Hale Berry als alleenstaande moeder tijdens de rellen in LA in 1992, in ‘Kings’.

‘Ik wil de waanzin van intense rassenrellen invoelbaar maken’

Deniz Gamze Ergüven De Turks-Franse regisseur kreeg een telefoontje van Daniel Craig: of ze niet eens een film met hem wilde maken. ‘Kings’ is het resultaat.

Niet iedere beginnende filmmaker krijgt na zijn of haar debuutfilm een telefoontje van een superster als Daniel Craig. Toch was dat precies wat de Turks-Franse Deniz Gamze Ergüven (1978) overkwam nadat de Bond-acteur haar eerste, voor een Oscar voor Beste Buitenlandse Film genomineerde film Mustang (2015) had gezien – een intiem en impressionistisch portret van vijf Turkse zussen die door hun oom in huis worden opgesloten uit angst dat hun ontluikende vrouwelijkheid de buurt op stelten zal zetten.

„Hij zei me recht op de man af in de toekomst wel met me te willen werken, en of ik dan aan hem wilde denken”, vertelde Ergüven vorig jaar op het filmfestival van Toronto. „Nou, dat kwam goed uit, want ik was al tien jaar met een film bezig waar hij de ideale hoofdrolspeler voor zou zijn: een verhaal in de schaduw van de Rodney King-rellen in 1992 in Los Angeles.”

Kings beleefde vorig jaar zijn wereldpremière in Toronto. De film vertelt het verhaal van een chagrijnige schrijver (Craig), een witte man in een gekleurde wijk, die tegen wil en dank alleenstaande moeder Halle Berry helpt haar kinderen in veiligheid te brengen tijdens de rellen van 1992. „Het is niet het soort film geworden waar je Craig en Berry gewoonlijk in zou verwachten: lowbudget, we hadden 10 miljoen dollar, zeven draaiweken en hebben alles op locatie in South Central opgenomen.” Toch kwamen Craigs James Bond-skills hem wel van pas. In de in neorealistisch semi-documentaire stijl opgenomen film zit een geweldige, bijna surrealistische ontsnappingsscène.

Kings kwam uit kort nadat Kathryn Bigelow onder vuur was komen te liggen omdat ze met Detroit een film had gemaakt over de rassenrellen in 1967 in de voormalige autohoofdstad van de VS. Had zij als witte filmmaker wel ‘recht’ op dat verhaal? Herkent Ergüven als buitenstaander die een Amerikaans verhaal kwam verfilmen zich in dat bezwaar? „Deels wel natuurlijk. Maar om eerlijk te zijn had ik heel persoonlijke redenen om in het onderwerp geïnteresseerd te zijn. Ik ben in Parijs ook getuige geweest van intense rassenrellen. Juist om te begrijpen hoe zo de vlam in de pan kan slaan ben ik op zoek gegaan naar vergelijkbare uitbarstingen. Los Angeles kent iedereen, omdat het zo breed is uitgemeten in de media.”

Ze heeft acht maanden onderzoek gedaan in de VS naar de toedracht van de rellen. „Het was totale waanzin. De elektriciteit was uitgevallen, de straten stonden in brand. Ik heb met mensen gesproken die de weg naar hun huis niet meer konden vinden in de chaos. Om dat invoelbaar te maken moest ik een heel klein en persoonlijk verhaal hebben.”

Een ander belangrijk element van de film bestaat uit archiefbeelden, onder meer van het proces tegen de agenten die King mishandeld hadden. Ergüven: „De rol van de media is een belangrijke laag in de film. Maar ook de manier waarop de amateurbeelden van een voorbijganger die de hardhandige arrestatie van King filmde en daarmee nieuws maakte de hele wereld rondgingen. In de hele wereld, of het nu Parijs, Londen of Turkije is, wordt burgerjournalistiek steeds belangrijker. Tegelijkertijd zijn sociale en traditionele media ook katalysators voor gebeurtenissen die zo sneller uit de hand kunnen lopen. Ik heb steeds de micro- en de macrokosmos tegelijkertijd zichtbaar willen maken.”

    • Dana Linssen