opinie

    • Liza van Lonkhuyzen

Minister Blok op zoek naar draagvlak rond MH17

De Haagse Stemming Vandaag is dag 2014 van het kabinet-Rutte III.

Goedemorgen! Een onverwachte visie van de VVD. De politieke sprookjes die we lokaal vinden. En ligt het laatste referendum misschien niet voor, maar achter ons?

TOCH WEL DRINGEND: ‘Visie’, eerder noemde Rutte dat nog “de olifant die het uitzicht belemmert”. Maar op het VVD-partijcongres bleek hij er toch een te hebben. De premier en VVD-partijleider gaf een toespraak over klimaatmaatregelen. Eerder had hij het probleem gemeden, gaf hij toe, maar het bleek toch wel dringend. En geen zorgen, in elektrische auto’s kan je “waanzinnig hard rijden”. Fractievoorzitter Klaas Dijkhoff was vrijdag al aan het woord geweest. Bijvoorbeeld over “goed volk”, oftewel mensen die iets terugdoen voor de samenleving. Vooral zijn plan om te snijden in het sociaal minimum baarde opzien. Hij wil een lagere bijstandsuitkering en die pas verhogen als iemand bijvoorbeeld solliciteert. Zijn plan kon op verongelijkte Twitter-reacties rekenen. Zoals “Laat me raden, dat moet zeker 1,4 miljard opleveren?”

RUST IN DE TENT: Bij het andere partijcongres afgelopen weekend werd Geert Dales bekroond tot zoveelste 50Plus-voorzitter. Hij hoopt de rust terug te brengen met een “cultuur van onderlinge loyaliteit”, precies wat afgelopen jaren ver te zoeken was. Het vorige partijbestuur was bijna helemaal opgestapt, door ruzie of boosheid over elkaars opstappen. Dales is onder meer bekend omdat hij als Amsterdamse wethouder ooit verantwoordelijk was voor de veel te optimistische Noord-Zuidlijn-plannen. Deze zomer opent de Amsterdamse metrolijn, twee keer zo duur en zeven jaar te laat.

DRASTISCHE PLANNEN: Het kabinet-Den Uyl overwoog eind jaren zeventig om op een radicale manier een einde te maken aan de treinkaping bij De Punt. Dat blijkt vandaag uit onderzoek van NRC. Toenmalig minister Van Kemenade (PvdA) opperde “chemische middelen” in de ministerraad. En Dries van Agt, destijds minister, meldde dat „met energie is gezocht naar andere manieren om tot een oplossing te komen, met name in de medisch-chemische sfeer”. Het idee om ‘iets’ in het eten van de kapers te doen haalde het niet. Dinsdag is voorlopig de laatste procesdag in de zaak-De Punt.

POLITIEKE SPROOKJES: Als er honderden onderhandelingen plaatsvinden over nieuwe colleges, moeten daar een paar politieke sprookjes tussen zitten. Onze podcast Haagse Zaken ging dit weekend over de lokale collegevorming. Meer dan honderd NRC-redacteuren bellen elke week elk drie gemeenten en vragen hoe het vlot met de onderhandelingen. Zo krijgen we naast een helder landelijk beeld ook lokale parels te zien. Neem ‘Echt voor Barendrecht’, de Zuid-Hollandse partij die 14 van de 29 zetels wist te veroveren in maart. De lokale partij is ondanks die glorieuze winst toch geschept door een monsterverbond van de zes overige partijen. Hier kunnen de SGP en GroenLinks gewoon door één coalitiedeur. Het nieuwe motto ‘Eenheid in verscheidenheid’ spreekt boekdelen.

BREED DRAAGVLAK:
Minister Stef Blok legt vandaag de belissing om de Russen aansprakelijk te stellen in de MH17-kwestie uit aan zijn collega-buitenlandministers in Brussel. Het AD meldt dat het kabinet deze week bewust breed draagvlak zoekt, ook bij de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Het bewijs dat de Boekraket van Russische herkomst was, deed NRC-columnist Tom-Jan Meeus terugdenken aan de zomer van 2014. Rutte en minister Opstelten (we mochten toen nog ‘Veiligheid en Justitie’ zeggen) wilden dat het civiele en justitiële onderzoek naar de ramp onder Nederlandse leiding plaatsvond. Maar ambtenaren op Buitenlandse Zaken waren bang dat de kwestie geopolitieke problemen zou opleveren. En kan het kleine Nederland wel genoeg gewicht geven aan dit soort beschuldigingen?

DONORRACE:
Met 100.000 handtekeningen is de race voor een referendum over de Donorwet alles behalve gelopen. GeenStijl heeft nog tweeënhalve week de tijd om tot 300.000 geldige handtekeningen te komen. Tegen de NOS zeggen initiatiefnemers dat ze online en in kranten advertenties gaan plaatsen. Voor een referendum hebben de handtekeningenhalers een ‘Lubachje’ nodig, een flinke duw op primetime televisie zoals destijds bij het inlichtingenreferendum.

QUOTE VAN DE DAG:

Het is een stapje erbij op weg naar het gedroomde ministelsel van de VVD

Dat schrijft de Volkskrant-columnist Sheila Sitalsing over het plan van Dijkhoff voor een lagere bijstand. Het is volgens haar een echte wens van de VVD en geen proefballonnetje of trucje om de pers te halen.

    • Liza van Lonkhuyzen