Opinie

    • Arjen Fortuin

Homo zijn in Gay, Georgia

Zap Queer Eye laat zien wat we bereikt hebben op het gebied van homo-emancipatie, maar ook wat er allemaal nog niet af is.

Uit Queer Eye Foto Netflix

Er is wel wat voor nodig om mij te verleiden tot het bekijken van een makeover-programma. Dat heeft te maken met een bepaalde desinteresse voor de materie (kleding, haardracht) en een zekere weerzin (om niet te zeggen dolle angst) bij de gedachte dat mensen je zomaar aanspreken in een poging om je beter in het straatbeeld te laten passen. Het is niet zo erg als iemand die na een halve blik op je huis afleveringen van Help, mijn man is een klusser begint na te vertellen, maar toch.

Maar toen ik dit voorjaar een aflevering van de Netflixserie Queer Eye zag, raakte ik gefascineerd. Niet door de stijl- en kledingzaken. Ook had ik de neiging om weg te kijken als er weer opzichtig aan mijn tranen getrokken werd. Aantrekkelijk is het verhaal van homo-emancipatie dat onder het programma ligt.

De formule van Queer Eye is eenvoudig. Antoni, Tan, Karamo, Bobby en Jonathan (allen homo en niet in hun eerste gilletje gestikt) trekken erop uit om mannen onder handen te nemen in het verre Zuiden van de Verenigde Staten. Sommige van die mannen zijn nog nooit door een homoseksueel aangeraakt. Daarbij heeft elk van de ‘Fab Five’ een specialisme: psychologie, interieurverzorging, voeding, haar en mode.

Alles wat boeiend is aan het programma kwam samen in de eerste aflevering van seizoen 2, die vrijdag online kwam. Daarin trekken de mannen naar het 89 zielen tellende plaatsje Gay in Georgia. Daar zullen ze zich ditmaal bekommeren om een vrouw, een zekere Tammye, die zeer actief is in de plaatselijke kerk.

Alleen het woord kerk zorgt al voor meningsverschillen tussen de vijf mannen in de auto, ruim voor ze voet in Gay zetten. „Niet alle kerken zijn hetzelfde”, klinkt het op een gegeven moment streng vanaf de bestuurdersstoel.

Bij een van de vijf blijken de wonden die de kerk heeft geslagen uitgesproken diep. Hij is als kind zéér religieus opgevoed, maar wist ook al jong dat hij homo was: „Elke dag stond ik bij het altaar te bidden om God te vragen of hij me niet homo kon maken.” De reactie van de gemeenschap viel niet mee: toen hij eenmaal uit de kast was gekomen, werd hij uitgestoten. Hij nam zich voor nooit meer een kerk te betreden.

„De meeste moeders sturen je weg.”

Nu moet deze Bobby het interieur ontwerpen van het community center dat is opgetrokken naast de kerk van Tammye. Intussen blijkt Tammye zelf ook een homo-acceptatiegeschiedenis te hebben. Toen haar zoon Myles vertelde over zijn geaardheid, wist zij niet hoe ze zich daartoe moest verhouden. Later, vertelde ze, had ze hem vergiffenis gevraagd omdat ze niet onvoorwaardelijk van hem had gehouden.

Vóór hem waren er misschien twee of drie homo’s in het dorp geweest, vertelde Myles. „De meeste moeders sturen je weg.” Zelf was hij naar de stad getrokken, maar inmiddels terug in zijn geboortedorp. Tijdens de opnamen zette hij schoorvoetend weer de eerste stappen in de gemeenschap.

Lees ook: Aandoenlijke metamorfose-show Queer Eye is een verademing in het genre, recensie van het eerste seizoen (21 maart 2018)

Homo zijn in Gay, Georgia heeft weinig vanzelfsprekends. De aflevering van Queer Eye brengt het krachtenveld tussen religieuze voorschriften, seksuele geaardheid en medemenselijkheid mooi in kaart. Een krachtenveld dat niet voorbehouden is aan conservatief-religieus Amerika.

Uiteindelijk is dat het verhaal van de hele reeks, waarin de klerenkast uiteindelijk bijzaak is: Queer Eye laat zien wat we bereikt hebben op het gebied van homo-emancipatie, maar ook wat er allemaal nog niet af is.

Waar je kast ook staat, niemand weet zeker wat je overkomt als je eruit stapt.

    • Arjen Fortuin