Beperkte EU-aanpak van ‘oneerlijke luchtvaartconcurrentie’

Brussel wil pas vergoeden wanneer schade voor de Europese maatschappijen daadwerkelijk is vastgesteld.

Air France Airbus A321 op vliegveld Charles-de-Gaulle nabij Parijs. Foto Christian Hartmann /Reuters

De EU gaat vooralsnog geen actief beleid voeren tegen ‘oneerlijke concurrentie’ van niet Europese luchtvaartmaatschappijen. Dit blijkt uit het voorstel dat de EU-ministers van Transport donderdag hebben aangenomen. Brussel zal pas achteraf ingrijpen, wanneer met zekerheid schade is aangetoond voor Europese vliegtuigmaatschappijen.

Met oneerlijke concurrentie worden bijvoorbeeld luchtvaartmaatschappijen bedoeld die dankzij staatssteun hun ticketprijs kunstmatig laag houden. Mogelijk maken Golfmaatschappijen zoals Emirates, Etihad Airways en Qatar Airways zich hieraan schuldig.

Verder onderhandelen

Met de huidige plannen krijgen onder andere Air France-KLM en Lufthansa niet de steun waarop ze hadden gehoopt. De Noord-Europese maatschappijen willen dat oneerlijke concurrenten beboet worden, of dat hun landingsrechten worden ingetrokken.

Het huidige voorstel is onder leiding van Bulgarije tot stand gekomen. Hierin is het intrekken van landingsrechten van de baan en wordt pas beboet of een vergoeding uitgekeerd als een Europese maatschappij kan bewijzen dat ze financiële schade heeft geleden.

Dit is de volgende stap in een jarenlange aanloop naar nieuwe regels. De lidstaten moeten nu met het Europees Parlement onderhandelen over een definitief akkoord. Bij tegenstanders van het huidige akkoord blijft de hoop op een strengere aanpak bestaan. Europarlementariër Matthijs van Miltenburg (D66) schrijft op Twitter:

Twitter avatar MatthijsvMilt MatthijsvMiltenburg Daar is het laatste woord nog niet over gezegd! Europees Parlement wil oneerlijke concurrentie luchtvaart aanpakken nog voor schade onstaat. https://t.co/1UOtAxFCXm

Lastige bewijsvoering

De huidige van Europese wetgeving voor de luchtvaartsector stamt uit 2004. Die maakt het al mogelijk een klacht in te dienen bij oneerlijke concurrentie. Tot op heden is hier nog nooit gebruik van gemaakt omdat de bewijsvoering te lastig is. De directe relatie tussen concurrentie en schade, zoals misgelopen inkomsten, is namelijk moeilijk aan te tonen.

Lees ook: ‘Staatssteun? Bewijs dat maar eens’

Uit een Amerikaans onderzoek uit 2015 naar de Golfmaatschappijen bleek dat deze met renteloze leningen, kapitaalinjecties en belastingontheffingen geholpen werden. De conclusies uit dit onderzoek boden de EU blijkbaar niet genoeg reden om strengere maatregelen te treffen.

De Europese luchtvaartsector beslaat 26 procent van de wereldmarkt en schept 9,3 miljoen banen.

    • Simone Peek