Rel in China om ‘namaakvaccins’

Een kwart miljoen van onlangs toegediende inentingen voor kinderen in de provincie Shandong bleek inferieur. Het is niet de eerste keer dat in China problemen zijn met vaccinaties.

Een ambtenaar van de Chinese voedsel- en warenautoriteit controleert vaccins in een ziekenhuis in Rongan, in het zuiden van China. Foto AFP

„Afschuwelijk” en „schokkend”, zo noemde de Chinese president Xi Jinping maandag het nieuws dat er in China een kwart miljoen vaccins tegen difterie, kinkhoest en tetanus (DKT) zijn verkocht die niet aan de kwaliteitseisen voor vaccins voldoen. Op de verpakkingen werden onjuiste productiedata vermeld. De vaccins zijn ook niet volgens de geldende protocollen vervaardigd. Xi kondigde een grondig onderzoek aan naar het schandaal dat op internet tot veel verontwaardiging heeft geleid. Hij beloofde de verantwoordelijken te straffen en de directeur van de fabriek is inmiddels opgepakt.

Bijna alle vaccins zijn ook daadwerkelijk gebruikt voor de in China verplichte inentingen van kinderen in de provincie Shandong. Voorzover nu bekend zijn die kinderen daar niet ziek van geworden, ze moeten wel opnieuw worden gevaccineerd.

Op sociale media leidde de zaak tot grote ophef. Het woord ‘vaccin’ werd de laatste dagen tachtig keer vaker genoemd dan normaal. Ouders klagen erover dat de overheid de veiligheid en daarmee een veilige toekomst voor hun kinderen steeds weer niet weet te garanderen. Daarbij helpt het niet dat een overheidssite in de plaats Zibo in de provincie Shandong garandeerde dat het inferieure vaccin niet in hun stad was toegediend. Toen ouders met documenten wisten aan te tonen dat de bewuste vaccins er wel degelijke waren gebruikt, moest de overheid haar verklaring intrekken en excuses aanbieden.

Vaker corruptie in gezondheidszorg

Het schandaal raakt aan een achilleshiel van de Chinese overheid. President Xi presenteert zich als een nieuw soort leider die er in tegenstelling tot zijn voorgangers alles aan doet om corruptie en moreel wangedrag in China op alle vlakken en tegen elke prijs uit te roeien. Maar juist op een essentieel vlak als de gezondheidszorg voor kinderen wil dat al jaren niet lukken.

Het schandaal volgt kort op een eerder schandaal in dezelfde fabriek, waarbij bleek dat ook de vaccins tegen hondsdolheid niet aan de eisen voldoen. De fabriek, Changchun Changsheng, is de op één na grootste producent dat vaccin in China.

In november vorig jaar maakte de overheid bekend dat een andere grote producent van vaccins ruim vierhonderdduizend ook inferieure vaccins tegen difterie, kinkhoest en tetanus had verkocht. Die fabriek is nog niet bestraft.

In 2013 kwamen zeventien kinderen om nadat ze waren ingeënt met een vaccin tegen hepatitis B. Het verband met de vaccinatie is nooit aangetoond, maar onderzoekers zeiden wel dat het mogelijk was dat het vaccin tot „ongewone reacties” had geleid.

Het zijn maar enkele van de talrijke schandalen rondom vaccinaties en medicijnen die China al decennia teisteren, terwijl de farmaceutische industrie een van de sectoren is waarin het land ook internationaal een meer vooraanstaande rol wil gaan spelen.