Europese Commissie vermoedt dat autofabrikanten weer sjoemelen

Gelekte brief

Fabrikanten zouden kunstmatig de uitstoot van CO2 opkrikken, om later de eisen te halen.

iStock

De Europese Commissie heeft sterke vermoedens dat autofabrikanten kunstmatig de uitstoot van CO2 van nieuwe auto’s opkrikken, om later gemakkelijker de uitstooteisen te kunnen halen.

In een gelekte brief aan huidig EU-voorzitter Oostenrijk, die NRC in bezit heeft, waarschuwen twee EU-commissarissen voor deze nieuwe truc van de auto-industrie. Ze baseren zich op meldingen van lidstaten en studies van het onderzoeksinstituut van de Commissie. In een bijgevoegd memo beschrijven ze dat fabrikanten een hogere uitstoot opgeven dan wordt gemeten en dat ze bij tests brandstofverslindende foefjes gebruiken. Hierdoor worden de CO2-eisen in feite afgezwakt, schrijven ze. Het memo vermeldt geen namen van fabrikanten.

Het lijkt erop dat de auto-industrie maar weinig heeft geleerd van ‘dieselgate’. Na Volkswagen zijn meer fabrikanten verstrikt geraakt in het schandaal. Maar ondanks alle toezeggingen rollen er nog steeds auto’s van de band die veel meer schadelijke stikstofoxiden uitstoten dan toegestaan.

Na het dieselschandaal kwam Europa met een wet die het toezicht op de auto-industrie aanscherpt. Lees ook: Europese Unie gaat zelf auto’s beoordelen

Nu gaat het over broeikasgas CO2. Ook autofabrikanten moeten meehelpen om de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs te halen. De lidstaten en het Europees Parlement buigen zich dit jaar over een voorstel van de Europese Commissie om de uitstoot van auto’s te beperken. De autolobby probeert ondertussen grote reducties te voorkomen. Zij moeten immers grote investeringen doen om die te halen. Lukt dat niet, dan dreigen boetes die tot in de miljarden kunnen lopen.

De brief van Europees Commissarissen Miguel Cañete (Klimaatactie) en Elzbieta Bieńkowska (Industrie) is mede gericht aan Europarlementariër Miriam Dalli uit Malta van de commissie van het Europees Parlement die het dieselschandaal onderzocht. In een reactie laat ze weten dat zij en anderen zich bewust zijn van de truc van de autofabrikanten. „Als we dit nu niet goed aanpakken, lopen we het risico op een schandaal vergelijkbaar met dieselgate.”

De brief is gelekt via koepelorganisatie Transport & Environment, waar Natuur & Milieu en Milieudefensie in zitten. De voorgestelde CO2-eisen zijn al zwak, zegt directeur William Todts. „Fabrikanten willen die nu met minimale inspanning halen, zodat ze dieselauto’s kunnen blijven verkopen en elektrisch rijden kunnen uitstellen.”

Rekenkundige mist

De truc draait om het opkrikken van de nulmeting voor de CO2-reductie. De Commissie heeft voorgesteld dat nieuwe auto’s in 2025 gemiddeld 15 procent minder CO2 per kilometer mogen uitstoten dan in 2021 (nulmeting). In 2030 is dat 30 procent.

Lees ook: De auto-industrie lobbyt voor elk tiende grammetje CO2-uitstoot

Fabrikanten maken daarbij gebruik van de overgang van de oude naar de nieuwe uitstoottest. Die is onder hun druk omgeven met ingewikkelde berekeningen als ‘target translations’ en ‘correlation tools’ die de transitie zo zacht mogelijk maken. De nulmeting, die per fabrikant kan verschillen, is ook een berekening, op basis van oude en nieuwe testresultaten.

In die rekenkundige mist lijken fabrikanten hun kans te grijpen. Om onduidelijke redenen mogen ze zelf opgeven hoeveel CO2 hun auto’s uitstoten bij de nieuwe test. Uit eerste studies blijkt dat ze gemiddeld 4,5 procent méér opgeven dan uit tests komt. Soms is het zelfs 13 procent. Ook zijn er foefjes gemeld zoals rijden met een lege accu of met uitgeschakeld start-stopsysteem, wat dus meer uitstoot geeft.

Lees ook over de CO2-strijd in de autoindustrie: Zelfs de wiskunde moet buigen

Als de nulmeting eenmaal kunstmatig hoog is gezet, hoeven de fabrikanten later minder hun best te doen om de geëiste reductie te halen. De Commissie dringt erop aan om in ieder geval niet langer te werken met resultaten van de industrie zelf.

    • Carola Houtekamer