Recensie

Dit zijn de vijf beste business books van deze zomer

Non-fictie Over stoppen met sociale media, bullshit-banen, de verleiding van kritiekloze gretigheid, de nutteloosheid van eindeloos polderen en feiten als tegengif voor negativiteit – daarover gaan de beste recent verschenen zakelijke en economische boeken.

Foto Junghwan
  1. Tien argumenten om je sociale-media-accounts nu meteen te verwijderen (Jaron Lanier)

    Er verschijnen steeds meer boeken en artikelen over de gevaren van social media, smartphones en andere digitale aandachttrekkers. Verhalen over de ellende die Twitter, Facebook. Whatsapp en Instagram teweegbrengen, hoe fijn het is om weer zomaar uit het raam te staren en tips of zelfs instructies hoe jij ook van je digitale verslaving kunt afkomen. David Lanier pakt het anders aan in zijn boek Tien argumenten om je sociale-media-accounts nu meteen te verwijderen. Op zeer intelligente wijze legt hij uit wat social media doen met mensen: de meest uitgesproken mensen krijgen de meeste aandacht: vandaar dat iedereen steeds meer uitgesproken wordt, bijvoorbeeld. Ook geven gebruikers zeer waardevolle data weg in ruil voor een gratis, zeer beperkt medium. BUMMER noemt hij het: Behaviors of Users Modified, and Made into an Empire for Rent. Stop daarmee is zijn boodschap. Gebruik de voordelen die internet biedt, maar ga weg bij Twitter, Facebook en Instagram. Zijn boek is zo goed dat je meerdere keren gaat nadenken of je er echt niet weg moet, of niet langer denkt, maar gewoon gelijk vertrekt.

    Business Contact, 192 blz., €15,-

    ●●●●●

  2. Bullshit Jobs (David Graeber)

    In ieder bedrijf zit wel zo iemand waarvan niemand weet wat diegene precies doet. Het ergste is als diegene zelf ook het gevoel heeft nutteloos te zijn. Het is een van de grootste martelingen die er is, claimt antropoloog David Graeber. Zelfs gevangenen die simpel en zwaar werk moeten doen, vinden nog enige voldoening als het nuttig werk is. Bullshit Jobs zijn alleen bullshit jobs als de werknemer dat zelf vindt. Het is niet aan een ander om dat te beoordelen. Graeber inventariseert de vele voorbeelden die mensen met onzinbanen hem gaven. Van werknemers die dagelijks een lijst moeten afvinken tot mensen die fulltime aanwezig zijn voor het geval een noodgeval zich voordoet. Soms maakt Graeber het boek te politiek of waaiert zijn betoog te ver uit, maar uiteindelijk blijft de boodschap ferm overeind. Er zijn veel te veel onzinbanen en iedereen zou beter af zijn wanneer deze zouden verdwijnen.

    Business Contact, 416 blz., €24,99

    ●●●●

  3. Durf Te Kiezen (Gijs Weenink)

    Niet vergaderen, niet polderen en vooral geen consultant inhuren. Bedrijven moeten veel vaker debatteren, zegt Gijs Weenink (niet geheel toevallig ook directeur van de Debat Academie). Hij praat uit ervaring. In de debatten die hij voor bedrijven organiseert ziet hij hoe plezierig het personeel het vindt als het management stevig aan de tand wordt gevoeld. Hij merkt hoe de wat stillere medewerker met de beste oplossingen voor de grote bedrijfsproblemen komt en ondervond hoe bedrijven hechter werden na een stevig onderling debat. In het boek geeft hij 21 stellingen om over te debatteren en legt uit waarom deze een bedrijf verder helpen. Verfrissende ideeën, prettig opgeschreven.

    Haystack, 167 blz., €25

    ●●●●

  4. Feitenkennis (Hans Rosling)

    De Zweedse TED Talk-sensatie Hans Rosling houdt postuum een aanstekelijk pleidooi voor feitelijkheid, en op feiten gebaseerd optimisme. Eén van de belangrijkste lessen uit Feitenkennis, dat na het overlijden van Rosling in 2017 is afgemaakt door zijn zoon en schoondochter, is dat het makkelijk is om je te laten afleiden door slecht nieuws en incidenten, waardoor je langzame, gestage vooruitgang niet goed op waarde schat. Hij fileert denkfouten die mensen in het dagelijks leven maar al te vaak maken, waardoor ze een verwrongen, en vaak te negatief beeld krijgen van de wereld. Factfulness (de Engelstalige titel is mooier) identificeert tien van die denkfouten, waaronder het ‘gap instinct’: de perceptie dat er tussen twee categorieën mensen een gapend gat zit. Arm en rijk, ontwikkelingsland en ontwikkeld land, links en rechts. Maar wie naar de feiten kijkt ziet dat de grote meerderheid van mensen juist tússen extreme categorieën inzit. Het is een boek met een flinke dosis gezond verstand dat zorgt voor een optimistischer kijk op de wereld - maar ook voor bewustwording van de eigen mentale valkuilen die maar al te vaak in de weg zitten van rationeel handelen, op het werk en thuis.

    Spectrum, 352 blz, €22,50

    ●●●●

  5. Bad Blood (John Carreyrou)

    Jarenlang geloofden investeerders, bedrijven, media én patiënten dat Theranos, de onderneming van Elizabeth Holmes, zo’n iPhone voor bloedanalyse had ontwikkeld. Totdat duidelijk werd dat het bedrijf uit Silicon Valley de buitenwacht structureel had voorgelogen en er uiteindelijk zelfs patiënten bloedtests hadden gehad die foutieve resultaten gaven. Het grootste bedrijfsschandaal sinds de boekhoudfraude bij energiebedrijf Enron was geboren.

    In het boek Bad Blood beschrijft John Carreyrou, onderzoeksjournalist van The Wall Street Journal, de opkomst en ontmaskering van het geroemde biotechbedrijf dat op zijn hoogtepunt in 2014 bijna 10 miljard dollar (8,5 miljard euro) waard was.

    Het is een even gedetailleerd als bloedstollend relaas over de nietsontziende ambitie van Holmes en haar getrouwen.

    Carreyrou, die het bedrog in 2015 in een serie krantenartikelen openbaarde, toont in Bad Blood óók het gemak van mythevorming in Silicon Valley en de kritiekloze gretigheid waarmee de beloftes van een hippe start-up worden omarmd.

    Alfred Knopf, 341 blz. €29

    ●●●●

    • Wouter van Noort
    • Alex van der Hulst
    • Joris Kooiman