Recensie

Bij het fluitje klikken ze tergend langzaam hun schoen in ’t pedaal

‘Gridstart’ in de Tour de France De zeventiende Touretappe, met een van de racesport afgekeken start en ultrakorte afstand, was niet het beloofde spektakelstuk.

Geraint Thomas staat als geletruidrager op pole position. Daarachter Chris Froome en Tom Dumoulin. Foto Benoit Tessier/Reuters

Kijk de renners staan, op de Avenue Jean Moulin in Bagnères-de-Luchon, braaf opgesteld achter een op het wegdek geschilderd startgrid – halve vierkantjes, net als in de Formule 1. Alleen de pitspoezen met hun parapluutjes ontbreken nog, en de grote flessen frisdrank met een rietje.

Het ongemak druipt ervan af, en je leest ook geen verbeten spanning op de gezichten. Geen van de eerste twintig renners in het klassement – zij hebben het privilege gekregen vooraan te starten als waren ze motorsportcoureurs – maakt zich op voor een bliksemstart van deze zeventiende etappe.

In tegenstelling tot bij het veldrijden, waar het vanaf het startschot een gevecht is om als eerste de blubber in te duiken. Daar heb je geen kopmannen en knechten, het is ieder voor zich. In de wielrennerij gaat dat niet op. Tom Dumoulin (Sunweb) zit op de stang van zijn fiets, kijkt wat om zich heen, maar nog liever naar de grond. Hij liet al weten niet in zo’n gridstart te geloven.

Het ging al sinds de presentatie van het parcours in oktober over de zeventiende etappe van woensdag. Publicitair kon het niet beter. Spektakel gegarandeerd. Dat had niets met dat gekke startgrid te maken, een los experiment. De opwinding zat ’m in de ultrakorte afstand van 65 kilometer, en de duizenden hoogtemeters die daarin gepropt waren, verdeeld over de Peyragudes, de Col de Val Louron-Azet, en de Col du Portet – vreselijk lang, vreselijk zwaar. Dát zou voor spektakel gaan zorgen, want dat gebeurde in het verleden ook: de negentiende etappe in de Tour van 2011 – drie Alpencols en 109,5 kilometer lang – was van start tot finish een spektakelstuk omdat Alberto Contador al na zeventien kilometer ten strijde trok in een ultieme, maar tevergeefse poging Cadel Evans uit het geel te rijden. Op zulke spanning wordt ook deze woensdag gehoopt. De Tour op z’n kop in 2,5 uur, behapbaar voor de mensen voor de televisie en langs de kant.

Zes ellenlange etappes

De grote machten in de wielrennerij beseffen heel goed dat ze trucs moeten uithalen om de sport aan de man te blijven brengen. Naar de eerste zes ellenlange etappes deze Tour keken significant minder mensen dan vorig jaar, becijferde de Belgische sporteconoom Daam van Reeth. In het Verenigd Koninkrijk was de neergang dramatisch: 50 procent, in wielergek Vlaanderen bijna een kwart. In Nederland viel het mee: 4 procent.

Bij de start staat Dumoulin moederziel alleen, want hij heeft geen knechten bij de besten in de rangschikking. Simon Geschke staat 26ste, en dat betekent dat hij in de grote groep moet starten, een meter of vijftig achter zijn kopman, tussen het voetvolk.

Na een kwalificatie van tweeënhalve week heeft Geraint Thomas pole position te pakken; hij draagt al dagen de gele trui. Linksachter hem voelt hij zich gezekerd door ploeggenoot Chris Froome, de nummer twee. Mocht er gevaar dreigen vanaf het startschot, kunnen ze samen in de achtervolging. Maar helemaal niemand gaat daarvan uit. Een coup van meer dan zestig kilometer en drie enorme beklimmingen is alleen voorbehouden aan renners uit een grijs verleden, én Chris Froome. Zijn solo in de Giro was ruim tachtig kilometer lang. Maar niemand die hem dat nadoet.

Anticlimax

Om precies kwart over drie springen stoplichten op een scherm op groen – ook weer een verwijzing naar de racesport. Geen renner die zich erdoor van de wijs laat brengen. Kan ook komen door het bescheiden fluitje dat daarna klinkt. Anticlimax ten top.

Tergend langzaam klikken de eerste twintig hun schoen in het pedaal en trekken ze zich in gang. Een golf van hoon door de perszaal. Tourorganisatie ASO wilde vuurwerk vanuit het vertrek, maar dit idee kan de prullenbak in. Zo starten is op het kolderieke af.

Ook op de beklimmingen niet het gehoopte spektakel zoals dat er in 2011 was. Deze keer houden de klassementsrenners hun kruit droog. Niemand die durft als Sky op kop rijdt, en dat doen ze gelijk. Het zijn de mannen van de tweede lijn die het met slechts 65 kilometer voor de boeg aandurven om te ontsnappen.

De eerste vijftig kilometer zijn als een normale bergetappe: kopgroep weg, daarachter een treintje van Sky dat het tempo bepaalt. In de perszaal wordt gegaapt. Het team van Romain Bardet (AG2R) probeert wel wat, maar de overmacht van de Britse formatie is te groot. Ook op de Col de Portet, de slotklim.

Diep in de finale is Dumoulin al lang op zichzelf aangewezen. Als hij door Primoz Roglic (Lotto-Jumbo) wordt bestookt, moet hij zelf het gat dichtrijden. Sky heeft dan nog vier man over, die kop over kop naar de finish kunnen fietsen. Geraint Thomas profiteert, is ook de sterkste man in koers. Zijn eindzege wordt met de dag waarschijnlijker. Zelfs een schaduwkopman kan bij Sky de Tour winnen. Met zijn enorme budget trekt het team de beste renners aan, en met die renners maken ze de koers dood.

Geen kolderieke start of ultrakorte bergetappe die daar verandering in gaat brengen.

    • Dennis Meinema