Column

We hebben verloren, treurt het progressieve Amerika in deze HBO-serie

Cliffhanger De HBO-serie Here and Now biedt meer stof tot nadenken dan een heel seizoen talkshows.

Tim Robbins en Holly Hunter in Here and Now.

Alan Ball (61) is een van de meest interessante auteurs van tv-series. Na het succes van de door hem geschreven speelfilm American Beauty (1999) creëerde Ball de serie Six Feet Under over een familie van begrafenisondernemers. In vijf seizoenen fileerde praktiserend boeddhist Ball modern leven aan de Amerikaanse westkust, de paradoxen van spiritualiteit of juist het gebrek daaraan, wanhoop en hoop, met het belang van familie als verbindend hoofdthema. Daarna bedacht hij de vampierserie True Blood en vorig jaar het echte vervolg op Six Feet Under, onder de titel Here and Now, niet toevallig gesitueerd in Portland, Oregon.

Van alle grote Amerikaanse steden heeft Portland de progressiefste bevolking, maar ook is het de etnisch minst diverse. In het walhalla van links, wit Amerika zegt de hoofdpersoon Greg (Tim Robbins), een in Berkeley opgeleide filosofieprofessor, op zijn 60ste verjaardag: „Wij hebben verloren”. Hij lijdt aan depressies, mede veroorzaakt door het politiek-culturele klimaat van Trump, cultuurstrijd, haat en ongebreidelde geldzucht.

Samen met zijn vrouw Audrey (Holly Hunter), die cursussen organiseert om middelbare scholieren meer empathie bij te brengen, had hij de verlichte idealen uit de jaren 60 en 70 in de praktijk gebracht. Ze adopteerden drie kinderen uit drie werelddelen en kregen daarna nog een vierde eigen kind. Maar zelfs de regenboogcoalitie in het gezin keert zich nu tegen de ouders. Waarom moesten ze altijd op hun verjaardag lekkernijen uit het land van herkomst eten? En waren die feestjes voor de eerste menstruatie wel zo’n goed idee?

De trailer van Here and Now.

In het geraffineerde scenario worden nog meer absurde aspecten van het hier en nu met elkaar verweven. Er zijn seksuele obsessies, religieuze dilemma’s (heeft elke atheïstische rationalist een zwart gat in de ziel?) en spanning tussen idealisme en kapitalisme. Alle drie de volwassen adoptiekinderen zijn extreem succesvol, als respectievelijk internetondernemer, gameontwerper en ‘motivatiearchitect’ (een soort van mental coach), maar ook worden ze achtervolgd door demonen uit hun grotendeels verborgen verleden. En dan is er de uit Iran gevluchte psychiater (gespeeld door Balls echtgenoot Peter Macdissi), die ook al een religieus geïnspireerd trauma op zijn schouder meetorst.

Zoals altijd weet Ball personages te bedenken, die je snel zeer dierbaar worden, ook al doen en zeggen ze soms de meest verschrikkelijke dingen. Zelden zie je een serie waarin diversiteit een zo diep verankerd verhaalelement is, en je toch ook gedwongen wordt na te denken over de agressieve reactie van witte, heteroseksuele jongeren, die hun hegemonie bedreigd zien.

Bovennatuurlijke plot-elementen

Het meest problematisch, en waarschijnlijk de reden voor het relatief geringe succes, gevolgd door het besluit van HBO om het bij dit ene seizoen te laten, is de inbedding van de bovennatuurlijke plot-elementen. Er is aanvankelijk vooral ambivalentie: als een gameontwerper op zijn computer signalen van een hogere macht ontvangt, kunnen we niet uitsluiten dat hij schizofreen is. Of heeft zijn troetelnaam als baby (‘kindeke Jezus’) ook betekenis?

De apotheose van deze verhaallijn in de laatste aflevering is teleurstellend banaal. Jammer, maar wat mij betreft geen enkele reden om de serie niet te gaan kijken. Die is voor het grootste deel verslavend goed, met meer stof tot nadenken over de absurditeit van het heden dan een heel seizoen talkshows zou kunnen bieden. En de conclusie is hoopvol: als we elkaar iets meer vasthouden, dan is het minder erg als de wereld zou vergaan.

Here and Now. Gecreëerd door Alan Ball. Afl 1-10. HBO/Ziggo Films & Series XL.