Christelijke hooglanders vast in omsingelde kerken

Ethiopië

Premier Abiy Ahmed faalde in het orde op zaken stellen in de Somalische regio in Ethiopië. Zijn hiermee zijn wittebroodsweken voorbij?

Premier Abiy Ahmed van Ethiopië tijdens een toespraak in Washington op 28 juli. Foto Mike Theiler/Reuters

In het oosten van Ethiopië zitten christelijke Ethiopiërs opgesloten in door islamitische Somaliërs omsingelde kerken. De regionale gouverneur is er afgezet door de centrale regering en op verscheidene plaatsen wordt gevochten.

De hervormingsgezinde Ethiopische premier Abiy Ahmed begon in het weekend een militaire actie om het nationale gezag te vestigen in de onrustige regio, en dat pakte niet goed uit. „Dit wordt de eerste rampzalige mislukking van Abiy Ahmed”, oordeelt de mensenrechtenactivist Befeqadu Hailu in Addis Abeba.

Ethiopië (ruim 100 miljoen inwoners) is een federale staat met op etnische grondslag gevormde regio’s. De oostelijke Somalische regio is een van de meest instabiele, met de eigengereide gouverneur Abdi Mahmud Omar. Hij overtrad nationale wetten door zware wapens zoals tanks aan zijn politiemacht te geven en zou terreur zaaien en martelen. In een conflict met een naburige regio raakten een miljoen mensen ontheemd.

Ethiopië maakte de afgelopen twee jaar een turbulente periode door waarna er op nationaal niveau een ingrijpende machtswisseling plaats had. De nieuwe premier Abiy Ahmed wil nu de orde herstellen en zijn eerste doelwit is de Somalische regio.

Zaterdag stuurde hij het nationale leger naar het oosten, maar de politie van gouverneur Abdi Mahmud Omar vocht terug. In de regionale hoofdstad Jigjiga en drie andere stadjes braken er gevechten uit waarbij naar verluidt tientallen mensen omkwamen. Vervolgens zouden Somalische inwoners wraak hebben genomen op Ethiopiërs afkomstig uit de hooglanden. Ze legden enkele kerken in de as waar christelijke hooglanders bescherming hadden gezocht.

In de nationale hoofdstad Addis Abeba vond dinsdag een demonstratie plaats tegen wat de betogers ‘misdaden tegen niet-Somaliërs in de regio’ noemden. Naast de moorden doelden ze ook op grootschalige verkrachtingen en vernieling van eigendommen. Volgens de betogers is de politie van gouverneur Abdi verantwoordelijk en verzuimde het nationale leger om de hooglanders te beschermen. Zij vroegen premier Abiy Ahmed om een reddingsactie voor de belegerde hooglanders.

De wittebroodsweken van de premier Abiy Ahmed lijken met het debacle in het oosten ten einde te komen. Zijn grootste test is het herstellen van de uiterst fragiele veiligheidssituatie in het land. Ook in het centrale woongebied van de Oromo’s en Amharen blijft het onrustig, evenals in het zuiden, waar door etnische conflicten 800.000 mensen ontheemd raakten.

In zijn eerste honderd dagen als premier trad Ahmed op als een wervelwind, liet hij duizenden politieke gevangen vrij en stak een verzoenende hand uit naar opposanten. Maar nu is de tijd van goede gebaren voorbij en moet hij zijn gezag vestigen.

    • Koert Lindijer