Klimaat

Egypte gaat zware neerslag te lijf met de smartphone

Met zeer goedkope, mobiele sensors die gekoppeld worden aan een smartphone kunnen snel gegevens worden verzameld die helpen bij overstromingen, schrijft .

Foto Prof. Walid, university of Alexandria

Zware regenval gedurende twee dagen heeft verschillende wijken van Cairo onlangs onderwater gezet. Wegen waren onbegaanbaar en delen van Cairo’s ringweg werden enkele uren afgesloten. De economische schade is nog onbekend, maar zal aanzienlijk zijn.
Ook Alexandrië, de tweede stad van Egypte, is in de winter van 2015 getroffen door zeer zware regenval. De gevolgen waren groot: zeven mensen verloren hun leven, de directe economische schade bedroeg zo’n 300 miljoen euro en in sommige sloppenwijken van Alexandrië (Alexandria telt 1,4 miljoen inwoners in slopenwijken) stond het water meer dan zes weken tot enkele decimeters in de straten en huizen, met grote gevolgen voor de volksgezondheid.
Deze voorbeelden staan niet op zichzelf. Veel steden in het Midden-Oosten zijn niet voorbereid op extreme neerslag, omdat zij eerder te kampen hebben met droogte en zandstormen dan met te veel water. Uit een analyse van de neerslaggegevens van de afgelopen 70 jaar blijkt echter dat er een toename is van de frequentie en intensiteit van extreme neerslag in deze steden.

Clusters van buien

Daarnaast blijkt het vrijwel onmogelijk om de kans op deze periodes van extreme neerslag te voorspellen. Dit komt omdat het veelal gaat om een cluster of combinatie van hevige regenbuien, en niet om een enkele, op zich zelfde staande gebeurtenis. Deze onzekerheid bemoeilijkt het rechtvaardigen van forse investeringen in infrastructuur, zoals in een uitbreiding of verbetering van de vaak sterk verouderde drainage systemen.
Naar aanleiding van de grote overstroming in Alexandrië wordt nu hard gewerkt aan een strategie om de stad beter voor te bereiden op extreme neerslag. Het gaat daarbij zowel om maatregelen op de korte termijn als op de middellange en lange termijn. Het uitgangspunt is dat overstromingen door hevige regenval niet voorkomen kunnen worden, maar dat de stad zich wel beter kan voorbereiden op een overstroming. Hierdoor kunnen de gevolgen voor inwoners en de economische schade beperkt blijven.

Bijzonder aan de strategie in Alexandrië is dat alle betrokkenen, zowel publieke als private partijen en bewoners een rol te vervullen hebben. Op korte termijn wordt een Flood Early Warning System geïmplementeerd en een risicobeheersplan voor overstromingen. Daarnaast zullen 500 ‘waterambassadeurs’ getraind en ingezet worden om met hun smartphone informatie te verzamelen die kan helpen de stad beter voor te bereiden op de volgende extreme regenbui. Dit laatste wordt ook wel participatory sensing of participatory monitoring genoemd.

Waterbeheer

De digitale revolutie zal het waterbeheer in de komende tien jaar waarschijnlijk drastisch veranderen. Door het beschikbaar komen van zeer goedkope, mobiele sensors die gekoppeld zijn aan een smartphone, is het mogelijk om allerlei gegevens te verzamelen die ‘real-time’ informatie opleveren. Bijvoorbeeld over waar de overstroming zich bevindt of hoe hoog het water staat in de straat. Maar ook de kwaliteit van het drainage stelsel en waterkeringen kunnen in kaart worden gebracht en stroomsnelheden van waterwegen kunnen worden gemeten. Deze sensorgegevens worden naar een platform gestuurd, waar ze worden geanalyseerd en samen met satellietdata voor onder andere weersvoorspellingen worden vertaald in informatie die nodig is om tijdig voor, maar ook tijdens de overstroming te kunnen handelen.
De komst van deze nieuwe technologieën zal voor veel steden waar adequate (regen)watervoorzieningen ontbreken of niet op orde zijn van grote betekenis zijn. Deze technologieën vragen een relatief geringe investering en kunnen al op korte termijn een aanzienlijk verbetering van de waterveiligheid opleveren.

Blogger

Chris Zevenbergen

Chris Zevenbergen is hoogleraar flood resilience of urban systems bij IHE Delft Institute for Water Education.