Ouders komen het kantoor niet meer in

Nathalie Simons Advocaat voor kinderen Kinderen verdienen een eigen advocaat als ze te maken krijgen met echtscheiding, vindt advocaat Nathalie Simons.

Per jaar krijgen 70.000 kinderen te maken met scheiding. Nathalie Simons: „Een kind kan dan niet vrijuit spreken.” Foto Merlijn Doomernik

Advocaat Nathalie Simons (49) ontvangt sinds kort in haar praktijk alleen nog maar kinderen. Ouders komen de spreekkamer niet meer in. Tijdens het gesprek moeten die het statige herenhuis in het Arnhemse Spijkerkwartier verlaten.

Er wordt nu te vaak óver kinderen gesproken, zegt Simons, niet mét ze. Dat gebeurt omdat in het civiel recht minderjarigen ‘handelingsonbekwaam’ zijn. Dat staat op gespannen voet met het Kinderrechtenverdrag van de VN: kinderen moeten kunnen meepraten over een echtscheiding, omgangsregeling of jeugdhulp.

Dit voorjaar constateerde Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer dat het belang van kinderen te vaak niet wordt meegewogen in besluiten en in de aanpak van problemen. Twee jaar geleden pleitte haar voorganger voor ‘kindvriendelijke’ advocaten bij (vecht)scheidingen, die handelen in het belang van het kind.

In de praktijk gebeurt dat te weinig, ervaart Simons. Zo kreeg ze te maken met een kind van negen jaar dat volgens de afspraken bij zijn gescheiden vader woonde, maar daar zo ongelukkig was dat hij telkens wegliep, naar zijn moeder. „Zijn vader eiste in een kort geding dat zijn zoon bij hem zou blijven.”

Volgens de regels van het procesrecht heeft de jongen daar niets over te zeggen. Om toch invloed te kunnen uitoefenen, vertelt Simons, schreef ze samen met de jongen een brief aan de kortgedingrechter. Hij dreigde opnieuw weg te lopen als hij bij zijn vader moest blijven. Maar de jongen moest terug van de rechter. Simons: „Een dag later liep hij weer weg, struikelde en viel. Hij is met een ambulance afgevoerd. Hij woont nu tijdelijk in een ander gezin.”

Lees ook: Volgens prinses Laurentien wordt het kind stelselmatig onderschat

Hoe weet Simons dat zo’n kind niet voor het karretje worden gespannen van een van de ouders? Simons: „Ik heb als advocaat meer dan twintig jaar ervaring met kinderen. Ik heb een eigen adviesraad. Dit kind was heel helder in zijn opvatting. Later heeft hij nog een brief gestuurd naar de rechtbank dat hij een gesprek met de rechter wilde, maar dat werd tegengehouden door zijn vader.”

Per jaar krijgen zo’n 70.000 kinderen te maken met een echtscheiding, 16.000 kinderen hebben ernstig last van de gevolgen. Zulke kinderen ziet Simons vaak. Laatst een meisje van zestien, ze wilde de naam van haar moeder aannemen. Als wettelijk vertegenwoordiger moet haar moeder dat regelen, maar het meisje wilde haar geen stress bezorgen. Ze wilde evenmin tot haar achttiende wachten, want dan zou de achternaam van haar vader op haar diploma staan. Simons: „Waarom moet die moeder dat doen? Dat kan het meisje zelf.”

Gesprek met de kinderen

André Rouvoet van het platform Scheiden zonder schade presenteerde in februari een reeks ideeën, variërend van een ‘goed-uit-elkaar-pakket’ tot een gemeentelijk scheidingsloket met een ‘steunfiguur’ voor kinderen. De rechtbank in Zwolle begon in mei met ‘bruggesprekken’, waarbij kinderen die te maken krijgen met een echtscheiding beter worden gehoord. Ouders moeten bij de rechter verslag uitbrengen over hun gesprek met de kinderen over bijvoorbeeld vakanties en verjaardagen.

Simons: „Mijn bezwaar tegen zo’n initiatief is dat ouders het gesprek met de kinderen voeren. Een kind kan dan niet vrijuit spreken. Ik ben voorstander van een eigen advocaat voor kinderen, een onafhankelijk persoon die de regie neemt voor het kind.”

Volgens voorzitter Cindy Koole van de Vereniging van Nederlandse Jeugdrechtadvocaten is het kantoor in Arnhem het enige advocatenkantoor in Nederland dat zich uitsluitend op kinderen richt. „De meeste jeugdrechtadvocaten doen er dingen naast. Met alleen jeugdrecht lukt het hun niet een kantoor draaiende te houden.

Ook Simons heeft andere bezigheden: ze runt onder meer twee instituten voor bijscholing van advocaten. Simons helpt alle kinderen, benadrukt ze, ook als daar geen vergoeding van de Raad voor de Rechtsbijstand tegenover staat. Ze waakt er wel voor dat ouders hun kinderen sturen om zelf niet te hoeven betalen.

    • Annette Toonen