Washington bereidt zich voor op nog een Charlottesville

Dit weekend is het precies een jaar geleden dat de gewelddadige rellen in Charlottesville uitbraken. ProPublica en Frontline deden onderzoek naar een aantal alt-right-aanhangers.

Foto Steve Helber/AP Photo

Komend weekend is het precies een jaar geleden dat extreem-rechts zich in Amerika prominent manifesteerde. Met bijna veertig gewonden en een dode werden de rellen bij Charlottesville een van de bloederigste marsen van neo-nazi’s in de Amerikaanse geschiedenis.

Wat een protest leek tegen het verwijderen van een controversieel standbeeld, was in werkelijkheid een goed-georganiseerde bijeenkomst van extreem-rechtse groeperingen. De uitbarsting in Charlottesville zat al tijden in de pijplijn, is de conclusie van non-profitorganisatie ProPublica en journalistiek medium Frontline. Maar daarmee rijst de vraag: kan dit geweld komend weekend, een jaar na Charlottesville, weer gebeuren?

In Charlottesville zelf bereidt men zich voor. Donderdag riep de gouverneur van het stadje in Virginia al de noodtoestand uit, waardoor er meer geld en mankracht vrijkomt voor beveiliging. Naar verwachting zijn dit weekend ongeveer zevenhonderd agenten op de been. Toch lijkt het erop dat het dit jaar de hoofdstad is waar men moet vrezen voor rellen.

De alt-right-aanhanger Jason Kessler die betrokken was bij de Unite The Right-Rally in Charlottesville vorig jaar, wil nu naar Washington. Hij kreeg een vergunning om met 400 man te demonstreren, vlak bij het Witte Huis. Wapens, zo schreef persbureau Reuters vrijdag, zijn verboden, ook voor vergunningshouders.

Brennan Gilmore maakte beelden van de aanslag tijdens de rellen in Charlottesville vorig jaar. Daarmee werd hij doelwit van de alt-right-beweging. Hij neemt het nu op tegen Amerika’s bekendste complotdenker: Alex Jones.

Vechten met blote vuisten

Of dat verbod daadwerkelijk voor een belemmering zorgt, is maar de vraag. Een van de mannen die zich in Charlottesville manifesteerde als groepsleider, was vroeger betrokken bij straatbendes in Queens in New York, ontdekten ProPublica en Frontline. In het vechten met blote vuisten was hij getraind, in Charlottesville hoefde hij alleen zijn handen in beschermend tape te wikkelen.

Weer een ander leidde op het internet en tijdens de marsen van extreem-rechts een dubbelleven. Hij bleek als marinier te werken en getraind te zijn door het leger. Tijdens Charlottesville viel hij meerdere tegendemonstranten aan. Meldingen over hem leidden tot nu toe niet tot vervolging, laat de documentaire zien.

Bekijk hier een fragment van de documentaire:

Wie zitten er achter de rellen?

Journalist Adam Thompson gaat in de 55-minuten durende documentaire de wandelgangen na van deze mensen: wie zijn ze en wat is hun achtergrond? Thompson legt met behulp van videobeelden en ooggetuigen een netwerk bloot van gewelddadige en gevaarlijke groeperingen witte Amerikanen, die zich afzetten tegen immigratie, Joden en liberaal gedachtegoed.

Het aantal hate crimes, misdrijven gepleegd vanuit een vooroordeel, was volgens de FBI in Amerika in vijf jaar tijd niet zo hoog. Of zich dat ook in Washington zal manifesteren, moet dit weekend blijken.

“Ik herinner me nog het geluid. Het gekreun en het geschreeuw. Overvliegende helikopters. Lees hier het persoonlijk verslag van Adam Thompson over Charlottesville.
    • Maartje Geels