Opinie

    • Tom-Jan Meeus

Zoveel rijkdom. En zo weinig beschaving

Crisis in Duitsland, controverse in de EU, ophef in de VS – allemaal over migranten. Onze maatschappijen kunnen blijkbaar de eigen grenzen niet meer vinden. Niet de fysieke grenzen, niet de morele grenzen. De toestand in de VS is ook voor ons onthullend. Ze ontdekken daar wat dat precies is - ‘grenzen dicht’.

Kinderen van ongewenste migranten, soms jonger dan vier jaar, worden van hun ouders gescheiden en leven in kampen. De muur die Trump beloofde is nog niet klaar, vandaar.

Voor zover ik weet is nog geen journalist zelf in zo’n kamp geweest. Maar de flarden die ze opvangen van hulpverleners, schetsen een afschuwelijke werkelijkheid. Het einde van de beschaving in het rijkste land ter wereld.

Het personeel van de kampen, schreef The Washington Post zaterdag, mag kinderen niet aanraken – zodat peuters die een luier dragen alleen door andere kinderen geholpen kunnen worden.

De bewakers van de kampen, schetste persbureau AP maandag, schelden 5-jarige kinderen uit als ze spelen in hun cel.

De autoriteiten kunnen vaak niet terugvinden waar de ouders van de kinderen zijn gebleven, meldde Texas Monthly vrijdag, zodat een 9-jarige laatst zelf, zonder advocaat, zijn zaak bij de rechter moest bepleiten.

Lees ook Migrantenkinderen in kooien, maar Trump haalt nog geen bakzeil

De meeste Republikeinse kiezers steunen dit (46 om 32 procent), maar bekende conservatieven zijn furieus.

Laura Bush, de echtgenote van de Republikeinse oud-president George W. Bush (2001-2009), trok maandag de vergelijking met de Japanse interneringskampen in de oorlog. Ze noemde de gang van zaken „wreed en immoreel”. „Mijn hart breekt.”

Generaal Michael Hayden, de CIA-directeur van George W. Bush, zette een foto van Birkenau op Twitter: „Andere regeringen hebben moeders van kinderen gescheiden.”

Sommige Amerikanen vonden dit onkies, maar mij interesseert iets anders. Ook in onze taal zijn door de migratiedebatten begrippen geslopen – ‘de-islamiseren’, ‘extra grensbewaking’, ‘grenzen dicht’ – waarvan niemand precies weet wat ze betekenen. En nu de roep om strengere migratieregels ook hier weer groeit, zie de discussie in Duitsland en de EU, zou ik benieuwd zijn naar een debat waarin de partijleiders – Rutte, Wilders, Baudet, Marijnissen, Pechtold, Klaver, Segers, etc. – uitleggen wat volgens hen de praktische betekenis van die begrippen is.

De ontmenselijking van de migrant is al langer gaande, in het hele Westen, en het schandaal in de VS laat zien welk gevaar erachter schuilgaat: als je grenzen wilt bewaken, moet je wel je morele grenzen kennen.

Tom-Jan Meeus (t.meeus@nrc.nl; @tomjanmeeus) schrijft op deze plek een wisselcolumn met Jutta Chorus.

    • Tom-Jan Meeus