De patstelling tussen Ajax en de familie Nouri

Het Nouri-drama

Is Ajax aansprakelijk voor het lot van Abdelhak Nouri? De familie wil de zaak nu voor de arbitragecommissie van de KNVB brengen.

Fans in shirts van Abdelhak Nouri fotograferen in augustus 2017 een spandoek aan de Arena. Foto Olaf Kraak/ANP

De juridische nasleep van het drama rond Abdelhak Nouri krijgt een vervolg met een gang naar de arbitragecommissie van de KNVB. De advocaten van de familie willen een uitspraak afdwingen over de aansprakelijkheid van Ajax. Het ongeval had volgens hen wegens inadequate hulpverlening veel ergere gevolgen dan nodig.

De toen 20-jarige Ajacied stortte op 8 juli vorig jaar tijdens een oefenduel in Oostenrijk ineen met een hartstilstand. De eerste vijf minuten werd niet begonnen met hartmassage. Zijn hersenen liepen onherstelbare schade op door zuurstoftekort. Hij verkeert in een staat van laag bewustzijn, zonder perspectief op herstel.

Letselschade-experts John Beer en Lucas Hogeling concluderen dat ernstige en blijvende hersenschade bij de speler „hoogstwaarschijnlijk [had] kunnen worden voorkomen indien op een juiste en adequate wijze zou zijn ingegrepen” door clubarts Don de Winter. Deze conclusie werd maandag naar buiten gebracht door het advocatenkantoor Kasem & De Vries, dat de familie vertegenwoordigt. De stap volgt op maandenlang onderhandelen tussen Ajax en de familie.

1. Wat is het standpunt van de club over de hulpverlening?

Ajax-directeur Edwin van der Sar stelde direct na het incident dat de arts adequaat heeft gehandeld. Die lijn heeft Ajax vastgehouden naarmate de kwestie Nouri steeds meer in de juridische sfeer terechtkwam.

Ajax schrijft maandag in een verklaring dat de club „enkele maanden geleden” op basis van de toen beschikbare informatie de conclusie heeft getrokken dat er „geen reden is om aansprakelijkheid” aan te nemen. Daarna is „geen nadere informatie ter beschikking” gesteld. De club zegt wel „vanzelfsprekend de volle verantwoordelijkheid te zullen nemen, in geval vast mocht komen te staan dat de club aansprakelijk is.”

NRC berichtte in januari over de verharding van de tegenstellingen. De betrekkingen zijn sindsdien niet verbeterd. Elk overleg met de club is volgens advocaat Khalid Kasem „zinloos nu juist de erkenning van verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor het leed dat Abdelhak is aangedaan een uitdrukkelijke voorwaarde is voor de familie”, schrijft hij in de verklaring. Volgens Ajax is er „regelmatig contact met de familie”, onder meer om „op de juiste manier invulling te kunnen geven aan de huisvesting en bijbehorende zorg”. Maar „over de voorstellen die over en weer zijn gegaan, konden de familie en club het vooralsnog niet eens worden”.

2. Wat schortte er aan de behandeling op het veld?

Dit is de vraag die de arbitragecommissie, als die zich bevoegd acht hiertoe, moet beantwoorden om de aansprakelijkheid van Ajax te bepalen. Is er sprake van verwijtbare nalatigheid? Op basis van beelden en gesprekken met verschillende medische specialisten, zowel betrokken als niet betrokken bij de behandeling van Nouri, reconstrueerde NRC in januari dat de richtlijn van de FIFA bij het plotseling ineenzakken van een speler niet is gevolgd door de clubarts. Volgens het protocol dat sinds mei 2015 gehanteerd wordt en gebaseerd is op de tweede editie van Football Emergency Medicine Manual, moet een clubarts uitgaan van een „plotselinge hartstilstand”. De voorgeschreven „snelle reactie” en „onmiddellijke respons” bleef uit.

3. Waarom de arbitragecommissie van de KNVB?

In contracten van profspelers zoals dat van Abdelhak Nouri is opgenomen dat partijen in het geval van geschillen naar de arbitragecommissie van de KNVB stappen, een onafhankelijk orgaan binnen de voetbalbond dat „alle geschillen die samenhangen met de voetbalsport” beslecht. Marjan Olfers, hoogleraar Sport en Recht aan de VU, zei tegen de NOS dat de complexiteit van deze zaak de competentie van de arbitragecommissie overstijgt. „Voor zo’n zaak heb je hardcore kennis nodig van het aansprakelijkheidsrecht en de vraag is of de commissieleden de kennis en ervaring hebben.”

Hoewel de arbitragecommissie vaker uitspraken deed over aansprakelijkheid bij ernstig, carrièrebedreigend letsel, is de zaak-Nouri veel complexer omdat het hier gaat om hulpverlening die mogelijk tekortschoot en kan hebben geleid tot onnodig ernstig letsel waarbij een leven is verwoest.

De in sportgeschillen ervaren advocaat Harro Knijff bestrijdt Olfers’ inschatting dat de arbitragecommissie te weinig kennis heeft. Hij spreekt van „gekwalificeerde mensen die op een ordelijke, verstandige manier kunnen oordelen, ook over een complexe zaak als deze”. Hij benadrukt dat er indien noodzakelijk expertise ingeroepen kan worden.

Tegen een uitspraak van de arbitragecommissie is geen beroep mogelijk.

4. Wat kunnen de gevolgen zijn voor Ajax?

Als Ajax aansprakelijk gesteld wordt, zal de volgende stap vermoedelijk gaan over schadeloosstelling. Afgaand op de publieke verklaringen namens de familie gaat het in dit stadium alleen nog om erkenning van verantwoordelijkheid, maar een (veel) ruimere compensatie lijkt dan onvermijdelijk. Nouri had een contract tot en met juni 2020, maar de inkomstenderving bij een in de knop gebroken carrière van een speler van zijn kaliber overstijgt de waarde van dat contract.

Een civiele procedure is uitgesloten door de gang naar de arbitragecommissie. Wel kan een terugkeer naar de arbitragecommissie volgen op het moment dat de partijen er onderling niet uitkomen.

De publicitaire schade zal hoe dan ook groot zijn voor Ajax als mocht blijken dat de club inadequaat heeft gehandeld en de familie in het vervolg niet eerder is tegemoet gekomen.

    • Bart Hinke