Brieven

Brieven

Spelen

Goede fantasie

Briefschrijver Pim van der Pol verwijt Floor Rusman dat zij ten onrechte stelt dat fantasie zich niet door regels laat begrenzen (Spelen is wél aan grenzen gebonden, Brieven, 10/7). Nauwkeurige lezing van haar essay leert dat ze spelen „het scheppen van een alternatieve realiteit met of zonder regels” noemt en het slechts oneens is met Huizinga’s vereiste van duidelijke regels. Elk spel heeft regels, maar deze hoeven geenszins duidelijk te zijn. Ook de door Van der Pol aangehaalde Vygotski benadrukte dat. Zeker in het spelen van Rusman, vol paardenhoofden, brieven aan vreemden en bowlingballen van plaveisel, kunnen die regels impliciet en zelfs beweeglijk zijn, als in een Jiskefet-sketch die weliswaar zijn eigen logica volgt maar ook steevast in korte tijd volledig loszingt van de werkelijkheid. Wie zich niet aan die impliciete regels houdt, is als een voetballer die de bal oppakt. Maar ook: wie niet toestaat dat de regels van het spel schuiven, is als een man die, gekleed in happy socks, alles bij het oude laat. Wittgenstein schrijft: „Wat is het verschil tussen het volgen van een soort inspiratie en het volgen van een regel? Want zij zijn zeker niet gelijk.” Inspiratie lijkt me een belangrijk kenmerk van goede fantasie.

NAVO-top

Wie profiteert?

Trump verwijt NAVO-partners dat ze te weinig bijdragen aan de defensielasten. Twee procent van het bnp was de afspraak. Veel landen, waaronder Nederland, blijven daaronder. De Europese leiders hebben beloofd gehoor te geven aan Trumps oproep de uitgaven te verhogen. Veel wapens die NAVO-landen gebruiken komen uit Amerika, zoals onze Hercules-transportvliegtuigen, Apache-helikopters, F-16 gevechtsvliegtuigen en de opvolger de F-35, Patriot-raketten en vermoedelijk ook tal van transportvoertuigen en kleinere wapens. Volgens de defensiebegroting 2017 is voor 2018 ruim 3,3 miljard euro geraamd voor diverse wapensystemen. Daarvan zal jaarlijks een groot deel direct naar de Verenigde Staten vloeien voor aanschaf, onderhoud en vervanging. Of twee procent precies de juiste omvang is om de veiligheid van alle NAVO-landen te waarborgen weet ik niet, wel dat onze wapenuitgaven president Trump helpen om het Amerikaanse bedrijfsleven te bedienen.

Zutphen

Israël

Juridisch drijfzand

Uit de brief van Salomon Bouman (Resolutie verplicht niet, 10/7) over resolutie 194 leer ik dat resoluties van de Algemene Vergadering van de VN niet bindend zijn, dit in tegenstelling tot die van de Veiligheidsraad. Dat brengt Israël in een lastig parket, want dat ontleent zijn legitimiteit altijd aan resolutie 181 (waarin een verdeling van Palestina tussen Joden en Arabieren wordt voorgesteld). Ook voor die resolutie geldt: aangenomen door de Algemene Vergadering maar níet door de Veiligheidsraad en dus niet bindend. De staat Israël staat daarmee dus ook juridisch op drijfzand.

Groenekan

Brexit

Slecht geheugen

In 1970 ging ik als stagiair twee maanden naar een industriestad in midden-Engeland. Ik zag de nauwelijks onderhouden armoedige huisjes, de bedelaars en dronkelappen op straat, de overjarige auto’s, ik reisde in de smerigst denkbare treinen, ik werkte tussen mensen die (erfenis van het rijk waar de zon nooit onderging) meestal te lui waren om te werken. De macht van de vakbonden was onbeperkt, de inkomens waren een fractie van die op het continent, en de koers van het pond daalde elke week een stukje verder.

Wat hebben de Engelsen toch een slecht geheugen.

Correcties / Aanvullingen

Ziekenhuis

In het artikel ‘Ziekenhuis in verval’ van 10 juli 2018 (p6-7) staat dat de nieuwe accountant van het ziekenhuis acht medewerkers heeft en geen jaarverslag publiceert. Dat is onjuist. De accountant heeft ruim honderd werknemers en publiceert wel een jaarverslag.

    • F. Klok
    • Peer Froehling
    • Tim Hoogeveen
    • Klaas Schermer