Onderzoek

‘Verhoging laagste btw-tarief kost de Nederlander gemiddeld 300 euro’

Nederlandse huishoudens zijn volgend jaar gemiddeld zo’n 300 euro meer kwijt door de aanstaande btw-verhoging, hebben economen van de ING berekend. Het lage btw-tarief wordt 1 januari 2019 verhoogd van zes naar negen procent. Tegelijkertijd zal de inkomstenbelasting omlaag gaan en het inkomen stijgen: de meeste huishoudens gaan er dus wel in koopkracht op vooruit.

Door de btw-verhoging zullen onder meer boodschappen, boeken en theaterkaartjes duurder worden. Uit cijfers van het Centraal Plan Bureau (CPB) blijkt dat de verhoging de schatkist 3,1 miljard euro moet opleveren. De bank berekende dat de lasten voor 75 procent bij de consument komen te liggen en voor 25 procent bij bedrijven.

De economen verwachten dat de inflatie met 0,6 procentpunt extra zal toenemen. Verwacht wordt dat hoge en lage inkomens evenveel merken van de verhoging van de btw. In absolute bedragen is er wel een verschil. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) geven mensen met hoge inkomens meer geld uit aan producten met een laag tarief, zoals kunst, boeken en duurder eten.

Volgens de studie van ING is verhoging van de btw goed voor de welvaart. Doordat het lage btw-tarief omhoog gaat, wordt het verschil met het hogere tarief kleiner. Niettemin is de bank van de mening dat verschillende btw-tarieven economisch verstorend werken. In een telefonische toelichting zegt ING-econoom Marten van Garderen: „Als instrument voor inkomensherverdeling werkt het lagere tarief niet goed omdat hogere inkomensgroepen meer voordeel hebben van het verlaagde tarief.”

Volgens Van Garderen is hier weinig discussie over onder economen. Hij verwijst naar een studie naar de btw van het CPB uit 2014. In het rapport schreef het planbureau dat „vrijstellingen en het verlaagde tarief economische verstoringen en welvaartsverliezen veroorzaken”.