Recensie

Eenling in het ‘Wilde Oosten’

Arthouse Het subtiele en fijnzinnige ‘Western’, over Duitse bouwvakkers in Bulgarije, laat zien dat echte Europese eenheid nog ver weg is.

Eenzame cowboy: Meinhard Neumann in ‘Western’.

In de Duitse film Western gaat een groep Duitse bouwvakkers naar Bulgarije – het ‘Wilde Oosten’ – om er in de verzengende zon een waterkrachtcentrale te bouwen. Zo ongeveer het eerste wat zij doen, is een Duitse vlag ophangen op de plek waar zij verblijven. De derde film van Valeska Grisebach toont via sterke scènes hoe (giftige) mannelijke groepsdynamiek werkt maar focust vooral op hoofdpersoon Meinhard.

Meinhard zwijgt liever dan dat hij praat en hij ergert zich vanaf het begin aan Vincent, de macho-opzichter. Meinhard gaat zijn eigen gang en is de enige die de moeite neemt naar een verderop gelegen dorp te gaan. Eerst wordt hij vijandig bejegend; hij is immers een Duitser. Hoewel ze elkaar niet verstaan, maakt hij al snel vrienden. Dat hij omgaat met Bulgaren maakt Meinhard dan weer verdacht in de ogen van zijn collega’s.

Zo laat Western zien dat echte Europese integratie nog ver weg is. Wederzijdse vooroordelen maken de dienst uit, met aandacht voor vrouwen als belangrijkste pijnpunt.

Meer nog dan over Europa gaat Western over een man die een buitenstaander blijft. Grisebach benadrukt dat met haar mise-en-scène. Meinhard staat meestal net even buiten de groep of wordt alleen getoond. Hij is een eenling en in die zin is Meinhard de moderne verpersoonlijking van de eenzame cowboy uit Amerikaanse westerns – waarnaar Grisebachs titel verwijst. Middels subtiele scènes observeert Grisebach de mysterieuze Meinhard en laat zij zien hoe hij met open blik de wereld tegemoet treedt. Des te tragischer is het dat hij nergens echt thuis is.

    • André Waardenburg