Nederlandse kust ontsnapte aan ramp met tanker

Ongeluk

Op Oudjaarsdag ramde een tanker een leeg olieplatform nabij Den Helder. Dat had slecht af kunnen lopen. Toch is er geen onderzoek gedaan.

Een boorplatform in de Noordzee. Dit is niet het platform dat geramd werd door de Portugese tanker. Foto Jerry Lampen

Het Nederlandse kustgebied is eind vorig jaar aan een ramp ontsnapt. Een Portugese tanker geladen met chemicaliën heeft op Oudjaarsdag een leegstaand olieplatform in de buurt van Den Helder geramd. „We zijn door het oog van de naald gekropen”, zegt Theodor Kockelkoren, inspecteur-generaal van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM).

De toezichthouder van onder meer de platforms in de Noordzee noemt het een wonder dat er geen doden of gewonden zijn gevallen en dat er geen gevaarlijke stoffen in zee zijn gekomen. „Het is echt bizar. De tanker is frontaal op het platform gevaren, tussen de vier pilaren in. Voor hetzelfde geld was het platform nog operationeel geweest, dan waren de gevolgen heel nadelig geweest.”

Lees ook het interview met Theodor Kockelkoren, de nieuwe inspecteur-generaal der mijnen

Kockelkoren, die verder onder meer toezicht houdt op de Groningse gasproductie, heeft de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) om een onderzoek gevraagd. „Wij gaan niet over de scheepvaart.” Volgens Kockelkoren moeten er lessen worden getrokken uit het ongeluk om herhaling te voorkomen. „Dit willen we niet nog een keer. Het ging om chemicaliën die je niet in zee wil hebben.”

De OVV laat in een reactie weten kort na het ongeluk bewust te hebben besloten om geen onderzoek te doen naar het incident. „Het schip voer niet onder Nederlandse vlag en het incident vond plaats buiten de Nederlandse territoriale wateren”, laat een woordvoerder weten. Het verzoek van het SodM leverde volgens de OVV geen nieuwe informatie op om dat besluit te herzien.

Het ongeluk vond 16 zeemijl ten zuidwesten van Den Helder plaats. Twee Poolse bemanningsleden zijn in mei veroordeeld. De rechtbank Amsterdam kon dinsdagmiddag nog niet zeggen wat de opgelegde strafmaat was. Justitie had een boete en een beroepsverbod geëist.

Kockelkoren is sinds 1 januari verantwoordelijk voor het SodM. Een week na zijn aantreden vond de zware aardbeving bij Zeerijp plaats. Daarop besloot hij te adviseren om de gasproductie van bijna 22 miljard naar 12 miljard kubieke meter te brengen. Op dit moment doet de organisatie onderzoek naar de gevolgen van het besluit voor de veiligheid om de gaswinning naar nul te brengen, die resultaten worden 27 juni gepresenteerd.

Code rood

Toen Kockelkoren op basis van een nieuw protocol na Zeerijp ‘code rood’ uitvaardigde, kwam de nieuwkomer in conflict met gaswinner de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM). Die code om het publiek te informeren was volgens het bedrijf – een joint venture van Shell en ExxonMobil – te simplistisch. „Hun eerste reflex was de vraag of de technische nuance niet veel te veel verloren gaat. Daar voelde de NAM zich niet zo comfortabel bij.”

Volgens de toezichthouder heeft de NAM haar irritatie inmiddels „een plekje” gegeven. „De NAM is heel bewust bezig en wat voor gevolgen dat heeft voor de veiligheid. Dat proberen zij naar eer en geweten te doen als ingenieurs.”

    • Milo van Bokkum
    • Erik van der Walle