Recensie

Vluchtige kennismaking met bitcoin en blockchain

Voor mensen die niets weten van bitcoins, blockchains of andere zogenoemde cryptovaluta zijn het verwarrende tijden: waar gaat het nou precies om? Er is zo veel informatie op internet dat het lastig wordt het kaf van het koren te scheiden.

In zijn nieuwe boek doet technologie-journalist Herbert Blankesteijn een verdienstelijke poging om in heldere taal uit te leggen wat de bitcoin is en waarom het systeem achter de bitcoin, de blockchain, al snel de interesse van banken en andere instituties wist te trekken. Maar waar begin je met een onderwerp waarvan iedereen heeft gehoord, maar slechts weinigen de mogelijke implicaties begrijpen?

Blankesteijn stelt zijn eigen kennismaking met de bitcoin en verdere ervaringen centraal, en lardeert die met anekdotes die hij soms wel en soms niet ontkracht. Het boek telt acht hoofdstukken die op zichzelf weer bestaan uit eenvoudige vragen die de lezer zou kunnen hebben. Bijvoorbeeld: bestaan er bitcoinmunten en -bankbiljetten? Waarna Blankesteijn dieper ingaat op de vraag. Het zorgt voor lucht in een verhaal dat ook een lange opsomming had kunnen zijn. Die fictieve vragen bieden de mogelijkheid om een kwinkslag te geven en lastige, vooral technische, onderdelen te vermijden.

In hoofdstuk zeven komen ook enkele andere cryptovaluta en -tokens in sneltreinvaart voorbij en behandelt de auteur zogenaamde forks en ICO’s (initial coin offerings) waarbij nieuwe tokens in omloop gebracht worden alsof het aandelenemissies zijn, maar dan zonder regulering.

Geen rekenvoorbeelden

Wie wil begrijpen hoe een blockchainsysteem in de basis werkt, krijgt een redelijk goed antwoord. Blankesteijn verwijst in het betreffende hoofdstuk naar een YouTubefilmpje en geeft daarna een summiere, maar juiste uitleg van de systematiek. Toch is het jammer dat hij kiest voor een vertelwijze waar geen ruimte is voor beeld of rekenvoorbeelden. Een simpel voorbeeld had heel wat moeilijke uitleg kunnen vermijden, zoals hoe ziet zo’n hash er nou uit?

Versimpeling van de materie houdt ook in dat soms bepaalde zaken niet helemaal kloppen of dat verschillende zaken op één hoop gegooid worden die misschien wat meer nuance vereisen, maar aan de andere kant: het blijft wel prettig leesbaar. Toch staat er één fout in het boek die een aantal keer terugkomt: de laatste bitcoins worden vermoedelijk in of rond 2140 gedolven (berekend) en niet, zoals Blankesteijn schrijft, in 2040.

De munt is ontworpen om deflatoir te zijn en in waarde te stijgen doordat er een maximaal aantal bitcoins is; dit in tegenstelling tot onze huidige geldsystemen die inflatoir zijn. Maar dat is een economische discussie die voor de inhoud van dit boek te ver gaat en waar hij zich terecht niet aan waagt.

Blankesteijn is bescheiden en biedt geen vergezichten. Het is een fijn geschreven beginnersboek, een handige instructie voor mensen die hun eerste stapjes in de cryptowereld willen zetten. Ook zet hij belangrijke zaken op een rijtje: hoe zit het met belastingen, wat moet je regelen voor overlijden en hoe hou je je cryptobezittingen veilig. Toch lijkt het wat in de haast geschreven en is de prijs aan de hoge kant voor de geboden inhoud.

    • Krijn Soeteman