Xi niet dol op christenen maar in de provincie zit de kerk vol met Pinksteren

De Chinese president Xi Jinping vertrouwt het christendom niet erg. Maar als bezoeker van een kerkdienst ziet en hoort de NRC-correspondent met Pinksteren weinig waarvoor de Partij bang hoeft te zijn. Maatschappelijk geëngageerd wordt de preek nergens.

Foto Garrie van Pinxteren

Het komt doordat de taxichauffeur me een klein grijs recordertje laat zien met daarop een rood kruis. Hij drukt op een knopje en ik hoor de stem van een prediker die in het Chinees voorleest uit het evangelie. In zijn dashboardkastje ligt ook een Chinese bijbel. Hij schrijft het adres voor me op van de kerk waarvan hij lid is, en de volgende dag ga ik erheen, benieuwd hoe ze hier in het zuidwestelijke puntje van China Pinksteren vieren. Dat ben ik toch wel aan mijn naam verplicht.

Maar het lijkt me hier ook makkelijker om naar een kerk te gaan dan thuis: in Beijing zou ik waarschijnlijk al snel tegenhouden worden, of in elk geval ondervraagd over mijn bedoelingen. Hier in Yunnan ben ik van harte welkom. Zelfs opnamen maken voor de radio gaat tot mijn verbazing probleemloos.

70 mln katholieken en protestanten

Het helpt wel dat dit een bovengrondse, officieel erkende kerk is, ook al zegt dat niet alles meer. China’s president Xi Jinping lijkt niet dol op christenen: hij zet inheemse geloven als het boeddhisme en het taoïsme wel in als positieve krachten die de Chinese maatschappij beter kunnen maken, maar het christendom vertrouwt hij niet erg. Daarbij zal het niet helpen dat het aantal christenen snel groeit. Betrouwbare cijfers zijn er niet, maar voorzichtige schattingen gaan uit van tegen de 70 miljoen katholieken en protestanten. Dat zijn er niet eens zoveel minder dan de bijna 90 miljoen leden van de Communistische Partij.

Het wantrouwen van de Partij tegen de christenen blijkt onder meer uit het verbod op de online verkoop van bijbels dat in april van kracht werd. Ook zijn er de afgelopen jaren meer dan duizend kruisen van de daken van kerken verwijderd. Soms werden kerken afgebroken of zelfs opgeblazen. Het toezicht op religie valt sinds het Partijcongres in oktober niet langer onder de staat, maar direct onder de Partij.

Snoepjes delen

Als ik kijk naar de mensen in deze kerk, lijkt de angst van Xi voor het christendom niet meteen gegrond. Ik mag plaatsnemen op een rode bank voor twee vrouwen van in de tachtig. Die praten voortdurend door de dienst heen. Ze delen gul hun snoepjes met me.

Toen ik het terrein van de kerk opliep, zag ik meteen een groot affiche van de Communistische Partij hangen. Verder merk ik niets van de Partij of van enige controle, maar wie weet ontgaat het me gewoon.

Tot mijn verbazing gaat de dienst helemaal niet over Pinksteren, toch een feest dat deze zondag in alle kerken wereldwijd wordt gevierd. Juist de geest die niet gehinderd door taalbarrières tot de gehele mensheid spreekt, zou hier in China toch moeten aanspreken. Maar de predikant in gele polo preekt over hoe zinnig en waardevol het is om je tijd aan de Kerk en aan God te besteden. Je krijgt er veel voor terug als je God volgt. Ook qua gezondheid. Maatschappelijk geëngageerd wordt zijn preek nergens.

Het hoofdbestanddeel van de ruim twee uur durende dienst is niet de preek, maar het gezang. Op een gegeven moment komt er een jonge man met gitaar het podium op. Achter hem zit iemand achter het drumstel, er is een elektrische gitaar en een koortje van vier jonge vrouwen. Als zij gaan zingen, staat de gemeente op om wiegend met de handen boven het hoofd mee te zingen. De leden van de gemeente zijn opvallend vaak vrouw en opvallend vaak al behoorlijk op leeftijd.

Ze is herrezen

Eén vrouw valt me op door de enorme overgave waarmee ze bidt en zingt. Achteraf vraag ik wat haar tot het geloof heeft gebracht. ,,Ik heb slechte ogen, en ik hoopte dat de Kerk dat kon genezen. Dat is niet gebeurd, maar zijn ziel is wel genezen”, zegt ze. Ze komt uit hurkstand omhoog om te laten zien wat ze bedoelt: ze is herrezen. Dat het vandaag Pinksteren is, weet ze niet. Het is voor haar een gewone zondag. Een andere vrouw legt uit dat ik een week te laat ben met mijn vraag naar welke bijzondere dag het vandaag is. ,,Vorige week was het moederdag, nu valt er niets speciaals te vieren.”

    • Garrie van Pinxteren