RIVM onderzoekt gebruik chroom-6 in gevangenissen

Het onderzoek naar de kankerverwekkende stof volgt op het schandaal met chroom-6 bij het ministerie van Defensie.

De buitenkant van de extra beveiligde inrichting in Vught. (2013) Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

Het RIVM gaat onderzoek doen naar het gebruik van de kankerverwekkende stof chroom-6 in gevangenissen. Dat schreef minister Sander Dekker (Rechtsbescherming, VVD) donderdag in antwoord op Kamervragen van SP-Kamerlid Michiel van Nispen. Daarmee komt de minister tegemoet aan de wens van gevangenismedewerkers en Van Nispen om een onafhankelijk onderzoek te doen naar de gelopen gezondheidsrisico’s van medewerkers en gedetineerden. Het onderzoek begint in september 2018 en zal ongeveer zes maanden in beslag nemen.

Op 11 juni berichtte de Telegraaf dat de giftige stof mogelijk werd gebruikt in de penitentiaire inrichting (PI) Ter Apel. Daar werd met hout gewerkt dat met chroombestanddelen was verduurzaamd om het bestendig te maken tegen weer en wind. Medewerkers en gedetineerden schroefden houtdelen in elkaar voor tuinschermen en tuinpoorten en in sommige gevallen verzaagden ze het hout.

Gezondheidsklachten

Dekker schrijft dat naast Ter Apel ook in de PI’s in Vught, Leeuwarden en Middelburg gewerkt werd met het verduurzaamde hout. Inmiddels is “uit voorzorg” afgesproken met leveranciers dat alleen hout wordt geleverd dat niet is verduurzaamd met de chroombestanddelen. Het hout werd ook gebruikt in de inmiddels gesloten gevangenissen in Hoogeveen en Breda.

Een oud-medewerker van de gevangenis in Hoogeveen heeft zich gemeld met gezondheidsklachten. Of die klachten te maken hebben met blootstelling aan chroom-6 moet nog worden uitgezocht. Of meerdere (oud-)medewerkers of (ex-)gedetineerden klachten hebben, is niet bekend. Zij kunnen zich melden bij het RIVM.

Eerder waren gezondheidsklachten bij defensiepersoneel geconstateerd na het werken met chroom-6, dat in de (grond)verf zat van legervoertuigen. In juni concludeerde het RIVM dat Defensie al sinds 1973 wist van de schadelijke effecten en zijn personeel te weinig heeft beschermd. Het ministerie van Defensie werd gedwongen tot excuses. Het compenseert nabestaanden en (oud-)medewerkers tot maximaal 40.000 euro per persoon.

Lees ook: Verf met chroom-6 is erger dan asbest

Mondkapjes

Al in 2014 sprak de PI Ter Apel met een leverancier af geen hout meer te leveren dat bewerkt is met chroomhoudende bestanddelen, ook al werd bij een meting in dat jaar geen te hoge waarden aangetroffen. Eind 2015 besloot de PI het verduurzaamde hout toch weer te gebruiken.

Tijdens een nieuwe meting van de ‘ademzone’ eind 2016 werden opnieuw geen te hoge waarden gevonden volgens de toen geldende grenswaarde voor chroom-6, maar wel voor de grenswaarde die op 1 maart 2017 van kracht werd. Ook bleek een te hoge concentratie chroombestanddelen in het hout te zitten en bleken de verplichte handschoenen en mondkapjes niet altijd goed te zijn gebruikt. Ter Apel schortte de productie op en sprak opnieuw af geen hout met chroombestanddelen meer te gebruiken.

Op 26 juni van dit jaar werden de bestanddelen tóch weer gevonden. Het werk met dit type hout is daarna in alle PI’s opgeschort.

    • Menno Sedee