Capron is geen droomkandidaat voor Air France-KLM

Air France-KLM

De kans op succes voor de beoogde nieuwe topman van Air France-KLM – de vierde in vijf jaar – lijkt nu al verkeken.

Philippe Capron. Foto Fabrice Dimier

Nog voor zijn benoeming is hij al afgebrand. Sinds de Franse krant La Tribune vrijdagochtend meldde dat Philippe Capron (60) waarschijnlijk wordt benoemd als nieuwe topman van Air France-KLM, ligt hij onder vuur. De financieel directeur van de Franse water-, energie- en afvalgigant Veolia zou niets van luchtvaart weten, geen ervaring hebben als bestuursvoorzitter, te veel behoren tot de Franse politiek-zakelijke elite. De raad van commissarissen van Air France-KLM, dinsdag bijeen op het hoofdkantoor van KLM in Amstelveen, moet veel trotseren om de benoeming van Capron door te zetten.

Jan Willem van Dijk, voorzitter van de ondernemingsraad van KLM, zegt het zo: „Wij hebben grote moeite met Capron, gezien zijn cv. Hij komt uit het Franse old boys network. Wij hebben voorgesteld om iemand te benoemen met een echt internationale uitstraling. Geen Fransman of Nederlander, maar een Amerikaan of Chinees bijvoorbeeld. En ook liever iemand die jonger is. We hebben bij KLM een directie van veertigers, die zijn doortastend. Dat knettert wel eens, maar de resultaten zijn goed.”

Capron is inderdaad geen droomkandidaat. Na financiële functies bij staalbedrijf Arcelor en mediabedrijf Vivendi is hij sinds 2014 financieel directeur van Veolia (omzet 25 miljard euro, 169.000 werknemers wereldwijd). In Nederland was Veolia Transport tot eind 2016 actief als vervoersbedrijf. Van Dijk: „Die Fransen begrijpen niet dat een bus geen Airbus is.”

Mogelijk is Caprons kandidatuur alweer voorbij. Dezelfde krant die hem introduceerde, meldde maandagavond dat zijn ontmoeting met de raad van commissarissen deze dinsdag is geannuleerd. Zijn gebrek aan ervaring in de luchtvaart stuit op te veel verzet. De raad zou een splitsing overwegen van twee topfuncties die nu gekoppeld zijn: die van Air France-KLM en die van Air France. Als adjunct-bestuursvoorzitter van de holding gooit KLM-topman Pieter Elbers hoge ogen, aldus La Tribune

Machtsverschuiving

Niet alleen de werknemers van KLM roeren zich. De KLM-directie probeert te voorkomen dat de nieuwe topman van de moedermaatschappij een zetel krijgt in de raad van commissarissen van KLM, zoals eerder ook al dreigde te gebeuren. Zo zou de holding de greep op KLM willen versterken. De KLM-directie vreest verlies van autonomie en een verdere machtsverschuiving binnen de raad van commissarissen, die nu al uit vier Nederlandse en vijf Franse leden bestaat.

Des te opmerkelijker is het dat de volledige raad van commissarissen van KLM een brief heeft gestuurd naar de tijdelijke bestuursvoorzitter van Air France-KLM, Anne-Marie Couderc, waarin ze pleiten voor een nieuwe bestuursstructuur. Hierbij, zo berichtte de Franse krant Les Echos, zou KLM meer zeggenschap moeten krijgen binnen de holding en niet als een dochterbedrijf van Air France moeten worden behandeld. Splitsing van de twee topfuncties van de holding en Air France past in dit plaatje. Nu ligt de aandacht van de holding primair bij Air France. KLM is in 2004 weliswaar overgenomen door Air France – in Nederland wordt het liever als fusie gezien – maar KLM presteert veel beter, mede door onoplosbare arbeidsconflicten en stakingen aan de Franse kant. In het eerste kwartaal van dit jaar stond er 60 miljoen euro winst van KLM tegenover 178 miljoen euro verlies van Air France.

Topvrouw Couderc ontving ook een open brief van een aantal (voormalige) vakbondsvoorzitters, die haar oproepen om vooral iemand te benoemen die de luchtvaartsector echt begrijpt. „Air France-KLM heeft een charismatische, competente, sterke en onafhankelijke leider nodig.” Het is duidelijk dat Capron volgens de briefschrijvers niet aan deze eisen voldoet.

Kritiek op procedure

En dan zijn er nog de aandeelhouders. Bruno Le Maire, de Franse minister van Economie en Financiën en namens de Franse staat eigenaar van ruim 14 procent van de aandelen, zei zondag dat er snel een nieuwe bestuursvoorzitter moet komen en dat alle belanghebbenden betrokken moeten worden bij de keuze. Franse media interpreteerden dat laatste als kritiek op de benoemingsprocedure.

Ook de Amerikaanse luchtvaartmaatschappij Delta, net als China Eastern sinds vorig jaar eigenaar van 8,8 procent van de aandelen, zou ongelukkig zijn met de keuze voor Capron. En dat geldt ook voor hotelgroep Accor, die het aandelenpakket van de Franse staat wil kopen.

Vliegersvakbond VNV, meestal uitgesproken als het gaat om bestuurlijke kwesties, houdt zich op de vlakte. Woordvoerder Joost van Doesburg: „Wij kennen Capron niet, dus we laten ons niet over hem uit.” De VNV, in bezit van 3,5 en binnenkort 4 procent van de aandelen van Air France-KLM, is niet geconsulteerd over de beoogde benoeming.

Of de benoeming van Capron, ondanks alle weerstand, toch doorgaat, hangt af van de dynamiek binnen de raad van commissarissen van de holding. Onder de achttien leden zijn vijf Nederlanders, onder wie Jaap de Hoop Scheffer. De driekoppige benoemingscommissie die Capron voordraagt bestaat uit president-commissaris Anne-Marie Couderc, Aegon-bestuursvoorzitter Alexander Wynaendts en Jean-Dominique Comolli, een van de drie commissarissen namens de Franse staat.

Or-voorzitter Jan Willem van Dijk vreest dat de benoeming nog slechts een formaliteit is. „Ze stellen nog een paar vragen en geven er een klap op. Maar als ze dit doorzetten hebben ze er echt niets van begrepen. Dan slaan ze de plank volledig mis.”

Hoe het ook afloopt, twee dingen zijn zeker. De benoeming van de nieuwe bestuursvoorzitter zet de Frans-Nederlandse verhoudingen – voor de zoveelste keer – op scherp. En als de benoeming doorgaat moet Capron beginnen met het overwinnen van heel veel wantrouwen.

    • Mark Duursma