Strengere toelating pabo zorgt niet voor betere studenten

Dat blijkt uit onderzoek van Tilburg University en kenniscentrum COAP.

Eerstejaars studenten aan de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen. Foto Flip Franssen

Het plan om betere studenten naar de pabo te trekken is mislukt. De eindexamencijfers van pabo-studenten zijn tussen 2005 en 2015 gelijk gebleven, terwijl de instroom is gehalveerd, van 11.366 studenten in 2006 tot 5.496 in 2015. Dat blijkt uit de publicatie ‘Onderwijs aan het werk 2018’ van de leerstoel onderwijsarbeidsmarkt van Tilburg University en kenniscentrum COAP.

Het kabinet voerde in 2006 een reken- en taaltoets in om het niveau van pabo-studenten te verhogen. In 2015 kwam daar een strengere toelatingstoets bij. Dat die maatregelen niet tot betere studenten hebben geleid, noemen de onderzoekers „opvallend”. Ook de daling van het aantal pabo-studenten noemen ze opmerkelijk, aangezien het aantal hbo-studenten wel is gegroeid. Bij tweedegraads en universitaire lerarenopleidingen daalt de instroom niet.

Tekorten lopen op

De tekorten in het basisonderwijs lopen de komende jaren op: veel leraren gaan met pensioen en er komen niet genoeg jonge leraren bij om de vacatures op te vullen. Als er niets gebeurt, is het tekort in 2025 10.537 fte, schat het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Woensdag staakten basisschoolleraren in Gelderland en Overijssel vanwege dit tekort, dat zij wijten aan een te laag salaris en een te hoge werkdruk.

Voor lerarenopleidingen kiezen nog altijd de „betere vmbo’ers, de gemiddelde havisten en de minder goed presterende vwo’ers”, aldus het rapport. Sinds de verzwaring van de toelatingseisen is vooral het aantal mbo’ers dat voor de pabo kiest flink gedaald. Die daling is extra sterk bij mbo’ers met een migratieachtergrond.

Migratieachtergrond

Sowieso kiezen weinig studenten met een migratieachtergrond voor de pabo: slechts één op de tien eerstejaars tegenover 29 procent in het hele hbo. Ook op andere gebieden is de instroom op de pabo eenzijdig: 75 procent is vrouw en 71 procent heeft een alfa-profiel.

Een aanzienlijk deel van de studenten op lerarenopleidingen stopt in het eerste jaar. Bij de tweedegraadslerarenopleidingen was dit in 2015 zelfs 50 procent. Op de pabo is de uitstroom 30 procent – gelijk aan het hele hbo.

    • Mirjam Remie