Familie Anne Frank probeerde vergeefs naar VS te emigreren

Door bombardementen en sluitingen van consulaten strandden de pogingen van de familie Frank om naar de VS te ontkomen. Het is 76 jaar geleden dat ze op 6 juli 1942 onderdoken.

In de Amsterdamse onderduik in 1942 droomde Anne Frank er van om naar Hollywood te gaan. Ze kwam, na verraden te zijn, om in concentratiekamp Bergen-Belsen in 1945. Foto AP

Otto Frank, de vader van Anne Frank, ondernam tevergeefs meerdere emigratiepogingen naar Amerika in de hoop samen met zijn gezin de nazi’s te ontvluchten.
De aanvraag van de familie Frank werd niet geweigerd door de Verenigde Staten. Ze werd nooit volledig afgehandeld. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van de Anne Frank stichting en het United States Holocaust Memorial Museum.

De Nederlandse en Amerikaanse onderzoekers baseerden zich onder andere op de correspondentie tussen Otto Frank en Nathan Straus, een Amerikaanse vriend. „I am forced to look out for emigration and as far as I can see USA is the only country we could go to”, schrijft Frank op 30 april 1941 aan Straus.

De eerste aanvraag voor Amerikaanse visa voor de familie Frank diende Otto in 1938 in. Dat gebeurde in Rotterdam omdat het Amerikaanse consulaat daar was gevestigd. Toen de Duitsers in 1940 Rotterdam bombardeerden, werd het consulaat getroffen en raakten alle emigratie-aanvragen die voor 10 mei 1940 waren ingediend, verloren. Daar zaten ook die van de familie Frank tussen.

Nazi’s sluiten VS-consulaten

Daarnaast lag de strenge immigratiepolitiek van Amerika aan de basis van de mislukte emigratiepogingen van de familie Frank. In april 1941 dient Otto Frank, die de Duitse nationaliteit had, een nieuwe aanvraag in. Ditmaal mislukte die vanwege de sluiting van de Duitse consulaten in de VS. Duitsland antwoordde hierop door alle Amerikaanse consulaten in de door nazi’s bezet gebied te sluiten. In juli 1941 werden de visa-stempels in Rotterdam vernietigd.

Otto Frank overwoog ook even Cuba, maar door de aanval op Pearl Harbor op 7 december 1941 was ook dat land uitgesloten. Onderduiken was de enige optie die vader Frank nog voor zich zag. Op 6 juli 1942, vandaag exact 76 jaar geleden, neemt de Joodse familie hun intrek in Het Achterhuis. Even later volgen de familie Van Pels en Fritz Pfeffer. Ook de familie Van Pels ondernam tevergeefs meerdere pogingen om van Nederland naar Amerika te vluchten.

Twee jaar lang konden de families zich schuilhouden in Het Achterhuis tot ze op 4 augustus 1944 werden verraden en ontdekt. Margot en Anne stierven in het concentratiekamp van Bergen-Belsen. Edith Frank in Auschwitz. Otto Frank overleefde als enige de concentratiekampen. Hij overleed in 1980 aan longkanker.

Correctie (11/7/2018): In een eerdere versie stond dat de familie Frank de VS weldegelijk binnen mocht, dat was te stellig: hun aanvraag werd nooit afgehandeld. De aanvraag is daardoor niet geweigerd en niet ingewilligd. Hierboven is het aangepast.

    • Marthe Saelens