Adrie Poldervaart: boerenzoon, fysio en nu coach van Excelsior

Portret Adrie Poldervaart, voetbaltrainer Zijn aanstelling deze zomer was verrassend: fysiotherapeut en amateurtrainer Adrie Poldervaart werd coach van een eredivisieclub. „Is dat een grap?”

Excelsior-coach Adrie Poldervaart zondagmiddag in de Kuip voor de wedstrijd tegen Feyenoord. Foto ANP Pro Shots

Hij had veel berichten gekregen. ‘Adrie, succes en geniet ervan’. Maar het is Adrie Poldervaart niet gelukt, genieten in de Kuip. „Ik had hier een uitslag willen neerzetten waar jullie allemaal over konden schrijven, dat je te weinig inkt had.”

De Excelsior-coach vertelt het zondagmiddag na een 3-0 nederlaag bij Feyenoord. Tot een paar maanden terug was hij nog trainer van de amateurs van BVV Barendrecht, vijf kilometer zuidelijker. Van sportpark De Bongerd naar de Kuip – het is het verhaal van zijn promotie als coach.

In een overvolle trainersmarkt was zijn aanstelling verrassend deze zomer. Poldervaart heeft weliswaar twintig jaar ervaring als coach bij de amateurs, maar werkte nooit op profniveau, wat een van de functie-eisen was. Maar nadat Excelsior er niet was uitgekomen met drie andere kandidaten – onder wie oud-Ajax-coach Marcel Keizer – werd het Poldervaart. Hij was al sinds 1992 als fysiotherapeut verbonden aan de club.

Zijn zware stem schalt over het veld. Mensen die hem kennen noemen Poldervaart (47) aimabel, sociaal, communicatief, een vakman en extreem bevlogen. „Op een gegeven moment kwamen we erachter dat hij gemiddeld iets van vijf uur slaapt, de rest is hij met werk en sport bezig”, zegt Barendrecht-voorzitter Martin Seltenrijch.

Een jongen van het dorp

Poldervaart is geboren en getogen in het Zuid-Hollandse plaatsje Oudenhoorn. Hij was „een jongen van het dorp”, zegt hij. Het buitenleven, altijd bezig zijn, veel voetballen, helpen op de boerderij. Zijn vader had een melkveehoudersbedrijf met 65 koeien, met daarnaast een deel akkerbouw, met maïs en tarwe. Met name in de zomerperiode, als er gehooid moest worden, hielp hij veel.

Tot zijn 24ste woonde hij thuis. Opa en oma verbleven pal naast de boerderij in een klein huisje. Dat was hoe het levenspad in de familie Poldervaart grofweg liep, vertelt hij: van het boerenbedrijf, naar het huisje, naar uiteindelijk het graf. „Dat was het ritme.”

Poldervaart heeft twee oudere zussen. In zijn jeugd overwoog hij het bedrijf over te nemen. De verouderde stal zou ingrijpend vernieuwd moeten worden om toekomstbestendig te zijn. Dat geld had hij niet. Hij sprak erover met zijn vader. Die zei: „Je bent slim genoeg, je kan goed leren, je mag het overnemen, maar als ik jou was zou ik gaan studeren.” Het werd een studie fysiotherapie.

Op zijn 65ste stopte zijn vader met boeren. Hij overleed in 2003. Poldervaart was erbij. Die vrijdagavond in september belde zijn moeder. „Kom naar huis, papa is zo onrustig.” Het ging al een tijd niet goed met hem. Een klapvoet, een maagbloeding, slechte bloedvaten in zijn onderbeen, slechte longen. Die nacht viel hij weg. „Het duurde lang voordat de ambulance er was. Ze zaten op Goeree-Overflakkee in plaats van Voorne-Putten. Dan begrijp je het wel.”

Samen met zijn moeder reanimeerde hij hem meer dan twintig minuten. „Heel triest einde voor een buitengewoon mens.” Het kwam allemaal weer boven bij Poldervaart toen hij begin deze maand een jongen reanimeerde op een G-voetbaltoernooi in Barendrecht. Het was de vierde keer in zijn leven dat hij iemand reanimeerde. „De enige keer dat het niet lukte, was bij degene van wie ik het meest hield.”

Opgeklommen bij de amateurs

Begin jaren negentig begon hij als fysiotherapeut bij een praktijk in Rotterdam en kocht zich later in bij die maatschap, Fysiotherapie Leuvehaven. Hij specialiseerde zich in dry needling, waarbij met een speciale techniek de spieren worden aanprikt, zodat deze ontspannen. Tot deze zomer combineerde hij de praktijk met zijn functie als fysio bij Excelsior en het trainerschap – met werkdagen van zeven tot elf. Met het werk in de praktijk is hij gestopt.

Gestaag klom hij op als amateurtrainer. In 1998 begon hij op zijn 27ste als speler-coach van de Oudenhoornse dorpsclub OHVV. In het eerste jaar promoveerden ze direct van de derde naar de tweede klasse. Via clubs in de regio Rijnmond (Nieuwenhoorn, Spijkenisse, Zwaluwen) kwam hij in 2015 bij tweededivisionist Barendrecht. Dat jaar won hij de Rinus Michels Award, de prijs voor beste trainer in het amateurvoetbal.

Poldervaart in gesprek met zijn aanvoerder Ryan Koolwijk, tijdens Feyenoord-Excelsior. Foto ANP Pro Shots

En nu dus coach bij de profs. „Adrie is bezeten van het spelletje. Praat altijd en eigenlijk alleen maar over voetbal”, zegt Ferry de Haan, algemeen directeur van Excelsior. „Dat is Adrie. Meer hoef ik er niet over te zeggen.” Hij is nog altijd lid bij OHVV. Als hij vrij is, speelt hij op zondagmorgen met vrienden een partijtje.

De koppen waren snel gemaakt. ‘De nieuwe trainer van Excelsior: de fysio’. Voor de spelers was het even wennen. „In het begin heb je zoiets van, is dat waar? Is dat een grapje?”, zegt Jurgen Mattheij, die al sinds 2010 bij Excelsior speelt en Poldervaart dus ook in zijn andere functie meemaakte. „Het is hem absoluut gegund. Voor ons is het gewoon de nieuwe trainer. Hij bepaalt.” De Haan: „Ik heb niet het idee dat iemand binnen de club hem nog als fysiotherapeut ziet.”

Hij vreet materie van Pep Guardiola en Johan Cruijff. Vorig seizoen deed hij de cursus coach betaald voetbal. De kosten – 21.000 euro – betaalde hij zelf. Hij deed stage bij Excelsior onder zijn voorganger Mitchell van der Gaag. En ook bij FC Utrecht, toen Erik ten Hag daar nog coach was. Dat wilde Poldervaart graag omdat Ten Hag onder Guardiola werkte bij Bayern München. Poldervaart wil dat spelers leven voor hun sport, dat ze letten op wat ze drinken, op hun voeding.

In de amateurwereld staat hij bekend als een trainer die verzorgd en aanvallend voetbal nastreeft. Hij wil dat zijn teams domineren, overtal creëren, verschillende systemen beheersen. Poldervaart: „Het gaat om winnen, maar ik wil dat je iets voelt van: dít is een deftige partij, zó moet je voetbal spelen.”

Lees ook dit verhaal over Excelsior, de club die groeit, professionaliseert en investeert
    • Steven Verseput