Niet elke chauffeur heeft een extra plaspauze nodig

OV-staking Op de eerste stakingsdag in het streekvervoer legt driekwart van de chauffeurs het werk neer. Toch blijven veel bussen gewoon rijden.

De bussen bij Utrecht Centraal Foto Marc Hijink

De landelijke staking in het streekvervoer zorgde woensdagochtend niet voor een ernstige ontregeling op het drukste station van Nederland. Rondom Utrecht Centraal, waar zowel in het stadsvervoer als in het streekvervoer drie dagen wordt gestaakt, gingen de bussen nog vrij regelmatig. Tijdens de ochtendspits reden de stadsbussen (U-OV, eigendom van Qbuzz) en streekbussen (Arriva), zij het met onderbrekingen. De werkende chauffeurs schatten, in hun eigen groeps-app, dat driekwart van de lijnen reed.

Op de busperrons en op het Jaarbeursplein is het veel rustiger dan anders. Bij de buslijn naar de Uithof hoopt de rij wachtenden zich wel op, maar uiteindelijk komen de meeste studenten en docenten op hun bestemming. „Iemand had ze moeten vertellen dat ze ook lijn 28 kunnen nemen” zegt Harry Vos. Hij is een van de werkende chauffeurs.

Vos begon zijn dienst – lijn 65 naar Vianen – deze ochtend om half zeven. Hij is al zo’n dertig jaar buschauffeur en denkt niet aan staken. „Het lijkt alsof ze voor de bond staken, in plaats van voor zichzelf.” De vakbonden staken onder meer voor meer ‘plaspauzes’. Onnodig, vindt Harry Vos. „Sowieso is het verplicht om elke vier uur rust te nemen. Bovendien: ik ben de baas over de bus. Als ik pauze moet houden, dan houd ik pauze.”

Foto Marc Hijink

Eigen afweging

Volgens Vos zijn de stakingen geen onderwerp van gesprek in de bedrijfskantine. „Iedereen maakt zijn eigen afweging.” Vos trekt zich niets aan van de staking, maar een andere U-OV-chauffeur is voorzichtiger. „Deze staking gaat nergens over”, zegt hij vanachter het stuur van zijn stadsbus. Maar als niet-vakbondslid wil hij liever niet met z’n naam in de krant.

Buschauffeurs hebben genoeg pauze, zeker als je op een elektrische bus rijdt, vertelt een uitzendkracht die op het punt staat zijn dienst op lijn 1 te beginnen. Elke keer als de bus aan de stekker moet, kan de chauffeur ook zijn eigen accu opladen.

Volgens FNV reed landelijk woensdag 85 procent van het streekvervoer niet. Personeel van vijf vervoerders doet mee: Arriva, Connexxion, EBS, Keolis en Qbuzz. Samen bestrijken zij het hele land. NS-treinen rijden wel gewoon, net als het stadsvervoer in Amsterdam, Den Haag en de metro’s en trams in Rotterdam.

Lees ook het vragenstuk over de staking

‘Zwarte lijsten’

De impact van de staking blijft woensdagmorgen onduidelijk. Volgens de VWOV, de vereniging van vervoerders, vallen er veel minder diensten uit. Niet alleen in Utrecht is een groot deel van de bussen uitgerukt, maar ook bijvoorbeeld in Groningen. 40 procent van de chauffeurs zou daar rijden. Datzelfde percentage geldt volgens de VWOV voor Connexxion. ,,In het hele land zien we chauffeurs die zich eerder aansloten bij de staking, die ervoor kiezen om nu te rijden”, aldus VWOV-voorzitter Fred Kagie.

Volgens VWOV worden chauffeurs die wel willen rijden, geïntimideerd. De vervoersbedrijven zeggen dat ze zwarte lijsten hebben gezien, waarop personeel staat dat niet staakt. Sommige chauffeurs zouden thuis zijn gebeld met een dringend verzoek om niet aan het werk te gaan. Tijdens een vorige staking riep FNV-bestuurder Pieter Beuzenberg per mail op om bewijs te verzamelen van rijdende chauffeurs.

    • Marc Hijink
    • Vincent Sondermeijer