Opinie

Nederland even weer vooral maritieme natie door Volvo Ocean Race

Vier oceanen, elf steden op vijf continenten en 45.000 zeemijlen achter de rug. Na negen maanden heeft de Volvo Ocean Race zondag in Scheveningen zijn eindbestemming bereikt. Ondanks een record aan nautische afstanden en vaak barre weersomstandigheden is de dertiende editie tot het laatste spannend gebleven. Drie van de zeven boten maakten in de laatste etappe uit Gotenborg kans op de eindoverwinning waaronder team Brunel van schipper Bouwe Bekking. Het Chinese jacht Dongfeng, met de Nederlandse zeilster Carolijn Brouwer, won.

Het is voor het eerst in 45-jarige geschiedenis van de oceaanrace dat de finish in Nederland is. In 2015 was hier een tussenstop waar meer dan honderdduizend bezoekers op af kwamen. Nederland is historisch verklonken met de Everest van het professionele zeilen. Zeiler Conny van Rietschoten won twee keer, meer dan honderd Nederlanders hebben als bemanningslid meegedaan. De sport appelleert aan heroïek, doorzettingsvermogen en teamgeest.

Dat brengt meer mensen naar Scheveningen dan alleen watersporters. Het publiek deelgenoot maken aan het spannend avontuur is de essentie van het zeilevenement dat deze hele week in beslag neemt. De gemeente Den Haag rekent op honderdduizenden bezoekers. Koning Willem Alexander zeilt vrijdag mee in een oefenwedstrijd. Wethouder Richard de Mos droomt van Den Haag als het „zeilwalhalla van Europa”. Sportevenementen kunnen de regionale economie een impuls geven en vertegenwoordigen een publieke waarde.

Ofschoon de oceaanrace een bij uitstek internationaal karakter heeft, is het tegelijkertijd een nationaal evenement dat verwijst naar de onomstreden identiteit van Nederland als maritieme natie. Het zeilen heeft maatschappelijk het tij mee: het is een ‘schone’ sport die zich leent voor eigentijdse thema’s als duurzaamheid, windenergie en de toekomst van de wereldzeeën. Hoewel het luchttransport van de racevillage over de hele wereld uiteraard niet energieneutraal is. Tijdens de finishweek komt er veel aandacht voor de plastic soep in de oceaan. Niemand die de vervuiling van de oceanen van zo nabij heeft gezien als de zeilers van de Volvo Ocean Race.

De legendarische zeilwedstrijd heeft aan de afgelopen jaren snelheid gewonnen. Zeer geavanceerde navigatie, satellietcommunicatie en volgsystemen hebben de wedstrijd volledig ontsloten voor de liefhebbers die het verloop op de voet kunnen volgen. Technologie die de veiligheid bevordert, hoewel tijdens deze editie een Britse zeiler is omgekomen. De draad tussen leven en dood is in deze sport soms zeer dun.

Met de nieuwe eigenaar – Atlant Ocean Racing Spain – krijgt de race een nieuwe naam en misschien een andere formule. De professionalisering gaat door, de komst van de rappe zeilers uit de olympische klassen zorgt nu al voor snelheid en daagt de gevestigde zeilgarde uit. De invoering van de eenheidsklasse – de boten zijn identiek – heeft de race sportief genivelleerd: geld is niet meer allesbepalend.

Komen er in de toekomst razendsnelle catamarans die de oceanen bevechten? Misschien, maar ondanks alle technologie blijft de oceaanrace in de eerste plaats een strijd van de mens tegen de elementen, tegen het water, het weer en de wind.

In het Commentaar geeft NRC zijn mening over belangrijke nieuwsfeiten. De commentatoren schrijven deze artikelen in samenspraak met de hoofdredactie.