EU-toetreding

Macedonië en Albanië op koers voor onderhandelingen EU-toetreding

De Balkanlanden moeten voor juni 2019 forse hervormingen doorvoeren op het gebied van corruptie- en misdaadbestrijding, willen ze kans maken op toekomstig EU-lidmaatschap.

Tirana, Albanië. Foto iStock

Macedonië en Albanië krijgen nog geen groen licht om gesprekken over toetreding tot de Europese Unie te beginnen. De 28 lidstaten hebben dinsdag wel een tijdspad uitgezet waardoor in juni 2019 een positief besluit kan vallen over mogelijke toetredingsonderhandelingen. Voorwaarde is dat de Balkanlanden forse hervormingen op het gebied van corruptie- en misdaadbestrijding doorvoeren.

„Een duidelijk perspectief richting een Europese toekomst", aldus Bulgarije, dat het overleg van de EU-ministers van Buitenlandse Zaken in Luxemburg voorzat. Voordat de twee landen echt lid zijn, zullen echter nog vele jaren verstrijken.

Nederland: ‘nog niet klaar’

Ondanks druk van landen als Duitsland en Oostenrijk, waren Nederland en Frankrijk niet over te halen de twee Balkanlanden nu al het voordeel van de twijfel te geven. Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken had vooraf gezegd dat ze er nog niet klaar voor zijn.

Blok erkende wel dat de twee landen vrij recent belangrijke vooruitgang hebben geboekt op het vlak van de rechtsstaat en de strijd tegen corruptie, maar vindt dat ze nu eerst „uithoudingsvermogen” moeten tonen. „Ik hoop dat het op een dag mogelijk is”, aldus de minister.

Ander belangrijk punt: Polen

Volgens betrokken diplomaten in Luxemburg duurde het overleg over de Balkanlanden zó lang dat „de helft van de ministers al richting vliegveld vertrok” toen het andere belangrijke agendapunt aan de beurt was: de hoorzitting van Polen.

In Polen wordt al drie jaar aan de rechtsstaat gesleuteld, op een manier die volgens de Europese Commissie ronduit gevaarlijk is. De dialoog met de Commissie is doodgelopen. Nu zijn de EU-lidstaten zelf, allereerst op het niveau van de ministers, aan zet.

Zij hielden dinsdag een eerste van een reeks hoorzittingen waarin ze hun Poolse collega om opheldering vroegen.

„Dit is een primeur in de EU, de eerste keer dat de landen van de EU een hoorzitting over de rechtsstaat voeren”, zei minister Blok dinsdag. „Het is essentieel dat burgers en bedrijven vertrouwen hebben in de rechtsstaat. Als er zorgen zijn moeten en kunnen die worden aangekaart.”

De reeks hoorzittingen is een volgende stap in de zogenoemde artikel 7-procedure, ooit in het leven geroepen voor het geval dat een land systematisch Europese waarden en normen zou schenden. In het ergste geval kan die leiden tot de ‘nucleaire optie’ waarbij een lidstaat het stemrecht aan de EU-vergadertafels voor onbepaalde tijd wordt ontzegd.

    • Tijn Sadée