Verhouding in top OM verstoord

Vertrouwenscrisis Jarenlang is ontkend dat hoofdaanklagers een relatie hadden. Onacceptabel, zeggen collega’s.

De rechtbank van Rotterdam Foto Bas Czerwinski

In de top van het Openbaar Ministerie zijn de onderlinge verhoudingen ernstig verstoord geraakt als gevolg van een intieme relatie tussen twee hoofdofficieren van justitie, die jarenlang verzwegen zou zijn.

Vier hooggeplaatste aanklagers verwijten de betrokkenen en de leiding van het OM niet integer te handelen. Ze laten NRC weten het onacceptabel te vinden dat vanaf 2014 het bestaan van een verhouding tussen twee vooraanstaande magistraten die in een gezagsrelatie stonden, in strijd met de waarheid jarenlang is ontkend. De justitiële Gedragscode Integriteit Rijk (GIR) schrijft voor dat er „open wordt omgegaan” met een liefdesrelatie op het werk.

Het gaat om een intieme relatie tussen de voormalige procureur-generaal en sinds vier jaar hoofdofficier van justitie van Rotterdam Marc van Nimwegen en Marianne Bloos. Zij werd in 2011 onder verantwoordelijkheid van Van Nimwegen – hij deed personeelszaken – benoemd tot hoofdofficier van justitie van het functioneel parket. Omdat ze binnen de top van de eigen organisatie geen gehoor vonden, hebben een aantal aanklagers in 2014 bij de top van het departement geklaagd over nepotisme.

Volgens meerdere bronnen betrokken bij de besluitvorming bepaalden toenmalig minister van Justitie Ivo Opstelten en zijn staatssecretaris Fred Teeven vervolgens dat Van Nimwegen per direct uit het college van procureurs-generaal moest worden gezet. Van Nimwegen kon aan de slag op het parket in Rotterdam. OM-baas Gerrit van der Burg zegt dat de overplaatsing van Van Nimwegen „een eigenstandige beslissing van het College was. Wel is dat in afstemming gebeurd met het departement.”

Vertrouwensbreuk

De kwestie speelt weer binnen het OM, omdat Bloos en Van Nimwegen er sinds vorig jaar openlijk voor uitkomen een ‘partnerrelatie’ te hebben. De verhouding heeft volgens betrokkenen geleid tot een vertrouwensbreuk in het hoogste overlegorgaan van het OM – de zogeheten Groepsraad – waarin alle zeventien leidinggevende aanklagers (inclusief Bloos en Van Nimwegen) van de organisatie zitting hebben. „Collega’s voelen zich onveilig en men durft geen kritiek meer op elkaar te leveren”, zegt een hoofdofficier van justitie.

„Als iemand kritiek levert op Bloos, krijgt hij van Van Nimwegen de wind van voren”, zegt een lid van de Groepsraad, die maandelijks bijeenkomt. „Er is angst dat de twee zaken bespreken uit strafzaken die ze als magistraat niet geacht worden te delen”, zegt een ervaren aanklager. Dat kan een probleem zijn, als onderzoeken van verschillende parketten elkaar raken. Uit angst voor represailles willen de vier klokkenluiders niet met naam en toenaam in de krant.

De spanningen zijn binnen het OM verder opgelopen doordat sinds deze maand als nieuwe hoofdofficier van justitie van het parket Oost-Brabant Heleen Rutgers is benoemd. Ook met dit lid van de groepsraad heeft Marc van Nimwegen een intieme relatie gehad, voordat de romance met Bloos begon.

Integriteitsschendingen

De speciale en eerste ‘portefeuillehouder integriteit’ van het OM, officier van justitie Kitty Nooy, is volgens collega’s uiterst ontstemd, omdat ze bij de voorzitter van het college van procureurs-generaal, Gerrit van der Burg, geen gehoor vindt voor haar zorgen over mogelijke integriteitsschendingen. Ook zijn voorganger Herman Bolhaar zou de klachten van Nooy hebben weggewuifd. Nooy wil desgevraagd geen commentaar geven.

Bloos en Van Nimwegen zeggen desgevraagd zich „bewust te zijn van de verantwoordelijkheden om onderscheid te maken tussen onze partnerrelatie en de werkrelatie. Daar gaan we professioneel mee om”.