Opinie

    • Paulien Cornelisse

Hij gangde bang

Ik heb al vele jaren een sluimerende frustratie over dat je niet mag zeggen: „Ik heb stof gezogen.” Dan is er namelijk altijd wel iemand die zegt: „Nee, het is ‘ik heb gestofzuigd’, want je bent toch niet door je huis gekropen om al het stof met je mond op te zuigen?” Ehm, nee, inderdaad, dat heb ik niet gedaan. Je zou echter ook van de toehoorders kunnen verwachten dat ze iets doen met context en logica, en zelf concluderen dat bij het zuigen van stof waarschijnlijk wel een stofzuiger betrokken is geweest. Gestofzuigd klinkt raar en het is nogal lang.

Hieraan moest ik denken toen ik onlangs iets opzocht over het vervoegen van leenwoorden. (Terzijde, wat een raar woord is leenwoord eigenlijk. Alsof we de geleende woorden ooit weer terug gaan geven. „Ja bedankt, we hebben ‘T-shirt’ nu lang genoeg gebruikt, nu gaan we het weer ‘blouse zonder knopen’ noemen. Evengoed bedankt!”) In het Nederlands vervoegen we Engelse werkwoorden helemaal op Nederlandse wijze. „Heb jij die dingen nog gefaxt?” „Nee tuurlijk niet, gewoon gemaild.” Dit werkt over het algemeen goed.

Toch zijn er ook woorden waarmee het mijns inziens fout gaat. Neem het gezellige woord ‘gangbangen’; officieel wordt dat vervoegd als gangbangt, gangbangde, gegangbangd. Maar gegangbangd? Het ziet er op schrift niet uit. En als je het uitspreekt krijgt het een soort poldergezelligheid die het woord niet verdient. „Hebben Frits en jij nog wat gedaan van het weekend?” „Mwa, beetje gegangbangd.”

„Hebben Frits en jij nog wat gedaan van het weekend?” „Mwa, beetje gegangbangd.”

Ook de volgende woorden bestaan daadwerkelijk in het Nederlands: gegaybasht, gegolddigd, en gegoogle+’t. Hoe vaak je ze allemaal echt gebruikt is de vraag, maar dit is wel degelijk hoe je ze moet schrijven. „Eduard zat de hele dag te google+en, we maakten ons echt een beetje zorgen.”

Hoe het allemaal dan wel moet? Geen idee. Wij gangden bang? Dat kan ook niet. Wij googleden+?

Sommige woorden worden mooier van een lange, Nederlandse vervoeging. Neem het woord ‘genderbenden’. Deze zin kun je in het Nederlands gewoon zeggen: „Er werd tijdens die workshop expressieve dans weer heel wat afgegenderbend.” Kijk, dan hou ik ineens weer erg van onze taal.

Paulien Cornelisse is cabaretier en schrijver.
    • Paulien Cornelisse