Australische boer vernedert backpackers als ‘office boy’ Loek

Arbeidsomstandigheden

Backpackers in Australië zijn voor hun visum afhankelijk van boeren. Dat werkt misbruik in de hand. Loek de Vroomen wilde na twee dagen op een afgelegen boerderij onmiddellijk weg. „De boer vernederde me.”

De 29-jarige Loek de Vroomen op de Australische boerderij waar hij zwaar fysiek werk moest verrichten. Foto Loek de Vroomen

Na twee werkdagen van 12 uur op een afgelegen boerderij in het Australische Queensland plaatst Loek de Vroomen een noodoproep op Facebook. Hij dacht dat zijn werk op een boerderij zou bestaan uit dieren verzorgen. Maar de backpacker moet emmers met cement tillen en stallen bouwen.

De Vroomen (29) is de enige werknemer en wil terug naar de grote stad Brisbane. Vanuit Mitchell, de dichtstbijzijnde stad op 100 kilometer van de boerderij, gaat een bus. Maar boer Cameron Hudson (41) wil hem pas over drie dagen brengen. „Help! Ik zit op een farm in de buurt van Mitchell en word slecht behandeld. Is er toevallig iemand in de buurt die wat voor me kan betekenen?”, schrijft hij in kapitalen op Facebook in een groep voor Nederlandse backpackers in Australië.

De noodoproep op Facebook van Loek de Vroomen

Het afgelopen jaar zijn bijna 5.500 Nederlanders op een werk- en vakantievisum naar Australië vertrokken. Zo ook De Vroomen uit Klundert, Noord-Brabant, die zijn vaste baan als sociaalwerker in Nederland opzegde om door het land te reizen van kangoeroes en krokodillen – dieren die hem altijd al intrigeerden. Zijn visum is een jaar geldig en kan met een jaar worden verlengd, mits hij 88 dagen op een boerderij werkt. Deze regeling is bedacht om boeren te voorzien van seizoensgebonden krachten.

Een woordvoerder van het Australisch Bureau voor Landbouw zegt dat zo’n 70 procent van de boeren afhankelijk is van werk- en vakantievisumhouders. Die zijn op hun beurt afhankelijk van de boeren om in het land te mogen blijven. Tussen juli 2017 en juni 2018 zijn er in totaal 185.450 visa verstrekt aan backpackers.

Die afhankelijkheidsrelatie maakt buitenlandse medewerkers kwetsbaar voor misbruik, blijkt uit onderzoek van de overheidsorganisatie Fair Work Ombudsman. Uit een peiling van de Ombudsman uit 2016 blijkt dat 35 procent van deze groep visumhouders negatief terugkijkt op hun werkzaamheden op een boerderij door slechte huisvesting, onderbetaling, onveilige werkomstandigheden en seksuele intimidatie.

Watermeloenen

Slecht behandelde backpackers zijn geregeld in het Australische nieuws. Zo kwam in 2017 een Belgische backpacker om het leven nadat hij drie dagen watermeloenen had geplukt in de hitte. Een bekende zaak is die van de Britse Mia Ayliffe-Chung (20) die in 2016 werd vermoord door een Franse backpacker in een overvol working hostel bij een boerderij in het noorden van Queensland. De moeder van Ayliffe-Chung zette een organisatie op om aandacht te vragen voor de visumhouders. Met een petitie probeert ze de Australische regering ervan te overtuigen werkvoorschriften op te stellen voor backpackers.

De Australische overheidsorganisatie Fair Work Ombudsman presenteerde eerder dit jaar de eerste uitkomsten van een langdurig onderzoek naar de werkomstandigheden van seizoensgebonden arbeidskrachten in Brisbane. Een woordvoerder van de overheidsorganisatie zei destijds volgens ABC dat boeren visumhouders soms „behandelen als slaven”. Aanleiding voor het onderzoek waren meldingen door backpackers bij Fair Work Ombudsman, zegt een woordvoerder.

Na drie balken deed mijn rug verschrikkelijk veel pijn, maar stoppen mocht ik niet

Loek de Vroomen werkzaam bij boer

Loek de Vroomen, inmiddels weg bij de boerderij en op zoek naar een nieuwe werkplek, vertelt dat hij dagelijks door de boer werd vernederd. Zo groette hij hem bij het ontbijt met ‘miss’ en noemde hem een ‘office boy’, ongeschikt voor het harde werk op de boerderij. Hij werd niet voorzien van beschermende kleding bij het uitvoeren van gevaarlijk werk, zoals lassen of bij het tillen van ijzeren balken. Zijn handen en polsen zijn nog steeds bekrast van het cement dat hij met blote handen uit emmers moest schrapen. „Na drie balken deed mijn rug verschrikkelijk veel pijn, maar stoppen mocht ik niet. Hij schreeuwde dat ik niets waard was en lachte me uit.”

Hudson bevestigt telefonisch dat De Vroomen op de boerderij werkte. De backpacker was volgens hem niet fit en had verkeerde verwachtingen. „Loek dacht dat hij bij een dierentuin zou gaan werken. Het is een ‘office boy’. Die horen niet thuis op een boerderij.”

Loek de Vroomen dacht dieren te verzorgen bij een Australische boer, maar hij moest zwaar fysiek werk verrichten, zonder de juiste kleding.
Foto’s Loek de Vroomen

Minimumloon

Met het werk verdiende De Vroomen 10 Australische dollar (ongeveer 6,30 euro) per uur. Terwijl het minimum uurloon bijna 19 Australische dollar (ruim 12 euro) bedraagt. Een derde van de werk- en vakantie visumhouders verdient 12 Australische dollar (ruim 7,50 euro) of minder per uur, blijkt uit onderzoek van drie universiteiten uit de staat New South Wales. Bovendien komt het in 14 procent van de gevallen voor dat backpackers moeten betalen voor huisvesting, waardoor er nóg minder overblijft. De Australische overheid en vakbonden zeggen te werken aan een oplossing.

Een op de acht hulpverzoeken die bij Fair Work Ombudsman worden ingediend zijn afkomstig van mensen met een tijdelijk visum. Het gaat gemiddeld om ruim drieduizend klachten van visumhouders per jaar. Werk- en vakantie visumhouders zijn volgens een woordvoerder van de overheidsorganisatie uitermate kwetsbaar; ze hebben een taalbarrière en kennen hun rechten niet. Ook bij De Vroomen verliep het contact met Hudson stroef. „Hij sprak met zo’n zwaar accent. Aan de telefoon verstond ik hem slecht.”

Als de backpackers hun rechten wel kennen, is maar de vraag of ze weten hoe die kunnen worden gehandhaafd. Zo blijkt dat 59 procent van de backpackers geen aangifte doet van slechte werkomstandigheden op een boerderij uit angst dat de boer de werkdagen niet zal aftekenen. De Vroomen doet om dezelfde reden geen aangifte: „Iedere dag die wordt afgetekend is er een minder.”

De boerderij op 100 kilometer van het stadje Mitchell, Queensland waar Loek de Vroomen werkte
Foto’s Loek de Vroomen

Online vacatures

De meeste backpackers vinden werk via Facebook of via andere backpackers. De Vroomen vond zijn baan via Gumtree – de Australische Marktplaats. Volgens Matthew Heyes (36), oprichter van Backpacker Job Board, het grootste online recruitment platform voor backpackers in Australië, is dat niet zonder risico’s. Er is geen controle op die vacatures. Heyes raadt backpackers aan om de boerderij op te zoeken in een handelsregister. „Controleer of die gegevens overeenkomen met de gegevens die de boer je heeft gegeven. En als een vacature te mooi lijkt om waar te zijn, dan is dat vaak ook zo.”

Als een vacature te mooi lijkt om waar te zijn, dan is dat vaak ook zo

Matthew Hayes oprichter Backpacker Job Board

Een andere manier om boerderijwerk te vinden is door middel van zogeheten working hostels, waar naast onderdak ook werk wordt aangeboden. Thomas Bruin (27) is manager en recruiter bij Coonara Farm Stay, een woonboerderij gelegen nabij Tocumwal in de staat New South Wales. „Wij controleren de boeren die bij ons werk aanbieden door bij ze langs te gaan en contact met ze te houden. Bovendien komen de backpackers ’s avonds terug bij de woonboerderij en kan ik eventueel actie ondernemen indien er iets niet goed gaat.”

Terug in Brisbane voelt De Vroomen zich als „bevrijd uit een gevangenis”, en zoekt hij in de plaatselijke bibliotheek tussen de andere backpackers naar een nieuwe boerderij om te werken.

    • Pepijn Keppel