Honderden Amerikaanse sites weren EU-burgers

Blokkade

Amerikaanse kranten namen noodmaatregelen vanwege nieuwe Europese privacyregels. Maar zijn die blokkades wel tijdelijk?

Honderden Amerikaanse nieuwssites weren Europese internetters. Dat blijkt uit onderzoek van NRC. De uitgevers van deze sites zijn bang voor boetes vanwege de Algemene Verordening Gegevensbescherming: strenge Europese privacyregels die sinds eind mei van kracht zijn.

Bij een kwart van de vijftig grootste Amerikaanse kranten en bij maar liefst de helft van de achthonderd onderzochte nieuwssites van grote en kleine uitgevers worden Europese IP-adressen geweerd. Bezoekers zien dan een foutmelding, of krijgen een uitleg over de blokkade wegens de privacywetgeving. Onderzoeksblog Nieman Journalism Lab citeerde dinsdag een Britse onderzoeker die in totaal meer dan duizend ontoegankelijke Amerikaanse nieuwssites telde.

De maatregel om Europeanen te blokkeren is drastisch: uitgeverijen zijn bang dat hun manier van adverteren, met tracking cookies, de nieuwe privacyregels schendt. Juristen zijn het erover oneens of dat het geval is en een duidelijk oordeel van toezichthouders ontbreekt.

Het gaat onder meer om de websites van grote kranten als de Los Angeles Times, de Chicago Tribune, Newsday en The Virginian-Pilot. Dergelijke sites melden dat er wordt gewerkt aan een oplossing, maar er zijn geen aanwijzingen dat die in zicht is. Op de 46 sites van mediagrootmacht Lee Enterprises stond aanvankelijk dat de sites „tijdelijk” onbereikbaar zijn. Inmiddels worden Europeanen begroet met de mededeling dat de site „onbereikbaar is om juridische redenen”.

De sites van de grootste kranten vallen onder uitgeverij Tronc. Deze uitgeverij laat NRC weten „bezig te zijn” om de sites geschikt te maken voor Europees bezoek onder de nieuwe privacywetgeving. Navraag bij het Europese hoofdkantoor leert echter dat men daar nog niet op de hoogte is van concrete oplossingen.

Andere uitgevers zeggen dat zij de verordening niet goed begrijpen. Ook vinden ze het risico op de torenhoge boetes niet opwegen tegen de beperkte winst die ze in Europa behalen. De boetes kunnen oplopen tot 20 miljoen euro, of zelfs tot 4 procent van de wereldwijde jaaromzet.

De grootschalige blokkade heeft in de eerste plaats gevolgen voor Amerikaanse expats en toeristen, maar ook voor Nederlandse onderzoekers en studenten. „In het verleden schreven studenten bijvoorbeeld scripties over de berichtgeving van de LA Times tijdens de Tweede Wereldoorlog”, zegt Eduard van de Bilt, docent Amerikanistiek bij de Universiteit Leiden. „Nu wordt hun onderwerpkeuze ingeperkt.”

Een kwart van de vijftig grootste kranten koos voor een alternatieve oplossing, door bezoekers om toestemming te vragen voor tracking cookies. Of ze laten helemaal geen cookies op Europese computers los: tientallen Amerikaanse sites zijn daardoor advertentievrij te bekijken - dat is de andere kant van de medaille.

Amerikaanse media nog steeds op zwart in Europa pagina C2
    • Liza van Lonkhuyzen
    • Rik Wassens