Starbucks gaat vandaag even op slot

Vooroordelen Dinsdag krijgen 175.000 Starbucks-werknemers in de VS anti-racismetraining, na kritiek over ‘etnisch profileren’.

Amerikanen die dinsdag na de lunch hunkeren naar een grote beker cappuccino of een Tall Caramel Macchiato hoeven niet aan te kloppen bij Starbucks. De Amerikaanse koffieketen geeft al zijn 175.000 werknemers in de Verenigde Staten een training die racisme moet voorkomen en vooroordelen moet tegengaan. Meer dan achtduizend Amerikaanse vestigingen zijn daardoor de halve dag gesloten.

De trainingen beginnen om één of twee uur in de middag en duren drie tot vier uur. Volgens Amerikaanse media is het personeel niet verplicht deel te nemen, maar krijgen alleen werknemers die aanwezig zijn doorbetaald. Vestigingen die geen eigendom zijn van Starbucks maar wel onder de vlag van het bedrijf opereren, zoals de locaties op vliegvelden, universiteiten en in hotels, zijn gewoon open.

Aanleiding voor de training is de arrestatie van twee zwarte mannen, vorige maand in een filiaal in Philadelphia. De twee stonden in de koffiewinkel te wachten op een gezamenlijke vriend en vroegen het personeel of ze in de tussentijd naar de wc mochten. De werknemers weigerden en stelden dat alleen klanten die iets hebben besteld toegang krijgen tot het toilet. Toen het duo niet wilde vertrekken, belde het personeel vervolgens het noodnummer.

Starbucks in Nederland wil alleen kwijt dat het zijn werkwijze voortdurend blijft ‘herzien’

De aanhouding, die door aanklagers al snel als onterecht werd bestempeld, leidde tot felle kritiek op sociale media. Starbucks wilde toch een third place zijn, een plek naast werk en huis waar mensen kunnen ontspannen? Een koffietent waar klanten met hun laptop gaan zitten werken en eindeloos over één kop koffie kunnen doen? Vanwaar dan de arrestatie van twee mannen die zich keurig gedroegen? Veel critici oordeelden dan ook al snel: hier is sprake van etnisch profileren.

Starbucks-topman Kevin Johnson had niet lang nodig om de gebeurtenissen in Philadelphia te veroordelen. In een verklaring noemde hij het voorval „verwerpelijk” . „Dit is moeilijk om aan te zien”, zei Johnson over de video die een omstander van de arrestatie maakte. „De keuze om de politie te bellen was een verkeerde.”

De bijscholing die werknemers van het bedrijf nu krijgen, blijft niet beperkt tot één middag. Volgens Starbucks is het een eerste stap in een langer proces, bedoeld om het bedrijf „nog gastvrijer en veiliger” te maken voor iedereen. In de bijeenkomst van dinsdag wil het bedrijf werknemers uitleggen wat raciale vooroordelen zijn en hoe vaak ze voorkomen, veelal zonder dat iemand het doorheeft. In volgende trainingen wil het bedrijf werknemers ook op andere vormen van sociale ongelijkheid wijzen.

Hoewel dinsdag alleen de werknemers van de eigen winkels in de VS training krijgen, wordt het materiaal ook gedeeld met franchisenemers en vestigingen in het buitenland. Zij mogen dan zelf kiezen wat ze daar mee doen. In Canada is besloten in juni al het personeel bij te spijkeren. Of dat ook in Nederland gebeurt, is niet bekend. Een woordvoerder wil alleen kwijt dat de Nederlandse tak zijn werkwijze voortdurend blijft „herzien”.

Onverhuld racisme is in het Westen op zijn retour, maar zeker niet verdwenen. Het maakt plaats voor subtielere varianten. Lees ook: Het venijn van alledaags racisme
    • Joost Pijpker