mijn gezin niet willen weten dat dat niet meer kon.”

De rechter: „Maar uw kinderen waren volwassen, die zorgden voor zichzelf. Het was dus alleen voor u en uw vrouw.”

„Het is hartstikke fout”, zegt Arnold, „ik weet het.”

De rechtbank haalt aan dat Arnold zijn huwelijksfeest vierde met zijn gezin en aanhang in Zuid-Afrika. Er werd verder geld uitgegeven in het casino, in kledingwinkel Zara, en via Diners Club Benelux.

„Is uw vrouw niet boos op u?”, vraagt de rechter. „Ja, zeker”, zegt Arnold. „Toen haar zus op vakantie ging, zei ze: dat kunnen wij niet meer, door jou.” De relatie met zijn kinderen is bekoeld.

De advocaat van Arnold zegt dat zijn cliënt schuld aanvaardt. „Maar”, zegt hij ook, „de gelegenheid maakt de dief”. Zijn cliënt zat „niet alleen in het bestuur” van Hartenzorg. Het bestuur van die stichting is „geld gaan ophalen” en heeft daar „niet al te veel mee gedaan”. Dat gaf gelegenheid daar „centjes uit te halen”. Het is, zegt hij, geen rechtvaardigingsgrond, maar wel „verzachtend”. Pas toen een nieuw bestuur aantrad, kwamen er kritische vragen over de financiën.

De officier van justitie vindt dat Arnold „ernstig en langdurig” misbruik heeft gemaakt van zijn positie. Hij heeft geld van goede doelen weggenomen „enkel en alleen omdat hij weigerde zijn levensstandaard aan te passen aan zijn werkelijke financiële situatie”. De officier eist een gevangenisstraf van twaalf maanden.

Omdat Arnold 81 is, openheid heeft gegeven, een blanco strafblad heeft en de kans op herhaling klein wordt geacht, legt de rechtbank hem een lagere gevangenisstraf op, van zes maanden, plus een werkstraf van 240 uur. Ook moet hij het weggenomen geld terugbetalen.

    • Merel Thie