Na 33 jaar lukt het de club van ‘net niet’ dan toch

FC Emmen Ze waren deze eeuw vaker dicht bij een faillissement dan bij promotie, maar nu is het gelukt: voor het eerst speelt een club uit Drenthe in de eredivisie. „Het was de hoogste tied.”

De voetballers van FC Emmen worden gehuldigd op het Raadhuisplein in Emmen. Foto Jeroen Jumelet/ANP

Dick Lukkien zit in een hoek van Het Kasteel in Rotterdam, met een handdoek in zijn hand, tegen het zweet op zijn voorhoofd. FC Emmen heeft het belangrijkste duel van deze eeuw voor de club gewonnen, 3-1 bij Sparta. Twee jaar geleden begon Lukkien, 46-jarige trainer uit het Oost-Groningse Winschoten, in Drenthe. „Het glas was altijd half leeg. Nu is het driekwart vol. Hier heeft de omgeving naar gehunkerd.”

Emmen, opgericht in 1925 en sinds 1985 actief in het betaald voetbal, promoveert voor het eerst naar de eredivisie, waar het in de jaren negentig al enkele keren dichtbij was. Andere provincieclubs bloeiden sindsdien op – SC Heerenveen, Zwolle, Heracles Almelo en FC Groningen bouwde een nieuw stadion. Emmen bleef achter – financieel, in ambitie, in resultaat. „Die periode hebben we de slag gemist”, zegt voorzitter Ronald Lubbers.

Ze waren deze eeuw vaker dicht bij een faillissement dan bij promotie. Terloops zegt Lubbers: „Iedereen dacht: dat wordt nooit wat.” Die houding zit een beetje in de Drentse volksaard, vertelt hij. Lubbers („ik ben een Twentse Drent”) sprak er zondagochtend over met de Drentse zanger Daniël Lohues. „We zijn heel bescheiden. Soms te bescheiden.”

In de afgelopen jaren hebben ze met die mentaliteit proberen af te rekenen binnen de club. „We moeten brutaler zijn.” Lubbers: „We zijn nu langzamerhand naar een punt toegegroeid dat we iets voorstellen. Als Drenten hebben we er moeite mee om trots te zijn op zichzelf. Die uitbarsting komt nu in één keer.”

Geduld

Het track record van FC Emmen: 33 seizoenen eerste divisie, met twaalf keer deelname aan de nacompetitie voor promotie. Het is een proeve in geduld geweest. Anco Jansen, een van de aanjagers van deze ploeg: „Het was altijd ‘net niet’, dat heb ik vaak gehoord dit seizoen. Misten we de periodetitel net, zei iedereen: ja, net niet, net niet, net niet. Ja dikke lul nu, net wel.”

Emmen mag dromen, van grote tegenstanders, mooie stadions. Lukkien: „Ik zei net tegen mijn collega’s in de technische staf: Jezus jongens, we gaan gewoon naar Ajax, Feyenoord, PSV. Met Emmen, zo bijzonder.” In Emmen, daar in De Oude Meerdijk, kunnen tegenstanders „een hels stadion” verwachten. Dit seizoen werd de club zevende in de eerste divisie met 56 verliespunten.

Ze gaan groeien, de clubleiding had met potlood al eredivisiescenario’s geschreven. Doel is om structureel in de eredivisie te blijven, zegt directeur Ben Haverkort, voormalig arbiter en speler.

De begroting van 3,2 miljoen euro zal richting de 6 miljoen gaan – de onderkant van de eredivisie. In de contracten van sponsors was opgenomen dat hun bijdrage bij promotie met 50 procent zal stijgen. De kantoororganisatie zal van acht fte naar zeker twaalf gaan.

Het stadion – uit 1977 – heeft een flinke onderhoudsbeurt nodig. Lubbers speelt ook met de gedachte om een nieuw stadion te bouwen. „Dan doe je het in een keer goed. Het ideaalscenario is dat je iets nieuws neerzet, waar je de komende twintig jaar mee vooruit kunt.”

Lees ook de reportage van de huldiging: Feest in Drenthe: ‘Straks komen Ajax en Feyenoord naar Emmen’

Lage toeschouwersaantallen

Voor het eerst in de historie zal er eredivisie gespeeld worden in Drenthe. Emmen heeft in potentie een behoorlijk verzorgingsgebied, met 57.000 inwoners in de stad, 107.000 in de gemeente en bijna een half miljoen in de provincie. Maar de toeschouwersaantallen houden niet over, met dit seizoen gemiddeld 3.100 op een capaciteit van ruim 8.000.

FC Emmen is niet zozeer een club van heel Drenthe, door de geïsoleerde ligging in het zuidoosten van de provincie, tegen de Duitse grens aan. Voetballiefhebbers uit het noordelijk gelegen Assen gaan veelal naar FC Groningen. „Alles boven de lijn Beilen-Borger is gericht op FC Groningen”, twitterde de Groningse sportjournalist Dick Heuvelman. En PEC Zwolle trekt fans uit het zuidwestelijke Meppel.

Lubbers denkt dat die mensen niet zozeer supporter zijn van Groningen of Zwolle, maar daar vooral zitten voor eredivisievoetbal. Dat kan nu ook in Emmen. Lubbers verwacht dat het stadion volgend seizoen vol loopt. „We hoorden net van Wim [Beekman, de andere directeur, red.] dat het een gekkenhuis is op de website, met mensen die seizoenkaarten willen bestellen.”

Reddingsoperaties

Twee keer stapte Lubbers in om FC Emmen te redden, in 2004 en 2012. Die laatste keer – Emmen werd dat jaar laatste in de eerste divisie – maakte hij een rondgang langs potentiële geldschieters. „De kas was leeg en er moest 500.000 euro op tafel komen. Ik heb tien ondernemers benaderd, die allemaal voor 50.000 euro meededen, waaronder ikzelf.”

Hij merkte dat er voldoende draagvlak was in de regio, ook van mensen buiten Emmen. „We zijn van scratch af aan begonnen. De bestaande overeenkomst zijn verscheurd. Daar hebben we niet veel vrienden mee gemaakt. Maar ik was zelf ook een van de gedupeerden.”

Hij knikt. Hij verloor tonnen. „Maar daar gaat het niet om. Als je iets wil, moet je die concessie doen. Op het moment dat het omvalt, heb je ook niks.” Lubbers was eigenaar van een groot, internationaal transportbedrijf, in 2013 verkocht hij 80 procent van de aandelen. Nu zit hij in het vastgoed.

Er werd een meerjarenplan gemaakt, FC Emmen werd stapsgewijs gerevitaliseerd. Een van de onderdelen van het plan was dat de club weer met een eigen jeugdopleiding begon, vijf jaar terug. Door de financiële krapte werkten ze tot die tijd samen met Heerenveen, met als gevolg dat de beste Drentse jeugdspelers naar Friesland vertrokken, zoals Luciano Slagveer.

Promotie was het doel, destijds bij de herstructurering. Dit was het moment. Eredivisie in Drenthe, het gaat gebeuren. Lukkien: „Het was de hoogste tied.”

    • Steven Verseput