Kinderen zagen hoe hij twintig keer stak

Wie: Armand A. (40)

Kwestie: neersteken nieuwe vriend van ex

Waar: rechtbank Amsterdam

Armand A. (40) gedraagt zich als een voorbeeldige verdachte. Hij heeft berouw en kan heel doorleefd vertellen hoe het allemaal mis is gegaan in zijn hoofd. Hoe erg hij de gevolgen van zijn daad vindt. „En die arme schoolkinderen die het allemaal gezien hebben.”

Maar hij is ook degene die voor een basisschool twintig keer instak op de nieuwe vriend van zijn ex. Zestien van de twintig steekwonden waren in het gezicht. Hij stak in aanwezigheid van zijn eigen tweejarige zoon, de zesjarige dochter van zijn ex en andere kinderen die op weg waren naar school.

Armand ging die ochtend hardlopen, vertelt hij de rechtbank in Amsterdam. Hij vertrok vanuit het huis van zijn moeder in Amsterdam-Zuidoost. Toen wijzigde hij zijn plan, zegt hij. Hij wilde nog één keer proberen zijn ex ervan te overtuigen hem hun zoontje te laten zien. Die was de volgende dag jarig. „Op z’n minst wilde ik m’n boy een cadeautje geven.”

Maar als hij ging hardlopen, vraagt de voorzitter van de rechtbank, waarom nam hij dan een mes mee? Want dat deed Armand, hij fixeerde het met elastiekjes om zijn arm. Dat mes heeft hij bijna altijd bij zich, zegt hij. Hij heeft vijanden uit het verleden. Een verleden waarin hij meedeed aan een gewelddadige overval – hij kreeg er acht jaar cel voor. Hij voelt zich niet veilig in de buurt, zegt hij. De voorzitter van de rechtbank loopt zelf ook hard, en kan zich niet voorstellen dat zo’n mes dan niet „in je arm prikt”.

Bij school zag Armand zijn ex, hun zoontje, haar dochter en haar nieuwe vriend. Toen de nieuwe vriend hem zag, zou hij op Armand afgelopen zijn en ‘Wat nou!’ hebben geroepen. Maar niemand behalve Armand heeft dat gezien. Getuigen zagen een man die zijn gezicht had bedekt met een shawl op de vriend aflopen en hem steken.

Zijn ex herkende Armand direct. Ze rende weg, alleen. Daarover zei ze later dat ze wist dat Armand de kinderen niets zou aandoen, maar haar misschien wel. Armand zegt zich de aanval niet te herinneren. Pas toen het slachtoffer in het Surinaams tegen hem zei: „Je maakt me dood, broer”, startte „de film” weer en rende hij weg.

Het duurde drie weken voordat hij kon worden aangehouden, bij een bekende in Almere. De politie vond Armands moeder „niet meewerkend” tijdens de zoektocht.

Het slachtoffer heeft een groot aantal littekens overgehouden aan de aanval. Hij ziet dubbel, heeft migraine en schaamt zich voor zijn schele oog als hij buiten komt.

De relatie tussen Armand en zijn ex is door haar beëindigd toen hij in detentie zat. Ze was iemand anders tegengekomen.

„Was u gekrenkt?”, vraagt de rechtbankvoorzitter. „Nee”, zegt Armand. „Ik heb heel veel gevoeld in die tijd. Pijn, verdriet, verlies... maar ik was niet gekrenkt.”

De voorzitter: „Voelde u zich vernederd?”

„Nee.” En dan: „Zoals u het vraagt, klinkt het een beetje alsof het eerwraak was, maar Surinamers doen geen eerwraak.”

Dat Armand het gedaan heeft, staat niet ter discussie. Wel of hij dat gepland had. Ja, zegt de officier. Hij nam een mes mee en bedekte zijn gezicht. Zij eist drie jaar cel en tbs met dwangverpleging voor poging tot moord. Ze weet dat psychologen en psychiaters een vrijblijvender vorm van tbs adviseren, met voorwaarden, maar als officier is zij er ook om de samenleving te beschermen, zegt ze. Daarvoor is het nodig dat Armand in een tbs-kliniek gedwongen behandeld wordt.

De advocaat van Armand lijkt door de eis wat overvallen. Haar verweer richt ze vrijwel geheel op het voorkomen van de lichtere vorm van tbs, met voorwaarden. Daarbij word je niet per se opgesloten, tot je ‘beter’ verklaard bent. Ook dat wil Armand overigens liever niet, vanwege het stigma dat tbs heeft.

De rechtbank vindt voorbedachten rade niet bewezen, „hoewel het zeker niet gebruikelijk is” met een mes te gaan hardlopen. Armand wordt voor poging tot doodslag veroordeeld. Hij krijgt dertig maanden celstraf en de lichte vorm van tbs. Ook moet hij het slachtoffer 8.375 euro schadevergoeding betalen.

    • Merel Thie