Opinie

    • Paul Luttikhuis

Ook over klimaatverandering was het een G6 + 1

Behalve over handel en Rusland, spraken de leiders van de G7 ook over klimaat, duurzame energie en oceanen. Ook hierbij stonden de VS tegenover de rest.

Foto EPA

Bij alle onzekerheid dit weekeinde op de G7-top van rijke industrielanden in Canada, stond vooraf één ding vast. De regeringsleiders zouden het niet eens worden over klimaatverandering en duurzame energie, een van de centrale thema’s van de bijeenkomst. Bijna steeds was het in de slotverklaring (zie de punten 23 t/m 27) over ‘samenwerken op het gebied van klimaatverandering, oceanen en schone energie’ de Verenigde Staten tegen de rest.
De Amerikaanse president Donald Trump had vooraf al laten weten dat hij de sessies die hierover gepland stonden, zou overlaten aan ondergeschikten – met als excuus dat hij zo snel mogelijk naar Singapore wilde vertrekken om zich voor te bereiden op de ontmoeting van dinsdag met de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un.

De andere zes landen (Duitsland, Frankrijk, Italië, het Verenigd Koninkrijk, Japan, en Canada) bevestigden in de slotverklaring nog eens dat ze het klimaatakkoord van Parijs onverkort gaan uitvoeren, ook als dat wellicht betekent dat er meer moet worden gedaan om opwarming te voorkomen. Ze pleiten voor meer samenwerking (met elkaar en met de rest van de wereld) om dat voor elkaar te krijgen.

Wereld Oceanen Dag

De oceanen waren een nieuw thema op de G7. Afgelopen vrijdag was het Wereld Oceanen Dag. In de Verenigde Naties wordt onderhandeld over de noodzaak om oceanen beter te beschermen – volgend jaar om deze tijd moeten die onderhandelingen uitmonden in een nieuw verdrag. Dat is nodig want het gaat slecht met de oceanen. Overbevissing, aantasting van kustengebieden (vooral mangrovebossen en moerassen), vervuiling door plastic en de opwarming van het zeewater hebben de oceanen kwetsbaar gemaakt.
Volgens het World Resources Institute (WRI) is 10 tot 12 procent van de wereldbevolking rechtstreeks afhankelijk van oceanen voor zijn levensonderhoud. Het WRI berekende dat oceanen wereldwijd voor 1.500 miljard dollar bijdragen aan de economie. Bovendien vormen de oceanen een belangrijke buffer in de strijd tegen klimaatverandering. Mangroves en moerassen kunnen de kust beschermen tegen de gevolgen van zeespiegelstijging.
Canada heeft daarom het voorzitterschap van de G7 gebruikt om aandacht te vragen voor dit thema. Maar in Quebec bleek de VS, dit keer met steun van Japan, niet bereid om een oproep om plastic vervuiling in oceanen terug te dringen te onderschrijven.
In de slotverklaring kregen de VS de ruimte om hun eigen visie op klimaat te geven. De Amerikanen geloven dat ‘duurzame economische groei afhangt van onbelemmerde toegang tot betaalbare en betrouwbare energie’. Ze zullen nauw samenwerken met andere landen om fossiele brandstoffen schoner en efficiënter te maken. Voor de Amerikaanse regering moet duurzame energie in dienst staan van economische groei, en niet andersom.

Subsidie voor fossiel

In de praktijk zijn de verschillen tussen de landen van de G7 in de energietransitie minder groot dan het lijkt. In de VS hebben staten als Californië en een stad als New York veel mogelijkheden om eigen klimaatbeleid te voeren. Bovendien is het beleid van de Europese landen, Canada en Japan niet altijd zo groen als de slotverklaring van de G7 suggereert.
Zo publiceerde het ODI, een Britse denktank voor duurzame ontwikkeling, vorige week een onderzoek waaruit blijkt dat de meeste landen nog steeds miljarden uitgeven aan subsidies voor fossiele brandstoffen. Duitsland, Groot-Brittannië en Japan steunen bijvoorbeeld hun eigen kolenindustrie. Terwijl Canada op het gebied van steun voor olieproductie, waaronder de zeer vervuilende teerolie, meer geld uitgeeft dan de VS.
Het ODI becijferde dat de G7-landen samen nog steeds zo’n 100 miljard dollar per jaar besteden aan steun voor olie, kolen en gas, terwijl de groep eerder heeft afgesproken dit soort subsidies snel af te bouwen. Het is dus nog even afwachten hoe de nieuwe beloftes in de praktijk worden gebracht.

Paul Luttikhuis
Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.

    • Paul Luttikhuis