De moeders van Gaza zijn bang

Moeders vertellen over hun verdriet

De inwoners van Gaza-stad doen hun laatste inkopen voor ramadan. Maar vrijdag zal het geweld mogelijk weer losbarsten. „De kinderen hier willen alleen nog maar martelaar worden.”

Een Palestijnse vrouw gooit een steen tijdens de protesten vrijdag aan de grens met Israël. Foto Mohammed Saber/EPA

Maandag vielen in Gaza bijna zestig doden en duizenden gewonden bij de ‘Grote Mars van de Terugkeer’. Woensdag, de dag nadat de doden waren begraven (en er weer twee doden waar gevallen), waren de tentenkampen bij de grens vrijwel leeg. In Gaza-Stad deden de inwoners de laatste inkopen voor ramadan, die deze donderdag begint. In de ziekenhuizen liggen de zalen nog steeds vol met de gewonden van de afgelopen dagen.

„Donderdag zijn er ramadan-bijeenkomsten aan de grens, en vrijdag komt er weer grote demonstratie”, zegt mede-organisator Salah Abdelati tegen NRC. „We gaan in elk geval op de vrijdagen door tot en met 5 juni, de dag dat de bezetting van 1967 wordt herdacht.”

Volgens Israël heeft Egypte echter druk op de regerende Hamas gezet de protesten niet meer te steunen en „de kalmte te herstellen”. Hamas ontkent en zegt dat de protesten doorgaan. De opkomst van de demonstraties van vrijdag wordt daarmee een ijkpunt voor het vervolg.

Lees meer over de protesten in Gaza: Daar is de drone weer. Rennen!

In Jeruzalem werd intussen de ambassade van Guatemala geopend, twee dagen na de verplaatsing van de Amerikaanse ambassade waarmee de protesten in Gaza maandag samenvielen. Tussen Israël en Turkije is een diplomatieke rel ontstaan. Turkije gelastte de Israëlische consul-generaal en ambassadeur het land te verlaten. Daarop eiste Israël het vertrek van de Turkse consul in Jeruzalem.

Israëls minister van Defensie noemde Hamas woensdag bij een bezoek aan de grens met Gaza „een bende kannibalen die hun kinderen gebruiken als munitie”.

Ik probeer niet eens meer om het te verbieden, ze gaan toch

Fadwa Hamdtou, moeder van gewonde zoon

Woensdag sprak NRC met drie moeders in Gaza over hun situatie:

Adalat Abulkas: „Het leek ons gezellig, tot er doden vielen.”

Adalat Abulkas. Foto Bayan Abu Sultan

„In het begin dachten we erover om naar de protestmars te gaan”, zegt Adalat Abulkas (47), moeder van zes zoons en vier dochters, in leeftijd variërend van zeven tot 24. „Het leek ons gezellig, een uitje voor de kinderen. Maar toen hoorden we van een jongen van veertien die was neergeschoten. Toen zijn we toch maar thuisgebleven.”

Ze ziet de situatie in Gaza niet veranderen. Haar oudste zoon is afgestudeerd en werkloos, de tweede werkt als taxichauffeur en heeft tevergeefs geprobeerd naar het buitenland te komen. Abulkas denkt met nostalgie aan de tijd voor de blokkade. „Vroeger hadden we bloemen bij het huis. Nu is het helemaal volgebouwd, er zijn zoveel mensen. En weg kunnen we niet.” Met het begin van de vastenmaand ramadan hebben de kinderen uit de buurt op straat een vuurtje gemaakt, de meisjes kregen sterretjes voor een halve shekel (12 cent). Zo wordt het toch nog een beetje gezellig.

Rida el-Banna: „We moeten allemaal solidair zijn.”

Rida el-Banna. Foto Bayan Abu Sultan

Rida el-Banna (43) zit met een groepje vrouwen naast een van de laatste tenten die nog in het kampje staan. Ze is hier al sinds het begin van de demonstraties. Op 14 mei nam ze al haar kinderen mee, vijf meisjes en vier jongens. De jongste is acht. „Natuurlijk ben ik bang dat mijn kinderen iets overkomt, natuurlijk vraag ik de jongste een stukje naar achteren te gaan,” zegt ze. „Maar mijn kinderen zijn niet beter of slechter dan anderen. We moeten allemaal solidair zijn.”

Toen een vriendinnetje van haar dochter door kogels werd getroffen, hield El-Banna de bloedende wond dicht tot de ambulance kwam. „Gaza gaat van oorlog naar oorlog”, zegt ze. „Wat hier gebeurt, is niet de schuld van Hamas. Dat is juist de enige die ons nog verdedigt tegen wat Israël doet.” Ze wil dat haar zoontje gaat studeren, maar „de kinderen hier willen alleen nog maar martelaar worden”.

Fadwa Hamdtou: „Een toekomst? Hier in Gaza?”

Fadwa Hamdtou. Foto Bayan Abu Sultan

Fadwa Hamdtou (49) is afgepeigerd. Van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat zit ze aan het bed van haar zoon Adham (17). „Hij ging altijd naar de demonstraties”, zegt ze. „Ik probeer niet eens meer om het te verbieden, ze gaan toch. We wonen vlakbij de grens.” Zondag rondde Adham zijn tentamens af, maandag ging hij naar wat de grootste mars van de serie moest worden. „Ik wist pas dat hij bij de grens was toen zijn broer belde dat hij gewond was”, zegt ze. „Adham had gezegd dat hij naar een vriend ging.”

Hij werd in zijn voet geraakt, en is zeker zes maanden uitgeschakeld – als zijn voet al te redden is. Hamdtou heeft zeven jongens en drie meisjes. De hele familie woont samen in een appartement, inclusief de vrouw en kinderen van haar oudste zoon. Hamdtou heeft geen antwoord op hoe ze de toekomst ziet. „Een toekomst? In Gaza?” Ze legt haar hand op het voorhoofd van haar zoon. Op dit moment hoopt ze alleen maar dat hij geneest.

    • Jannie Schipper