‘Topman Air France-KLM bewees concern geen dienst’

Reacties Nederland Nederlandse betrokkenen bij Air France-KLM hebben gemengde gevoelens. „Ze staken onze club kapot”, zegt een vakbondsman.

Foto Jasper Juinen/Bloomberg, Beeldbewerking NRC

Hij is opgestapt vanwege een Franse stemming over een Frans loonvoorstel, maar het vertrek van topman Jean-Marc Janaillac raakt ook de Nederlandse tak van Air France-KLM. De 30.000 KLM-werknemers zitten ook ineens met een moederbedrijf zonder bestuursvoorzitter. Janaillac blijft nog tot de aandeelhoudersvergadering op 15 mei, maar daarna moet het luchtvaartconcern het zonder hem stellen. Het conflict is bovendien niet opgelost. Maandag en dinsdag staakt het Air France-personeel weer, een akkoord is ver weg. Hoe kijken KLM’ers er tegenaan?

De gevolgen voor KLM

Die zijn „enorm”, zegt Robert Swankhuizen. Hij is voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Luchtvaart Technici en werkt voor KLM. Dat er nu weer wordt gestaakt, leidt volgens Swankhuizen tot imagoschade – ook voor KLM. „Op de vliegtuigen staan de logo’s van Air France én KLM, passagiers worden aan boord welkom geheten namens beide luchtvaartmaatschappijen.”

Lees ook Crisis van Air France is ook crisis KLM, over de gevolgen van het conflict voor KLM

De situatie leidt tot „onduidelijkheid” voor klanten, zegt ook Annette Groeneveld, voorzitter van de Vakbond van Nederlands Cabinepersoneel, tevens purser bij KLM. Mogelijk met minder klanten tot gevolg.

Leen van der List van vakbond FNV wijst erop dat het Franse conflict het luchtvaartconcern nu ook al „veel geld” kost. Vrijdag bleek dat de stakingen Air France in het eerste kwartaal 75 miljoen euro hebben gekost. Moederbedrijf Air France-KLM leed in het eerste kwartaal een operationeel verlies van 178 miljoen euro. Een jaar eerder bedroeg het verlies nog 30 miljoen.

De actie van Janaillac

De Fransman heeft „hoog spel gespeeld”, zegt Van der List van de FNV, door zijn eigen lot aan de uitkomst van de stemming te verbinden. „Daarmee heeft hij het concern geen dienst bewezen.” De actie heeft geleid tot „nog meer verdeeldheid”. De pilotenvakbond VNV vindt het zelfs „een grote fout”, zegt woordvoerder Joost van Doesburg. De VNV verwijt Janaillac dat hij heeft geprobeerd een akkoord af te dwingen buiten de vakbonden om.

Robert Swankhuizen van de luchtvaarttechnici denkt er anders over. Hij beschouwt de daad van Janaillac als „een noodgreep”. Er móést iets gebeuren, redeneert Swankhuizen, om te voorkomen dat de Franse vakbonden eindeloos door zouden gaan met hun verzet. „Het idee was dat Janaillac het zou redden.” Maar dat pakte dus anders uit.

De Franse collega’s

De 46.000 werknemers van Air France hebben een stevig eisenpakket. De bonden vragen een salarisverhoging van 6 procent, voor de piloten gaat het zelfs om ruim 10 procent. Instemmen met deze eisen noemde Janaillac vrijdag „economisch onmogelijk en suïcidaal”. De piloten en het cabinepersoneel van KLM hebben recent ingestemd met (veel) lagere percentages.

Lees ook dit interview met de Franse vakbondsleider Yannick Floc’h: 'We hebben niets tegen KLM, het tegenovergestelde zelfs'

Leen van der List van de FNV heeft wel begrip voor de houding van de Franse bonden. „Als er zes jaar niets is bijgekomen, mag je best een stevige looneis stellen als het beter gaat met het bedrijf.” Al vindt hij wel dat beide partijen niet alleen „vanuit hun loopgraven” tegen elkaar moeten blijven roepen. „Kom uit je loopgraaf, denk ik dan.” Annette Groeneveld van het cabinepersoneel wijst erop dat ook KLM’ers een langdurige strijd hebben gevoerd voor betere arbeidsvoorwaarden, van 2,5 jaar.

Robert Swankhuizen van de luchtvaarttechnici is kritischer. Dat de Franse piloten meer dan 10 procent salarisverhoging eisen, noemt hij „absurd”. „Gezien de concurrentie uit de Golfstaten is dat niet realistisch.” Met die stakingen moet het afgelopen zijn, vindt Swankhuizen. „Ze staken onze club kapot.”