Libische rivalen zijn eruit: verkiezingen op 10 december

Dat spraken ze af op een door de VN belegde bijeenkomst in Parijs. Een eerdere ontmoeting liep een jaar geleden nog op niks uit.

De bijeenkomst in het Élysée in Parijs met als aanwezigen: de Franse president Macron, Libische leiders, leiders van andere Afrikaanse landen en Europese afgevaardigden. Foto Etienne Laurent/AFP

In het door chaos verdeelde Libië worden op 10 december parlements- en presidentsverkiezingen gehouden. Dat kwamen Libische leiders dinsdag overeen tijdens een door de Verenigde Naties belegde bijeenkomst in Parijs. Een eerdere ontmoeting in juli 2017 in de Franse hoofdstad liep nog op niets uit.

In Parijs waren onder anderen premier Fayez Sarraj aanwezig, wiens regering door de VN erkend wordt, en generaal Khalifa Haftar, die het oosten onder controle heeft en wordt gesteund door Egypte en Rusland. De regering van Sarraj zetelt in de hoofdstad Tripoli in het westen. Ook vertegenwoordigers van andere rivaliserende parlementen waren erbij. Buurlanden van Libië, permanente leden van de VN-Veiligheidsraad en Italië, Qatar, Turkije en de Verenigde Arabische Emiraten schoven ook aan.

De Franse president Emmanuel Macron noemde de overeenkomst in een persconferentie een “cruciale stap” voor het land. “Dit is de eerste keer dat de Libische leiders samenwerkten en een gezamenlijke verklaring goedkeurden.”

De aanwezigen stippelden een politiek tijdspad uit tot aan de verkiezingen. Zo spraken ze onder meer af om voor 16 september een “grondwettelijke basis” te leggen voor de verkiezingen. Ook staat in de verklaring dat ze de verkiezingsuitslag zullen respecteren. De ondertekenaars spraken bovendien af om tot een centrale bank en een nationaal leger te komen.

Gaddafi

De macht in Libië is versplinterd geraakt na de door de VN gesteunde revolutie die leidde tot de afzetting van Moammar Gaddafi in 2011, tijdens de Arabische Lente. In het machtsvacuüm dat ontstond hadden extremistische groeperingen vrij spel. Ze pleegden aanslagen, zoals op het Amerikaanse consulaat in Benghazi in 2012. Ook floreerde de migrantenhandel. Vanuit het land vertrekken vele migrantenbootjes naar Italië.

De Libische regering is afhankelijk van zwaarbewapende milities. Migranten worden er als slaven verhandeld. Lees ook: In uiteengevallen Libië komt het recht nog uit een geweerloop

Generaal Haftar, een oudgediende uit het Gaddafi-tijdperk, lanceerde in 2014 een offensief tegen de terroristen. Ook verdreven zijn mannen terreurgroep Islamitische Staat. Onder supervisie van de VN werd in 2015 de zogenoemde Regering van het Nationale Akkoord (GNA) gevormd in Tripoli, die onder leiding staat van Sarraj.