Een goed standpunt is het halve werk

Blik op de inzendingen van de maand juli met als thema ‘Buiten’, door Walter Herfst.

Lost in the woods Alice van Kempen

„Een hoop bloemetjes en bijtjes – letterlijk. Maar ook veel vogels en andere dieren. En veel water. Maar dat zal de tijd van het jaar wel zijn”, merkt architectuur- en landschapsfotograaf Walter Herfst op als hij de reeds ingezonden foto’s van juli bekijkt.

Bij zijn eigen werk, onder meer voor de gerenommeerde tuinarchitect Piet Oudolf, gebruikt Herfst de meest geavanceerde camera’s en apparatuur, maar vooral ook diverse waterpassen. „In een tuin doen de architecten hun uiterste best om met infraroodlijntjes alles mooi recht te zetten. Dan is het wel aardig als het ook een beetje recht op de foto komt.”

Legio tuinen heeft Herfst in de loop der jaren inmiddels gefotografeerd, en hij ziet aan de inzendingen ook weer hoe lastig het is om bloemen te fotograferen. „Een bloem is op de foto heel snel alleen maar een bloem. Vooral als je inzoomt met een macrolens, dan verdwijnt de achtergrond, wordt het vaak rommelig. Maar in een compositie speelt het hele vlak mee, dus juist die achtergrond kan heel interessant en zelfs bepalend zijn. Bovendien laat je dan zien dat je niet alleen oog hebt voor dat ene bloempje, maar voor de hele omgeving.”

Acrobatische fotografie

Herfst ziet er ook veel foto’s tussen die gemaakt zijn met verschillende lenzen, wat overigens niet altijd even goed uitpakt. „Met een gematigde groothoeklens kun je wat ruimte pakken, maar het moet wel relevant blijven. Met een supergroothoek werp je alles meteen heel ver weg, je voelt de verhoudingen niet meer goed. En met een ‘fisheye’ ben je meer bezig met acrobatische fotografie. Een maniertje, louter effectbejag. Waarom zou je dat willen?”

Herfst houdt van puurheid. „Kijk met je camera en concentreer je op wat je opvalt. Dan wordt het vaak ook meteen wat mysterieuzer.” Zoals Astrid Conjaerts Schepel deed met haar foto Rupsenweb. „Heel fascinerend als je zoiets tegenkomt. Misschien had de fotograaf hier zelfs nog iets meer in kunnen duiken. Eromheen draaien. Desnoods er met haar lens in gaan zitten. Dat zou het nóg spannender kunnen maken.” Herfst wil maar zeggen: een goed standpunt is het halve werk.

Een soort spook

Ook mysterieus en vervreemdend: Lost in the woods van Alice van Kempen. „Dit ziet er wel heel freaky uit, sprookjesachtig. Loop je door het bos, staat daar ineens een auto, half ingegraven. Wat doet die daar? En dan staat daar ook nog eens een witte hond als een soort spook achter het stuur. Ik zou me kapot schrikken. Grote kans natuurlijk dat het gewoon haar eigen hond is. Maar dat maakt niet uit, het gaat om de suggestie.”

De foto Buiten slapen van Caroline Riemslag spreekt Herfst aan vanwege het beeld, maar ook omdat hij er zelf ook regelmatig met de camper op uit trekt. „Mooi: een markante boom, een eigenwijze wolk. En drie kleurelementen: een groene en rode tent en een blauw bootje. En dan zo’n slingerend watertje, midden in het vlakke land. Ja, daar zou ik best graag willen staan.” En, fototechnisch: „De horizon is mooi recht. Maar dat is bij een staande foto minder lastig; bij een liggende foto gaat het beeld veel sneller kantelen.”

Verbanden leggen

Bij Straatfotografie, Rotterdam van Coen hebben volgens Herfst alle elementen in het beeld relevantie. „Als een soort suggestieve verwijzing. Dat paarse van die jas en die rugtas van die vrouw komt bijvoorbeeld terug in de stropdas op de poster, net als het geel van de bloemen. Je voelt dat iemand hier verbanden probeert te leggen en daardoor een spannend beeld te maken. De fotograaf had hier ook op de grond kunnen gaan liggen en dan naar boven fotograferen. Maar dat zou weer te extreem zijn, op zoek naar het effect. Nu is het een mooi beeld, puur om naar te kijken.”

Buiten slapen
Caroline Riemslag
Straatfotografie Rotterdam
Coen

Het goede moment

“Fotografie is eigenlijk heel makkelijk”, zegt Herfst. „Je zoekt een goed standpunt en wacht op het goede moment om af te drukken. En dat is natuurlijk tegelijk de moeilijkheid. Want wanneer is het standpunt goed? En wanneer het moment? Soms moet je uren wachten. Dan ineens merk je: de kleuren worden intenser, de atmosfeer verandert. Dát moment moet je zien te vinden, en daarin zit natuurlijk de uitdaging voor de fotograaf. Een kwestie van veel ermee bezig zijn, vergroeid raken met de camera, met de lens. Dan gaan de dingen zich op den duur vanzelf voor je openbaren.”

Het thema van juli is “buiten”. Inzenden en stemmen kan tot 28 juli 17:00 op nrc.nl/fotowedstrijd

    • Jos Jägers