Foto Annabel Oosteweeghel

Jacques de By (93): ‘Als ik niks te doen heb, sukkel ik in slaap’

Op de plaats van de rubriek Jong! deze zomer elke week de rubriek Oud! waarin ouderen vertellen over zichzelf, hun liefdes en de lessen van het leven. Deze week: Jacques de By (93).

Kruipkelder

„Ik kom uit een katholiek gezin met negen kinderen. Mijn vader was vertegenwoordiger bij een schoenenfabriek. We waren het enige gezin in de straat met een auto. Toen de oorlog uitbrak was ik veertien. Een spannende tijd, want in onze kruipkelder sliep een half-joodse jongen. Albert zat in het verzet en maakte foto’s van geheime documenten in onze donkere kamer.”

Japonnen

„Als confectionair deed ik het behoorlijk goed. Nooit zal ik de dag vergeten dat C&A duizend stuks bestelde van een japon die ik ontworpen had. Een beetje à la Pierre Cardin: grote kraag tot over de schouders. Omdat ik de stof rechtstreeks van de fabriek kocht, maakte ik veel winst. De etalage van C&A stond vol met mijn japonnen. Ik beschouw dat als een van de grootste successen in mijn leven.”

Graanbeurs

Twee keer ben ik verliefd geweest: op mijn vrouw Rie en op Anna. Rie ontmoette ik tijdens een dansavond in de City Hall in Amsterdam. Ze leek op Ingrid Bergman. „Waar dans je meestal?”, vroeg ik. „In de Graanbeurs in Breda”, zei zij. Toen prinses Margriet geboren werd, toog ik naar de Graanbeurs in de hoop haar te ontmoeten in het feestgedruis. We troffen elkaar en heropenden het contact. Rie was 54 toen zij een hersenbloeding kreeg. Tot haar dood, achttien jaar later, heb ik haar verzorgd. Anna ontmoette ik vier jaar later. Ik was 80, zij 82. Verlegen als een puber vroeg ik of ik haar hand mocht vasthouden tijdens een wandeling van de Schildersclub. Anna en ik reisden vier jaar lang de wereld over. Geheel onverwachts overleed zij aan kanker.”

Foto Annabel Oosteweeghel
Foto Annabel Oosteweeghel
Foto Annabel Oosteweeghel

Bridge

Drie dagen per week zit ik in Amsterdam, de andere dagen in mijn vakantiehuisje op Texel. Of ik nu daar ben of hier, ik houd er dezelfde gewoonten op na. Ontbijten, ochtendgymnastiek, radio luisteren, bridgen. Ik bridge vier keer per week, met verschillende gezelschappen. Dat houdt mij scherp, het breekt de dag. Als ik niks te doen heb, sukkel ik in slaap.”

Oogziekte

Vijf jaar geleden kreeg ik een oogziekte. Ik zie wel kleuren en vlakken, maar geen details. De bridgeclub heeft voor een felle lamp gezorgd. Als ik het onderscheid tussen harten en ruiten niet kan maken, vraag ik wat er op tafel ligt. Ondanks die oogziekte houd ik vast aan mijn gewoonten. Jammer dat ik geen auto meer kan rijden, maar met de bus, trein en boot kan ik Texel ook bereiken.”

Rolling Stones

„Twee maanden na de Duitse bezetting mocht ik zingen in het Concertgebouw voor eindexamenkandidaten. Ik zong sopraan, een andere jongen alt. We eindigden, heel dramatisch, met Holland, mijn Holland, ik vind je zo mooi. De zaal klapte en joelde. Het was een eruptie van vaderlandsliefde. Alsof het om de Rolling Stones ging. Een dierbare herinnering.”

    • Danielle Pinedo