Hooggerechtshof VS steunt inreisverbod Trump

Hoogste rechter Het inreisverbod van Trump voor de inwoners van acht landen is nu een feit. Het tekent de groeiende macht van de president.

Protest in Minneapolis tegen het besluit van het Hooggerechtshof om het inreisverbod te handhaven. Foto Richard Tsong-Taatarii/AP

De benoeming van de conservatieve rechter Neil Gorsuch in het Hooggerechtshof door president Trump betaalt zich uit. Dinsdag bepaalde het hof dat Trumps inreisverbod voor de inwoners van acht landen, waarvan zes met overwegend een moslimbevolking, van kracht mag blijven. Het Hooggerechtshof besloot dit met vijf conservatieve stemmen tegen vier progressieve.

De uitspraak van de hoogste rechter, die een eind maakt aan anderhalf jaar juridisch getouwtrek, is dan ook niet alleen een grote overwinning voor de president, maar ook een belangrijke bevestiging van de reikwijdte van de presidentiële macht. Trump reageerde via Twitter dan ook in kapitalen: „Hooggerechtshof laat Trumps inreisverbod intact. Wow!”

De uitspraak kwam niet onverwacht, omdat het Hof eerder al toestond dat de laatste variant van Trumps drie inreisverboden van kracht mochten blijven terwijl het zich erover boog. Dit laatste verbod werd van kracht in september 2017 en betrof inwoners van Syrië, Libië, Iran, Jemen, Tsjaad, Somalië, Noord-Korea en Venezuela. Het bevatte uitzonderingen die de scherpste kantjes ervanaf haalden en die voorkwamen dat er chaos op luchthavens ontstond, zoals begin 2017 gebeurde na uitvaardiging van de eerste, later door een lagere rechter geblokkeerde, variant.

De benoeming van de conservatieve rechter Gorsuch heeft effect

In de zaak die nu voorlag, werd met een beroep op Trumps anti-moslimuitspraken betoogd dat het inreisverbod ongrondwettig zou zijn omdat het discrimineert op basis van religie. Maar al lijken de conservatieve rechters Trump terecht te wijzen als zij schrijven dat presidenten hun woorden niet altijd zorgvuldig kiezen, zij onthouden zich van een oordeel over Trumps motieven. Ze stellen dat de president simpelweg de macht heeft mensen op grond van nationale veiligheid toegang tot de VS te weigeren.

De progressieve rechters wijzen dit oordeel af. Rechters Sonia Sotomayor en Ruth Bader Ginsburg noemen de uitspraak een „blinde ondersteuning” van „een discriminerende politiek die wordt gemotiveerd door vijandigheid jegens moslims.”

De conservatieve rechter Clarence Thomas, die dicht bij Trump staat, waarschuwde in een aanvullend schrijven dat lagere rechtbanken terughoudend moeten zijn met het blokkeren van presidentiële decreten. Juist dinsdag beval zo’n lagere rechtbank dat de regering migrantengezinnen die door zijn beleid van elkaar gescheiden zijn binnen een maand moet herenigen. Ruim 2300 kinderen zijn sinds mei van hun ouders gescheiden.

    • Maartje Somers