NS vreest gescheiden afvalinzameling niet op orde te krijgen

De spoorwegen zijn bang de gestelde doelen niet te halen. In de hele keten van reiziger tot afvalverwerker loopt NS achter.

Ook de gescheiden afvalinzameling in de trein zelf is nog niet geregeld. Foto Bart Maat/ANP

NS vreest de doelstelling voor gescheiden afvalinzameling op stations niet te halen. De ambitie was om in 2020 op drie van de vier stations beter te recyclen, maar die blijkt “heel moeilijk” te halen. In de praktijk is het “een stuk lastiger dan gedacht” om de hele keten van reiziger tot recyclingbedrijf op orde te krijgen, zegt NS vrijdag in reactie op berichtgeving van Trouw. Bij de gescheiden afvalinzameling in de trein spelen dezelfde problemen.

Op veel treinstations staan prullenbakken waarin papier en restafval uit elkaar worden gehouden. Toch komen de zakken vaak alsnog in dezelfde container terecht. Een deel wordt naderhand door de afvalverwerkers gescheiden, maar dat is minder effectief dan als de stromen van meet af aan uit elkaar gehouden worden. Voor de spoorwegen blijkt dat laatste nu in veel gevallen nog onhaalbaar of te duur. “We dachten dat de ontwikkelingen sneller zouden gaan.”

Op dit moment wordt nog geen 30 procent van het vuilnis gerecycled. Het leeuwendeel, 15 tot 16 procent van al het afval, volgens NS door de afvalverwerkers gescheiden. Reizigers recyclen zo’n 12 procent.

Besmeurde kranten

Het spoorbedrijf wil van de moeizame inzameling niet “een partij beschuldigen”, zegt woordvoerder Erik Kroeze. De schoonmakers die het afval ophalen, zijn lang niet altijd toegerust om dat werk goed te kunnen doen. Zelfs de prullenbakken zelf zijn er niet altijd even geschikt voor. Zo kunnen lekkende koffiebekertjes de oude kranten besmeuren en ongeschikt maken voor recycling.

Bovendien gooien reizigers soms “abusievelijk” hun afval in de verkeerde bak. Als er te veel restafval tussen het oud papier zit, is dat niet meer geschikt voor hergebruik. Op plekken waar het wel lukt, zoals “prioriteitsstation” Rotterdam Centraal, is de inzameling nog te inefficiënt. Daarmee wordt het te duur om het ook toe te passen in andere plaatsen, zegt Kroeze.

Hoewel NS erkent dat er problemen zijn bij de afvalinzameling, wil het bedrijf nog geen afscheid nemen van de doelstelling om binnen anderhalf jaar op 75 procent van de stations afval te scheiden. “Je wilt ambitieus zijn, ook om verbetering te forceren”, aldus Kroeze. “De conclusie dat het niet gaat lukken is nog niet getrokken. Als je nu breekt met die belofte, betekent dat dat je een lagere ambitie moet stellen.”

Ook de trein

Nieuwe treinen, zoals de nieuwe modellen sprinters, worden ook uitgerust met prullenbakken waarmee afval gescheiden kan worden. Voor de schoonmakers zijn die afvalstromen makkelijker uit elkaar te houden dan die op de stations, zegt NS. Toch spelen ook daar vergelijkbare problemen. Afval sorteren heeft voorlopig dan ook weinig zin, erkent de woordvoerder. Maar:

“Een trein koop je voor dertig jaar, dus dat moet er gewoon in zitten. We willen de mogelijkheid hebben.”

    • Bastiaan Nagtegaal