Eén leestip die alle andere overbodig maakt

Zomer! Tijd voor het uitvoeren van goede leesvoornemens. Deze week: één essay.

Lezen op vakantie moet natuurlijk geen huiswerk worden. Dat gevoel krijg je wel een beetje, van columns die ‘het belang’ van lezen benadrukken, zoals van Louise O. Fresco onlangs in NRC: „Als het goed is, vervult lezen je met verstandige voornemens, om dapper en genereus te zijn, om moed te houden en begrip te tonen en het onvermijdelijke te ervaren.” Zo is lezen geen ontspanning, maar vooral een nuttige, vrome bezigheid. U daar in uw strandstoel, weet u wel dat u een beter mens wordt?

Voor wie dat te veel van het goede vindt, is er één leestip die alle andere overbodig maakt. Het is het titelessay van het boek Zwemmen in de oceaan (2017) van de jonge filosofe Miriam Rasch. Zij fileert daarin ons verlangen naar zelfdiscipline. Hoe vaak hebben we het niet ‘te druk’ voor een boek, terwijl we wel eindeloos over Facebook en Instagram scrollen? Konden we maar wat meer discipline opbrengen, denken we dan.

En voor wie toch meer wilt lezen deze zomer: Hier zijn nog 73 boekentips

Dat kán in de vakantie. Want dan ben je mindful genoeg om serieus te lezen, om je aandacht zich „met zachte hand opnieuw te laten focussen op je hoogste prioriteit – alsof je een puppy traint”, volgens een mediaonderzoeker die Rasch citeert. Rasch vervolgt: „Een puppy wordt getraind om gehoorzaam te zijn aan de baas. Maar als ik mijn aandacht op puppycursus doe, wie leert hij dan gehoorzamen? Mijzelf?”

We houden zo van discipline omdat we daar beter werkende mensen van worden, schrijft Rasch. Supergedisciplineerd alles uit onze vrije tijd halen is dus vooral goed voor de baas, voor de economie. Ondertussen ontsnappen we nóg niet aan de ratrace.

Dus train deze zomer niet je innerlijke leespuppy met nobele leesarbeid, maar gun jezelf vrijaf. Zoek afleiding, zoek verveling, lees een boek waar je geen ‘beter’ mens van wordt. Even vrij van het systeem. Je hoeft er maar één essay voor te lezen.

    • Thomas de Veen