Rutte wist wél van belastingdeal met Shell

Rutte zei een week geleden niets te weten van een deal tussen de Belastingdienst en Shell. Dat was ‘voorbarig’, erkent hij nu.

Rutte vorige week tijdens het vragenuurtje waar hij ontkende van de deal te weten. Foto Remko de Waal/ANP

Premier Rutte was wel degelijk op de hoogte van een deal die de Belastingdienst in 2004 met oliemaatschappij Shell sloot. Dat geeft hij dinsdag per brief toe tegenover de Tweede Kamer. Op het ministerie van Financiën wordt momenteel besloten overleg gevoerd.

Lodewijk Asscher (PvdA) had tijdens het vragenuur van vorige week gevraagd of de premier wist dat de Belastingdienst zulke vaststellingsovereenkomsten sluit met bedrijven, die zo van tevoren duidelijkheid krijgen over de hoeveelheid dividendbelasting die ze moeten afdragen. Het bestaan van zo’n deal met Shell had de premier al ontkend, maar ook op Asschers vraag of Rutte de overeenkomsten in algemene zin wel eens had zien passeren was zijn antwoord nee. En dat was voorbarig, zegt hij nu.

Zwicht de coalitie voor de kritiek? ‘De druk neemt toe.’

Na dinsdag is op het ministerie van Financiën een vier jaar oud stuk teruggevonden dat aan Rutte was gericht en op de structuur van een bepaalde onderneming ingaat. Daarin staat volgens de premier ook dat de Belastingdienst en een specifiek bedrijf een deal hadden gesloten. Hoewel niet met naam genoemd is het aannemelijk dat het om Shell gaat.

Mark Rutte heeft zijn plan om de dividendbelasting af te schaffen steeds zó fanatiek verdedigd, dat het nu een prestigekwestie geworden is. Is het nou wel of niet een cadeautje voor beleggers?

Dinsdagavond debatteert de Tweede Kamer voor de derde keer in korte tijd over de dividendbelasting. Rutte wil die taks afschaffen maar krijgt op dat plan al maanden felle kritiek van de oppositie. Net als de vorige keer, toen Rutte moest terugkomen op het bestaan van memo’s over de dividendbelasting, is een vertrouwensbreuk ontstaan tussen Kamer en premier. In april overleefde Rutte een motie van afkeuring die alleen niet door de SGP gesteund werd.

Politieke reacties

Asscher wijst erop dat wat volgens Rutte ‘voorbarig’ was, volgens de PvdA-leider onjuist is. Hij zegt dinsdagavond in een reactie dat het debat van dinsdagavond nu “ook over het vertrouwen in de politiek gaat”.

Hij vindt het van belang te weten wat premier Rutte van de afspraak met Shell wist. “Het antwoord was nee, nu blijkt ja. Het bevestigt het beeld dat Rutte de lobbyist-in-chief is voor dit soort bedrijven.” Dat de coalitiepartijen niet hun fractievoorzitters maar hun financieel woordvoerders sturen, noemt Asscher “een onderschatting van het debat”.

De coalitiepartijen blijven daar niettemin bij. Voor Gert-Jan Segers van de ChristenUnie is de vertrouwenskwestie niet aan de orde, nu premier Rutte een brief over zijn fout van vorige week heeft gestuurd.

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff maakt zich er evenmin zorgen over. “Voor de oppositie speelt de vertrouwenskwestie elke dag.” Hij vindt de vergissing van Rutte voorstelbaar omdat het antwoord vorige week plaatsvond tijdens het wekelijkse Vragenuur, en niet tijdens een officieel debat. “Bij het Vragenuur worden veel vragen op je afgevuurd, waar je in korte tijd naar eer en geweten antwoord probeert te geven. Dan kun je je wel eens vergissen.”

‘Vriendjespolitiek’

Voor Jesse Klaver, fractievoorzitter van GroenLinks moet het in het debat vooral over de gemaakte afspraken met Shell gaan. “Ik ga niet op voorhand de vertrouwenskwestie stellen. De premier is oerstom geweest, maar hij heeft het nu rechtgezet, dus nu moet het weer over de inhoud gaan.”

GroenLinks wil nogmaals de Kamer verzoeken om een parlementaire enquête naar de kwestie rond de afschaffing van de dividendbelasting in te stellen. De belastingdeal met Shell heeft volgens Klaver “veel weg van vriendjespolitiek”. “Ik wil mensen onder ede hierover kunnen horen. Dat er een specifiek bedrijf wordt geholpen, dat de premier hiervan op de hoogte was en vooral dat hij dat niet wil delen met de Kamer. De Kamer zou zich niet serieus nemen als we dit niet tot op de bodem uitzoeken.”

De Tweede Kamer kreeg dinsdagmiddag in een vertrouwelijke hoorzitting door ambtenaren van Financiën tekst en uitleg over de fiscale afspraak tussen Shell en de Belastingdienst. Die heeft bij zowel Klaver als Asscher hun twijfel over de totstandkoming ervan niet weg genomen.

Correctie (26 juni 2018): In een eerdere versie van dit stuk stond dat de Belastingdienst de deal met Shell sloot in 2014. Dat klopt niet. Het moet 2004 zijn. Hierboven is dat aangepast.

    • David van Unen